Bazylika św. Marii Magdaleny w Tychach – rzymskokatolicki kościół parafialny należący do parafii św. Marii Magdaleny w dekanacie Tychy Stare archidiecezji katowickiej. Najstarszy kościół w mieście.
Historia Prace budowlane zostały rozpoczęte w 1780 roku i po dwóch latach świątynia była gotowa do poświęcenia. Część środków na inwestycję została przekazana przez księcia pszczyńskiego, Fryderyka Erdmanna Anhalt-Köthena. Projekt tego późnobarokowego kościoła został przygotowany przez architekta Jana Gesta. Po ponad 120 latach istnienia na początku XX wieku świątynia w Tychach wymagała rozbudowy. Jej realizacji podjął się ksiądz proboszcz Jan Kapica. Projekt został opracowany przez Maxa Schliwę z Zabrza. W latach 1906–1907 została przedłużona i rozbudowana zarówno nawa, jak i prezbiterium, został dobudowany również transept. W latach 1928-29 stara wieża została zastąpiona nową, okazalszą. 11 listopada 2025 roku, dekretem Dykasterii ds. Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów, papież Leon XIV nadał kościołowi tytuł bazyliki mniejszej, jest to siódmy taki kościół w archidiecezji katowickiej.
Architektura Świątynia jest orientowana, zbudowana na planie krzyża łacińskiego. Od strony zachodniej jest umieszczona wąska wieża, zwieńczona dwukondygnacyjnym, baniastym dachem hełmowym z latarnią. Szeroka nawa główna jest przecięta transeptem z ozdobnymi szczytami; prezbiterium zamknięte jest półkoliście. Na dachu znajduje się sygnaturka.
Organy Pierwsze wzmianki o organach z tego kościoła pochodzą z dokumentów, z 1720 roku. W 1782 roku instrument zdemontowano i przeniesiono do nowego kościoła, ponieważ w tym czasie rozbudowywano świątynię. W 1822 roku ks. proboszcz Kroczek postanowił przebudować emporę, ale wiązało się to z ponownym zdemontowaniem instrumentu. Po wybudowaniu nowego dużego chóru postanowiono wybudować nowe organy. 4 czerwca 1856 roku gliwicki organmistrz Carl Volkmann złożył ofertę na przebudowę organów Kuttlera. Stan tyskich organów nie był zadowalający, dlatego około 20 lat po próbach ich remontu i złożenia ofert przez Volkmanna i Spiegla zwrócono się o remont do firmy Heinrich Dürschlag & Söhn z Rybnika. W 1938 roku organy wykazywały wiele usterek i wymagały ingerencji organmistrzowskiej. Ksiądz Proboszcz Jan Osyra zwrócił się w tej sprawie do firmy „Klimosz i Dyrschlag” z Rybnika, która w 1939 roku dokonała przebudowy instrumentu. Kolejny generalny remont organów wykonany został w 1994 roku przez Jana Wyleżoła, Mieczysława Klonowskiego i Marka Urbańczyka.
Dyspozycja instrumentu: Manuał IManuał IIManuał IIIPedał1. Pryncypał 81. Bourdon 161. Pryncypał skrzypcowy 8 1. Pryncypałbas 162. Holflet 82. Pryncypał 82. Gemshorn 8 2. Violonbas 163. Dolce 83. Gamba 83. Flet major 83. Subbas 164. Kwintadena 84. Vox coelestis 84. Trawersflet 44. Oktawbas 85. Oktawa 45. Aeolina 85. Flet minor 45. Cello 86. Holflet 46. Dubeltflet 86. Waldflet 26. Fletbas 87. Bachflet 47. Praestant 47. Sifflet 17. Chorałbas 48. Superoktawa 28. Portunal 48. Tercja 1 3/58. Miksturbas III9. Kwinta 2 2/39. Pikolo 29. Harmonia aetherea III9. Puzon 1610. Mikstura III10. Nasard 1 1/310. Fagot 8Dzwony11. Mikstura IV-V11. Cymbel III12. Trompet 812. Obój 8
Galeria
Przypisy
Kategoria:Świątynie pod wezwaniem św. Marii Magdaleny Kategoria:Architektura barokowa w województwie śląskim Marii Magdaleny Marii Magdaleny Kategoria:Bazyliki w Polsce