thumb|Komendy rejonów uzupełnień DOK III thumb|Siedziba komendy Komenda Rejonu Uzupełnień Suwałki (KRU Suwałki) – organ wojskowy właściwy w sprawach uzupełnień Sił Zbrojnych II Rzeczypospolitej i administracji rezerw w powierzonym mu rejonie..

Historia komendy 24 czerwca 1919 roku minister spraw wojskowych ustanowił Powiatową Komendę Uzupełnień Suwałki z tymczasową siedzibą w Grodnie, obejmującą powiaty: suwalski, sejneński i augustowski. PKU Suwałki podlegała Dowództwu Okręgu Generalnego „Warszawa”Dz. Rozk. Wojsk. Nr 72 z 3 lipca 1919 roku, poz. 2372..

W czerwcu 1921 roku PKU 41 pp była nadal podporządkowana DOGen. „Warszawa” i obejmowała swoją właściwością powiaty: augustowski, sejneński i suwalskiRozkaz DOGen. Kielce Nr 69 z 23 czerwca 1921 roku, zał. nr 2 do pkt 11.

Z dniem 15 listopada 1921 roku, po wprowadzeniu podziału kraju na dziesięć okręgów korpusów i wprowadzeniu pokojowej organizacji służby poborowej, dotychczasowa PKU 41 pp została przemianowana na Powiatową Komendę Uzupełnień Suwałki i podporządkowana Dowództwu Okręgu Korpusu Nr III w Grodnie. Okręg poborowy obejmował powiaty: suwalski i sejneński, natomiast powiatem augustowskim administrowała nowo powstała PKU Augustów w Sokółce. W każdym powiecie rezydował oficer ewidencyjny. W 1923 roku stanowiska te w obu powiatach nie zostały obsadzone.

Z dniem 1 czerwca 1922 roku została zlikwidowana gospoda inwalidzka przy PKU Suwałki. W tym czasie komenda w dalszym ciągu pozostawała na obszarze podporządkowanym Dowództwu 2 ArmiiDz. Rozk. MSWojsk. Nr 23 z 6 czerwca 1922 roku, poz. 346..

18 listopada 1924 roku weszła w życie ustawa z dnia 23 maja 1924 roku o powszechnym obowiązku służby wojskowej., a 15 kwietnia 1925 roku rozporządzenie wykonawcze ministra spraw wojskowych do tejże ustawy, wydane 21 marca tego roku wspólnie z ministrami: spraw wewnętrznych, zagranicznych, sprawiedliwości, skarbu, kolei, wyznań religijnych i oświecenia publicznego, rolnictwa i dóbr państwowych oraz przemysłu i handlu.. Wydanie obu aktów prawnych wiązało się z przejęciem przez władze cywilne (administracji I instancji) większości zadań związanych z przygotowaniem i przeprowadzeniem poboru. Przekazanie większości zadań władzom cywilnym umożliwiło organom służby poborowej zajęcie się wyłącznie racjonalnym rozdziałem rekruta oraz ewidencją i administracją rezerw. Do tych zadań dostosowana została organizacja wewnętrzna powiatowych komend uzupełnień i ich składy osobowe. Poszczególne komendy różniły się między sobą składem osobowym w zależności od wielkości administrowanego terenu.

Z dniem 1 stycznia 1925 roku powiat sejneński z siedzibą władz w Sejnach został zniesiony, a wchodzące w jego skład gminy włączone do powiatu suwalskiego.. Od tego czasu PKU Suwałki administrowała jedynie powiatem suwalskim..

Zadania i nowa organizacja PKU określone zostały w wydanej 27 maja 1925 roku instrukcji organizacyjnej służby poborowej na stopie pokojowej. W skład PKU Suwałki wchodziły dwa referaty: I) referat administracji rezerw i II) referat poborowy. Nowa organizacja i obsada służby poborowej na stopie pokojowej według stanów osobowych L. O. I. Szt. Gen. 3477/Org. 25 została ogłoszona 4 lutego 1926 roku. Z tą chwilą zniesione zostały stanowiska oficerów ewidencyjnych.

12 marca 1926 roku została ogłoszona obsada personalna Przysposobienia Wojskowego, zatwierdzona rozkazem Dep. I L. 6000/26 przez pełniącego obowiązki szefa Sztabu Generalnego gen. dyw. Edmunda Kesslera, w imieniu ministra spraw wojskowych. Zgodnie z nową organizacją pokojową Przysposobienia Wojskowego zostały zlikwidowane stanowiska oficerów instrukcyjnych przy PKU, a w ich miejsce utworzone rozkazem Oddz. I Szt. Gen. L. 7600/Org. 25 stanowiska oficerów przysposobienia wojskowego w pułkach piechoty.

Od 1926 roku, obok ustawy o powszechnym obowiązku służby wojskowej i rozporządzeń wykonawczych do niej, działalność PKU Suwałki normowała „Tymczasowa instrukcja służbowa dla PKU”, wprowadzona do użytku rozkazem MSWojsk. Dep. Piech. L. 100/26 Pob.Dz. Rozk. MSWojsk. Nr 40 z 23 grudnia 1930 roku, poz. 471.

Z dniem 1 października 1927 roku została zlikwidowana PKU Augustów w Sokółce, a podporządkowany jej powiat augustowski włączony do okręgu poborowego PKU SuwałkiDz. Rozk. MSWojsk. Nr 28 z 14 października 1927 roku, poz. 350..

W marcu 1930 roku PKU Suwałki nadal podlegała DOK III w Grodnie i obejmowała swoją właściwością powiaty: suwalski i augustowski.. W grudniu tego roku PKU posiadała skład osobowy typ III.

11 listopada 1931 roku ogłoszono nadanie Krzyża Niepodległości st. sierż. Wacławowi Krynickiemu z PKU Suwałki..

Od 1935 roku PKU Suwałki mieściła się w gmachu Sądu Okręgowego (obecnie Archiwum Państwowe w Suwałkach) przy ul. Tadeusza Kościuszki 69.

1 lipca 1938 roku weszła w życie nowa organizacja służby uzupełnień, zgodnie z którą dotychczasowa PKU Suwałki została przemianowana na Komendę Rejonu Uzupełnień Suwałki przy czym nazwa ta zaczęła obowiązywać 1 września 1938 roku, z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 9 kwietnia 1938 roku o powszechnym obowiązku wojskowym.. Obok wspomnianej ustawy i rozporządzeń wykonawczych do niej, działalność PKU Suwałki normowały przepisy służbowe MSWojsk. D.D.O. L. 500/Org. Tjn. Organizacja służby uzupełnień na stopie pokojowej z 13 czerwca 1938 roku. Zgodnie z tymi przepisami komenda rejonu uzupełnień była organem wykonawczym służby uzupełnień.

Komendant rejonu uzupełnień w sprawach dotyczących uzupełnień Sił Zbrojnych i administracji rezerw podlegał dowódcy Okręgu Korpusu Nr III, który był okręgowym organem kierowniczym służby uzupełnień. Rejon uzupełnień nie uległ zmianie i nadal obejmował powiaty: suwalski i augustowski.

KRU Suwałki była jednostką mobilizującą. Pod względem mobilizacji materiałowej była przydzielona do 41 pp w Suwałkach. Zgodnie z planem mobilizacyjnym „W” komendant Rejonu Uzupełnień był odpowiedzialny za przygotowanie i przeprowadzenie mobilizacji kompanii wartowniczej nr 4/31. Wymieniony pododdział miał być zmobilizowany w alarmie, w grupie jednostek oznaczonych kolorem niebieskim.

Po ogłoszeniu mobilizacji KRU Suwałki funkcjonowała na podstawie etatu pokojowego. Pod względem ewidencji i uzupełnień miała być przydzielona do Ośrodka Zapasowego 29 DP. KRU Suwałki była jednostką podległą dowódcy Okręgu Korpusu Nr III, a zaopatrywaną przez dowódcę SGO „Narew”.

Obsada personalna Poniżej przedstawiono wykaz oficerów zajmujących stanowisko komendanta Powiatowej Komendy Uzupełnień i komendanta rejonu uzupełnień oraz wykaz osób funkcyjnych (oficerów i urzędników wojskowych) pełniących służbę w PKU i KRU Suwałki, z uwzględnieniem najważniejszych zmian organizacyjnych przeprowadzonych w 1926 i 1938 roku. + KomendanciStopień, imię i nazwiskoOkres pełnienia funkcjiKolejne stanowisko (dalsze losy)ppłk Wiktor Henzellod 15 VII 1919Dz. Rozk. Wojsk. Nr 81 z 31 lipca 1919 roku, poz. 2846.mjr piech. Józef Włodek18 I 1921 – 20 IV 1922komendant PKU Płockpłk piech. Ignacy Jatowt28 IV 1922 – 30 IX 1927stan spoczynkuppłk piech. Wacław KajIX 1927 – I 1931dyspozycja dowódcy OK IIImjr piech. Konrad ŻelaznyIX 1930 – 14 XI 1932komendant PKU Katowiceppłk piech. Witold Zasztowt28 XI 1932 – 31 X 1934stan spoczynkumjr piech. Gustaw CzeczukowiczXI 1934 – VII 1935dyspozycja dowódcy OK IIImjr piech. Kazimierz WyzińskiVIII 1935 – IX 1939

+ Obsada pozostałych stanowisk funkcyjnych PKU w latach 1921–1925 I referentpor. piech. Konstanty Potapowicz1923 – VI 1925II referentmjr piech. Aleksander KomarVII 1925 – II 1926kierownik I referatu II referenturzędnik wojsk. XI rangi / por. kanc. Marian Gawućdo 15 I 1925por. piech. Konstanty PotapowiczVII 1925 – II 1926kierownik II referatu oficer instrukcyjnypor. piech. Ładysław Edmund Kuśmidrowiczdo I 1924por. piech. Alfons PiorunowskiI – X 1924por. piech. Józef Kazimierz Skwarnickiod X 1924oficer ewidencyjny na powiat sejneńskiwakatoficer ewidencyjny na powiat suwalskiurzędnik wojsk. XI rangi / por. kanc. Antoni Jędruszak1923 – 1924w VI 1926 przydzielony do Kier. Adm. Koszar Suwałki Obsada pozostałych stanowisk funkcyjnych PKU w latach 1926–1938 kierownik I referatu administracji rezerw i zastępca komendantamjr piech. Aleksander KomarII 1926 – II 1927komendant PKU Kościerzynamjr piech. Marian Krańskido XII 1927dyspozycja dowódcy OK Xkpt. piech. Władysław SamojłowiczIV 1928 – 31 VII 1933stan spoczynkukpt. art. Stefan WypijewskiVIII 1933 – VI 1934WIGkpt. piech. Michał KomorskiVI 1934 – po VI 1935kierownik II referatu KRU Równe kierownik II referatu poborowegopor. piech. Konstanty PotapowiczII 1926 – 30 IX 1933stan spoczynkupor. piech. Mieczysław Ignacy KurelskiX 1933 – VI 1938kierownik II referatu RKU referentpor. kanc. Władysław IV OstrowskiII 1926 – II 1927referent (etat przejściowy) PKU Wilno Powiatppor. / por. piech. Franciszek Nałęcz-JeleńskiII 1927 – IX 1930kierownik II referatu PKU Bydgoszcz Miasto Obsada pozostałych stanowisk funkcyjnych KRU w latach 1938–1939kierownik I referatu ewidencjikpt. adm. (piech.) Izydor GrabowyIII 1939kierownik II referatu uzupełnieńkpt. adm. (piech.) Mieczysław Ignacy KurelskiIII 1939†1940 Charków

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Polskie jednostki administracji wojskowej rozwiązane w 1939 Kategoria:Polskie jednostki administracji wojskowej utworzone w 1919 Kategoria:Komendy rejonów uzupełnień II Rzeczypospolitej Komenda Rejonu Uzupełnień Suwałki