2 złote 1927 – próbna moneta okresu złotowego II Rzeczypospolitej, przygotowana jako propozycja wzoru monety dwuzłotowej po zmianie systemu monetarnego z 5 listopada 1927 r.
Istnieją monety z napisem „PRÓBA”, jak i bez napisu.
Rys historyczny Po załamaniu waluty polskiej w 1926 r., w oparciu o zaciągniętą pożyczkę zagraniczną, 13 października 1927 r. wydano rozporządzenie Prezydenta RP o stabilizacji złotego, a 5 listopada 1927 r., również rozporządzeniem prezydenta, zmieniono ustrój pieniężny kraju, wprowadzając między innymi: monetę srebrną (Ag500) o nominale 2 złote, średnicy 27 mm, masie 10 gramów – zastępującą będącą w obiegu dwuzłotówkę o tych samych parametrach, z tym że wybitą w stopie próby 750, monetę srebrną (Ag750) o nominale 5 złotych, średnicy 33 mm i masie 18 gramów – zastępującą w rzeczywistości nigdy niewprowadzoną do obiegu pięciozłotówkę o średnicy 37 mm, masie 25 gramów, w srebrze stopu 900.
Obniżenie zawartości czystego srebra w nowej dwuzłotówce poprzez zmniejszenie o ⅓ próby stopu (z 750 na 500), przy niezmienionych pozostałych parametrach, zainicjowało opracowanie przez Mennicę Państwową nowego wzoru tego nominału.
W drugim dziesięcioleciu XXI w. spośród wszystkich monet próbnych II Rzeczypospolitej znana jest jedna dwuzłotówka 1927, z:
z rewersem będącej od 1924 r. w obiegu dwuzłotówki autorstwa Tadeusza Breyera oraz zmienionym lekko wzorze awersu (rysunkiem orła), tzn. tym, który wykorzystano w 1925 r. do bicia niewprowadzonej ostatecznie 5-złotówki „Konstytucja”.
Ze względu na kłopoty mennicy z produkcją krążków o tak niskiej zawartości srebra, rozporządzenie Prezydenta RP z 5 listopada 1927 r. w zakresie monet 2-złotowych nigdy nie zostało zrealizowane. Dopiero trzecia duża zmiana systemu monetarnego – z 27 sierpnia 1932 – redukująca po raz kolejny zawartość czystego srebra przypadającego na 1 złoty i jednocześnie ponownie wprowadzająca obowiązek bicia dwuzłotówek ze stopu srebra próby 750, doprowadziła do wpuszczenia do obiegu nowych monet o nominale 2 złotych, ale już całkowicie nowego wzoru.
Awers Na tej stronie pośrodku umieszczono godło – orła w koronie, dookoła w otoku napis: „RZECZPOSPOLITA POLSKA”, pod orłem rok: „1927”, a za nim herb Kościesza – znak mennicy w Warszawie.
Autorem rysunku awersu był Stanisław Lewandowski.
Rewers Na tej stronie umieszczono zwrócone w lewo popiersie kobiety z warkoczem w chustce na głowie, przed nią 4 kłosy, nad nią napis: „2 ZŁOTE”.
Rysunek rewersu jest identyczny z tym dla monety obiegowej z 1924 r. autorstwa Tadeusza Breyera.
Opis Monetę wybito z rantem ząbkowanym, na krążkach o średnicy 27 mm, w dwóch wersjach:
bez napisu „PRÓBA”, z napisem „PRÓBA”.
Monety bez napisu „PRÓBA” zostały wybito w srebrze:
stemplem zwykłym – nakład 100 sztuk, stemplem lustrzanym – nakład 100 sztuk.
Monetę z wypukłym napisem „PRÓBA” wybito w:
srebrze – stempel zwykły, nakład 100 sztuk, brązie – stempel zwykły, nakład 10 sztuk.
Odmiany Znane są również bicia monety: bez napisu „PRÓBA” w miedzi (nakład nieznany, nienotowana), z wypukłym napisem „PRÓBA”, stemplem lustrzanym w srebrze (nakład nieznany), z wklęsłym napisem „PRÓBA”, w miedzi (masa 9,65–9,69 grama, notowana w obrocie aukcyjnym, czasami opisywana jako tombakowa).
Zobacz też monety próbne II Rzeczypospolitej 2 złote wzór 1924 5 złotych 1925 Konstytucja 5 złotych 1927 Nike 5 złotych wzór 1928 Nike 2 złote
Przypisy
Bibliografia J. Parchimowicz Monety Rzeczypospolitej Polskiej 1919–1939, Nefryt, Szczecin, wydanie I, .
200