mały|Premia lotna w Chełmie Śląskim na trasie 4. etapu Tour de Pologne 2018
Premia lotna, lotny finisz – wyznaczone miejsce na trasie wyścigu kolarskiego, na którym pierwsi zawodnicy zdobywają punkty lub inne nagrody.
Specyficznym nagromadzeniem premii lotnych charakteryzuje się występujący w niektórych wyścigach kolarskich (np. Tour of Belgium) tzw. „złoty kilometr”, w którym na dystansie jednego kilometra znajdują się aż trzy premie lotne, często premiowane dodatkowo bonifikatą czasową w klasyfikacji generalnej. W innych wyścigach prowadzona bywa również klasyfikacja lotnych finiszy (znana także jako klasyfikacja na najaktywniejszego kolarza), w której zwycięża zawodnik, który w trakcie wyścigu zbierze najwięcej punktów przyznawanych na lotnych premiach - obecnie funkcjonuje ona m.in. w Tour de Pologne czy Giro d’Italia, niegdyś również w Tour de France, lecz obecnie punkty zdobyte na lotnych finiszach wliczają się jedynie do nagradzanej w tym wyścigu zieloną koszulką klasyfikacji punktowej. Organizatorzy mogą zdecydować się na dodatkowe premiowanie czołowych miejsc na lotnych premiach bonifikatami do klasyfikacji generalnej - w takim wypadku trzej czołowi zawodnicy na każdej premii mogą otrzymywać kolejno trzy, dwie oraz jedną sekundę do klasyfikacji (lub sześć, cztery i dwie, za zgodą organizatorów, gdy na etapie jest tylko jedna premia lotna). Czasem bonifikaty do klasyfikacji generalnej przyznawane są nie na premiach lotnych, lecz na sponsorskich premiach specjalnych - w 2025 i 2026 roku na Giro działała tak premia Red Bull KM.
Niektóre premie lotne nie są nagradzane punktami do żadnej z klasyfikacji, a czołowe lokaty na nich premiują zwycięzców jedynie nagrodami finansowymi - tak działają np. premie specjalne w czasie Tour de Pologne.
Niekiedy na jednym wyścigu istnieją dwa rodzaje premii lotnych i dwie odrębne dotyczące ich klasyfikacje. Inne od klasycznych premie lotne mogą być zlokalizowane np. przy zabytkach i atrakcjach turystycznych kraju (tak działa klasyfikacja Beautes of Turkey Sprint Prime na Presidential Cycling Tour of Turkey), na granicach państwowych (tak działała klasyfikacja Europe Sans Frontières na Tour de France 1992 ustanowiona z okazji uchwalenia traktatu z Maastricht) lub mogą być wyodrębnione ze względu na aspiracje i chęć promocji sponsora tejże klasyfikacji (tak działała klasyfikacja Premio Alisarda podczas Giro d'Italia 1991 sponsorowana przez te włoskie linie lotnicze). W czasie Vuelta a Espana 1958 i 1970, Tour de France 1961 i Giro d'Italia 1968 przeprowadzano odrębną klasyfikację tzw. sekretnych/loteryjnych premii - działały one tak samo jak premie lotne, jednak miejsce ich lokalizacji na mapie etapu było nieznane kolarzom.
Pojęcie bywa używane również w odniesieniu do innych dyscyplin sportu. Przykładowo, w biegach narciarskich zdarzają się lotne finisze, na których przyznawane są punkty do klasyfikacji generalnej Pucharu Świata lub bonifikaty czasowe do klasyfikacji Tour de Ski.
Zobacz też Premia górska
Przypisy
Kategoria:Kolarstwo Kategoria:Biegi narciarskie