Zbigniew Józef Szuber (ur. 19 marca 1918 w Krośnie, zm. 16 lipca 1996 w Sanoku) – polski pilot i instruktor lotniczy.

thumb|Dom przy ul. 2 Pułku Strzelców Podhalańskich 2 w Sanoku Życiorys Zbigniew Józef Szuber pochodził z rodu wywodzącego się z potomków niemieckich osadników w Haczowie w XV wieku. Urodził się 19 marca 1918 w Krośnie w rodzinie urzędniczej, był synem Józefa (1881–1967, działacz endecji)Józef Szuber ur. 5 listopada 1881 w Haczowie, zm. 20 czerwca 1967 w Sanoku. i Józefy z domu Korab (1889–1974)Józefa Szuber, ur. 19 grudnia 1889 w Brzozowie jako córka Tomasza Korab i Marii z domu Paczosa, zm. 26 listopada 1974 SzuberówWiersz Janusza Szubera pt. Z czasu do bezczasu, zob. . Miał dwie starsze od siebie siostry, które zostały nauczycielkami: Elżbieta Szuber (1914–2004) i Maria Szuber (1913–2006, guwernantka dzieci hr. Załuskiego w Iwoniczu, działaczka sanockiego oddziału PTTK i przewodniczka turystyczna).

Początkowo mieszkał w rodzinnym Krośnie do 1931, a od lat 1931 do 1935 we Lwowie. Tam w trakcie nauki gimnazjalnej w wieku ok. 15 lat zainteresował się lotnictwem, które pozostało jego pasją i pracą na całe życie. Wówczas przebywał na lotnisku Skniłowie. W 1935 wraz z rodziną przeprowadził się do Sanoka i zamieszkał w domu pod ówczesnym adresem ulicy Elżbiety Granowskiej (obecnie ul. 2 Pułku Strzelców Podhalańskich 2)Wiersz Janusza Szubera pt. Z czasu do bezczasu. Na świadectwie dojrzałości Zbigniewa Szubera podano, że uczył się od 1934 do 1935 w klasach V, VI, VII i VIII sanockiego gimnazjum.. Podjął wówczas naukę w tamtejszym Państwowym Gimnazjum im. Królowej Zofii, w którym po czterech latach w 1938 ukończył VIII klasę i zdał egzamin dojrzałości (w jego klasie byli m.in. Juliusz Bakoń, Tadeusz Srogi). Podczas pobytu w Sanoku uprawiał aktywnie sport. Odbywał kursy szybowcowe we Lwowie, w Ustianowej oraz na lądowisku w Bezmiechowej, zdobywając medale. 28 sierpnia 1937 w Ustianowej uzyskał kategorię C pilota szybowcowego oraz otrzymał odznakę pilota szybowcowego nr 875 (jego instruktorem był Bronisław Czech). Przed 1939 udzielał się w działającej w podsanockich Olchowcach Szkole Szybowcowej Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej (m.in. wspólnie z Adamem Bieniaszem). Po maturze w 1938 został skierowany na szkolenie lotnicze na lotnisku w Masłowie, gdzie po miesiącu szkolenia uzyskał uprawnienia pilota samolotowego. Od września 1938 odbywał zasadniczą służbą wojskową w szeregach 5 pułku Strzelców Podhalańskich w Przemyślu w wymiarze pół roku i kształcił się w Szkole Podchorążych Rezerwy Piechoty. Od 1 stycznia 1939 kształcił się w Szkole Podchorążych Rezerwy Lotnictwa w Radomiu-Sadkowie. Tam pełnił służbę jako podchorąży kapral pilot do września 1939.

Po wybuchu II wojny światowej i bombardowaniu bazy w Sadkowie w okresie kampanii wrześniowej ewakuował się na wschód wraz z wychowankami dęblińskiej szkoły 4/5 września 1939. Walczył w Radomiu, w Warszawie, w Lublinie, po czym jako pilot łącznikowy został skierowany do Lwowa. Tuż po agresji ZSRR na Polskę z 17 września 1939 został aresztowany przez sowietów w okolicach Buczacza. Następnie z grupą jeńców był kierowany w stronę Husiatyna, po czym pociągiem był transportowany na wschód. Po minięciu Smoleńska wraz z dwoma towarzyszami oddalił się od pociągu, po czym koleją powrócił przez Lwów w rodzinne strony. Ranny dotarł do Sanoka, będącego pod okupacją niemiecką. Według innej wersji, po rozwiązaniu jego jednostki 28 września w Tarnopolu powrócił do Lwowa i przebywał u krewnych do marca 1940, po czym przedostał się do Sanoka i zamieszkał u rodziców. Od 1941 do 1942 pracował fizycznie w kopalnictwie naftowym w Turzym Polu. Od sierpnia 1942 do czerwca 1943 nie pracował i w tym czasie przebywał w Krośnie, Brzozowie, Haczowie. Przez pewien czas ukrywał się z obawy przed aresztowaniem. Przebywał też w Krakowie. Od lipca 1943 pracował jako drogomistrz w zarządzie drogowym w Bukowsku aż do nadejścia frontu wschodniego. Został wcielony do ludowego Wojska Polskiego, w szeregach którego służył od 1 stycznia 1945 do stycznia 1946. Początkowo był przydzielony do jednostki wojskowej w Zamościu. Następnie został skierowany z jednostką bojową w inne miejsca i służył jako pilot bombowca sowieckiego: Warszawa, Gdańsk, Wrocław (walki o miasto), Zgorzelec, Cottbus, Berlin, biorąc udział w operacjach wojennychWedług Jacka Rudego prawdopodobnie służył w 2 Brandenburskiej Dywizji Lotnictwa Szturmowego, biorącej udział w operacji berlińskiej wiosną 1945.. Po kapitulacji III Rzeszy wraz z jednostką skierowany został do Poznania i służył tam do 1946.

Po zakończeniu wojny podjął pracę jako kierowca w rodzinnych stronach. Od kwietnia do listopada 1946 był zatrudniony w Zarządzie Drogowym w Lesku. Od 1 kwietnia 1947 pracował w lotnictwie sportowym. Działał w utworzonej w Sanoku Filii Aeroklubu Rzeszowskiego nr 1 (m.in. ponownie z Adamem Bieniaszem). Był organizatorem i pilotem Aeroklubu Rzeszowskiego. Został pierwszym dyrektorem powołanego w marcu 1947 zarządu Ligi Lotniczej w Rzeszowie. Tworzył wówczas struktury Ligi Lotniczej w województwie rzeszowskim, zainicjował zbiórkę pieniężną na śmigłowiec, ufundowany na rzecz powstałego lotniczego pogotowia ratunkowego. Około 1949 odszedł ze stanowiska dyrektora zarządu okręgu Ligi Lotniczej (zastąpiony przez por. Henryka Ungerta) i powrócił do Sanoka]. Pod koniec 1950 został kierownikiem Aeroklubu Podkarpackiego w Krośnie. Po kilku latach i połączeniu Aeroklubu z przeniesionym z Wrocławia Centrum Wyszkolenia Spadochronowego oraz powołaniu nowego kierownika, mjr. Zygmunta Rychtera, w 1952 objął funkcję zastępcy ds. społeczno-wychowawczych, pozostając na tym stanowisku aż do przejścia na emeryturę w 1978 (według innej wersji ostatecznie odszedł na emeryturę w 1984). Był kierownikiem lotniska w Krośnie, instruktorem tamtejszych wychowanków, organizatorem sfery lotniczej. W 1950 pilotując samolot Piper L-4 Cub uległ wypadkowi w Haczowie, w którym śmierć poniósł pasażer będący jego znajomym, a on sam odniósł ciężkie obrażenia, wymagające kilku operacji i długiego leczenia, w tym 1,5-rocznego pobytu w szpitalu. Po rekonwalescencji powrócił do pracy w Krośnie oraz do pilotowania szybowców i samolotów. Licencją pilota posiadał przez 34 lata do 1971. Był członkiem PZPR. Od 1958 należał do ZBoWiD. W 1976 otrzymał zaświadczenie kombatanta. Był członkiem założycielem zorganizowanego 17 listopada 1981 przy Aeroklubie Podkarpackim w Krośnie Klubu Seniorów Lotnictwa imienia generała Ludomiła Rayskiego. Do końca życia był porucznikiem w stanie spoczynku.

Poza lotnictwem był wszechstronny sportowo, uprawiał hokej na lodzie, później był sędzią hokejowym i piłkarskim, skakał ze spadochronem, uprawiał także narciarstwo i pływanie. Prywatnie był myśliwym i wędkarzem.

5 czerwca 1943 ożenił się z Ewą Barbarą Lewicką (1921-1991, córka nauczycieli Stefana Lewickiego – profesora sanockiego gimnazjum – i Marii z domu Drewińskiej, wnuczka dr. Maurycego Drewińskiego). Ich dwaj pierwsi synowie zmarli w dzieciństwie – Andrzej Antoni (zm. 1943 mając trzy tygodnie) i Jacek (ur. 1946, zm. 1947)Wiersz Janusza Szubera pt. 60. , a trzecim był Janusz Szuber (1947-2020, poeta). Powinowatymi Zbigniewa Szubera byli Stefan Jarosz i Mieczysław JaroszUtwór Janusza Szubera pt. 69/17. . W okresie PRL mieszkał w Sanoku przy ul. Sienkiewicza 8.

Zmarł nagle 16 lipca 1996 w Sanoku. Został pochowany w grobowcu rodziny Drewińskich na Cmentarzu Centralnym w Sanoku 18 lipca 1996Wiersz pt. Osiemnasty lipca. .

Upamiętnienie Pamięci Rodziców zadedykował Janusz Szuber swój tomik poezji pt. Biedronka na śniegu, wydany w 1999, w którym odniósł się do swojego ojca w wierszu pt. Osiemnasty lipca. Ponadto poeta zawarł odniesienia do swojego ojca w utworze zatytułowanym Świadectwo języka, wydanym w tomiku poezji pt. Powiedzieć. Cokolwiek z 2011. Postać Zbigniewa Szubera została przedstawiona w powieści Pawła Huelle pt. Mercedes-Benz z 2001. Wiersz poświęcony Zbigniewowi Szuberowi napisał „Senior” związany z Aeroklubem Podkarpackim.

thumb|Grobowiec rodzin Drewińskich i Szuberów w Sanoku Odznaczenia Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1976) Złoty Krzyż Zasługi (1969) Srebrny Krzyż Zasługi (1956) Srebrny Medal „Za zasługi dla obronności kraju” (1971) Brązowy Medal „Za zasługi dla obronności kraju” (1967) Medal „Za udział w walkach o Berlin” (1976) Srebrne Odznaczenie im. Janka Krasickiego (1974) Odznaka 100-lecia Sportu Polskiego (1968) inne odznaczenia Nagroda w ramach Aeroklubu Podkarpackiego w Krośnie (1955)

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Absolwenci Gimnazjum im. Królowej Zofii w Sanoku Kategoria:Członkowie Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej Kategoria:Członkowie ZBoWiD Kategoria:Jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (kampania wrześniowa) Kategoria:Ludzie urodzeni w Krośnie Kategoria:Ludzie sportu związani z Sanokiem Kategoria:Ludzie sportu związani ze Lwowem Kategoria:Odznaczeni Brązowym Medalem „Za zasługi dla obronności kraju” Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem „Za udział w walkach o Berlin” Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Medalem „Za zasługi dla obronności kraju” Kategoria:Odznaczeni odznaczeniem im. Janka Krasickiego Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Piloci sportowi Aeroklubu Rzeszowskiego Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Centralnym w Sanoku Kategoria:Podoficerowie lotnictwa II Rzeczypospolitej Kategoria:Polscy hokeiści Kategoria:Polscy kierowcy Kategoria:Polscy myśliwi Kategoria:Polscy piloci bombowi Kategoria:Polscy piloci sportowi Kategoria:Polscy sędziowie hokeja na lodzie Kategoria:Polscy wędkarze Kategoria:Polacy pochodzenia niemieckiego Kategoria:Urodzeni w 1918 Kategoria:Zmarli w 1996 Kategoria:Żołnierze ludowego Wojska Polskiego – uczestnicy walk na froncie wschodnim