Mieczysław GruellNazwisko zapisywane też w formie: Gruel (ur. w Lidzie, zm. 24 czerwca 1909 we Włocławku) – polski lekarz chirurg, działacz społeczny, uczestnik powstania styczniowego.
Życiorys Wczesne lata Był synem Konstantyna Gruella i Marii Deteryńskiej. Jego ojciec pochodził ze spolszczonej rodziny niemieckiej wywodzącej się z Lidzbarka Warmińskiego. Krewnym, prawdopodobnie pradziadkiem Mieczysława był aptekarz i prezydent Lublina Teodor Gruell-Gretz.
Pierwsze nauki pobierał w Pułtusku. Następnie uczył się w gimnazjum filologicznym w Warszawie. W 1862 roku rozpoczął studia na Wydziale Inżynierii Cywilnej Instytutu Politechnicznego i Rolniczo-Leśnego w Puławach. Po wybuchu powstania styczniowego dołączył do oddziału Puławiaków zorganizowanego przez Leona Frankowskiego. Brał udział w walkach od lutego do marca 1863 roku, wtedy też został ranny. W konsekwencji był kulawy do końca życia.
W latach 1864–1869 studiował na wydziale lekarskim Szkoły Głównej Warszawskiej. Tu Gruell poznał uznanych chirurgów, takich jak dziekan szkoły Aleksander Antoni Le Brun czy prof. Polikarp Girsztowt. Niektóre z ich postępowych metod, Gruell przeszczepi później na grunt szpitala we Włocławku.
Od 27 października 1869 do 23 października 1872 pracował jako lekarz miejski w Ostrowcu. Dodatkowo, 19 listopada 1870 roku został wyznaczony do tymczasowego pełnienia funkcji lekarza powiatowego w Iłży, z powodu choroby dotychczasowego lekarza Zieleńskiego.
Naczelny lekarz Szpitala św. Antoniego we Włocławku Pod koniec 1872 roku osiedlił się we Włocławku. Tu objął funkcję naczelnego lekarza, a później ordynatora Szpitala św. Antoniego. W tym czasie szpital ten posiadał 45 łóżka szpitalne i zatrudniał tylko jednego lekarza. Gruell wprowadził innowacyjne jak na owe czasy metody leczenia, np. leczenie ran kwasem karbolowym, zastosowanie opaski Esmarcha, a później opaski elastycznej przy amputacjach, watowego opatrunku Guerina na kikuty oraz w leczeniu wrzodów goleni. Podejmował się m.in. trudnych operacji nowotworów. Z uwagi na zły stan techniczny szpitala, który założono w 1823 roku w budynkach dawnego browaru, apelował do władz miasta o budowę nowego gmachu szpitala. Prośba ta nie została zrealizowana za jego życia. 3 czerwca 1905 roku dr Mieczysław Gruell zwolnił się ze stanowiska ordynatora, a jego następcą został jego dotychczasowy asystent dr Kraszewski.
Mieczysław Gruell prowadził działalność publicystyczną. W latach 1874–1877 opublikował na łamach Gazety Lekarskiej kolejne cztery roczne Sprawozdania z działalności lekarskiej Szpitala św. Antoniego we Włocławku za lata od 1873 do 1876. Łącznie Sprawozdania zajęły 95 stron druku. Ujął w nich ok. 100 jednostek chorobowych, podzielonych na choroby zewnętrzne, wewnętrzne, weneryczne i umysłowe, z uwzględnieniem płci, wieku i pochodzenia społecznego chorych. Podał w nich statystyki dot. m.in. wyników leczenia czy długości pobytu w szpitalu. Wreszcie podawał wnioski praktyczne. Podkreślał potrzebę uwzględnienia najnowszych zdobyczy nauki w pracy lekarza. Był także współautorem Przeglądów postępów nauki lekarskiej we wszystkich jej gałęziach i we wszystkich krajach za lata 1870-1873, wspólnie ze swoim dawnym wykładowcą prof. Polikarpem Girsztoftem. Napisał cztery prace kazuistyczne. Tłumaczył publikacje w języku niemieckim, m.in. artykuły publikowane w Berliner klinische Wochenschrift czy Podręcznik chirurgii polowej J. Landsberga (1878). Jego działalność publicystyczną prawdopodobnie zahamowała nasilająca się rusyfikacja i w konsekwencji, obniżenie poziomu materialnego i naukowego szpitala.
Oprócz chirurgii, w obszarze jego zainteresowań znalazła się też interna i ginekologia. Dokonał też sześciu przekładów prac lekarskich. Jako lekarz, był orędownikiem zakazu zatrudniania w rolnictwie dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia. Na podstawie statystyk szpitala we Włocławku zaobserwował, że najwięcej wypadków z udziałem niebezpiecznych maszyn rolniczych dotyka osób w tym przedziale wiekowym, a w konsekwencji zostają oni kalekami na całe życie. Sprzeciwiał się natomiast przyjmowaniu biednych wyrobników i żebraków, którzy często umierają w ciągu kilkunastu godzin od przybycia do szpitala.
Był także lekarzem kolejowym we Włocławku. Od 1881 roku jest lekarzem Seminarium Duchownego we Włocławku. W latach 1881–1893 pobierał pensję rzędu 80 rubli rocznie, a od 1893 roku – 100 rubli. W latach 1905–1909 był lekarzem fabrycznym Fabryki Cykorii Ferdynanda Bohma, dzisiejszej Delecta.
W 1900 r. był współzałożycielem i jednym z fundatorów powstania 7-klasowej Szkoły Handlowej we Włocławku, obecnego Liceum im. Ziemi Kujawskiej. Był też członkiem Rady Opiekuńczej szkoły, szkolnym lekarzem i wykładowcą higieny począwszy od jej założenia.mały|Inskrypcja na grobie rodziny Gruell na Cmentarzu Komunalnym we WłocławkuDoktor Gruell udzielał się charytatywnie. Wspierał finansowo Włocławskie Towarzystwo Dobroczynności. Zmarł 24 czerwca 1909 roku we Włocławku. Został pochowany w rodzinnym grobowcu w kwaterze nr 54/8/77 na Cmentarzu Komunalnym we Włocławku. Jego pogrzeb był manifestacją społeczeństwa Kujaw.
Prywatnie mąż Marii Biernackiej (1846–1887) z którą doczekał się dwójki dzieci, Stanisława (1879-1953) i Ludmiły (zm. 1939). Stanisław Gruell był uczestnikiem strajku szkolnego 1905 roku w Szkole Handlowej we Włocławku. Później został technikiem, m.in. był członkiem Kujawskiego Stowarzyszenia Techników. Pod koniec życia popadł w nędzę. Nie założył własnej rodziny. Ludmiła była sekretarką w Gimnazjum Ziemi Kujawskiej. Była samotną matką, a jej potomkowie żyją do dziś pod tym nazwiskiem.
Przypisy
Kategoria:Absolwenci i studenci Instytutu Politechnicznego i Rolniczo-Leśnego w Puławach Kategoria:Absolwenci i studenci Szkoły Głównej Warszawskiej Kategoria:Działacze społeczni i kulturalni związani z Włocławkiem Kategoria:Lekarze związani z Włocławkiem Kategoria:Ludzie urodzeni w Lidzie Kategoria:Ludzie związani z Lidą (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Ludzie związani z Włocławkiem (Królestwo Kongresowe) Kategoria:Nauczyciele związani z Włocławkiem Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Komunalnym we Włocławku Kategoria:Polacy pochodzenia niemieckiego Kategoria:Polscy chirurdzy Kategoria:Polscy tłumacze literatury niemieckojęzycznej Kategoria:Urodzeni w 1846 Kategoria:Zmarli w 1909 Kategoria:Żołnierze powstania styczniowego