Irena Aleksaitė (ur. 1 stycznia 1952 w Wilnie) – tłumaczka na język litewski z polskiego i rosyjskiego.
Życiorys Ukończyła w 1983 roku Moskiewski Instytut Literatury im. Gorkiego. Następnie pracowała jako redaktor w Komitecie Prasowym, wydawnictwie Vyturys i innych. Od 2007 nie pracuje zawodowo, zajmując się tłumaczeniami. Przetłumaczyła ponad 60 książek, 30 filmów, artykuły, sztuki teatralne i inne.
W 2006 roku otrzymała dofinansowanie w ramach Programu Translatorskiego ©POLAND na tłumaczenie książki Doroty Terakowskiej Córka czarownic (Raganų duktė), która została wydana przez wydawnictwo Gimtasis Zodis. W 2013 roku była koordynatorką projektu Rok Literatury Polskiej na Litwie. W jego ramach litewscy czytelnicy wybrali najbardziej popularną polską powieść przetłumaczoną na język litewski spośród 24 książek wytypowanych przez Litewską Bibliotekę Narodową im. Martynasa Mažvydasa, zorganizowano Międzynarodowe Targi Książki w Wilnie i spotkania.
Tłumaczenia Gombrowicza Irena Aleksaitė według Teresy Daleckiej ma „monopol na przekłady tekstów tego autora”. Tłumaczenie książek Gombrowicza nie jest łatwe, jednak litewska tłumaczka „opanowała (..) malowniczość określeń Gombrowiczowskich”, a w przekładach „udało się (jej) uchwycić ironię Gombrowiczowską”. Aleksaitė w wydanych tłumaczeniach Gombrowicza wykorzystała dzięki odwołaniu się do zasobów litewskiego folkloru „możliwości słowotwórcze języka litewskiego”Dalecka T. Recepcja twórczości Witolda Gombrowicza na Litwie W: Literatura Polska na świecie T. IV Oblicza światowości Katowice 2012 s. 89–95.
Tłumaczenia literatury polskiej Przetłumaczone utwory Gombrowicza
1996 – Pornografia 1999 – trzy tomy Dziennika 2004 – Ferdydurke 2008 – Kosmos 2009 – Transatlantyk
Inne Rodziewiczówna M. Dewajtis (Dievaitis)(1993), Między ustami a brzegiem pucharu (Plevėsos meilė) (1994), Macierz (Moteris) (1995) Alex J. Powiem Wam jak zginął (Tikrai jį nužudžiau) (1994) Kraszewski J.I. Lalki (Lėlės) (1994), Czarna perełka (Juodasis perliukas) (1996), Ada (2010) Dołęga-Mostowicz T. Złota maska. Wysokie progi (Aukštieji slenksčiai) (1998) Konwicki T. Mała apokalipsa (Mažoji apokalipsė) (2001) Terakowska D. Córka Czarownic (Raganų duktė) (2006), Tam gdzie spadają Anioły (Ten, kur krenta angelai) (2007), Ono (Belytis) (2007) Nowak K. T. Moja mama czarownica (Mano mama – ragana) (2008) Witkiewicz M. Opowieść niewiernej (Neištikimosios istorija) (2016)
Nagrody 2012 – nagroda św. Hieronima 2018 – nagroda tłumacza roku na Litwie za przekład książki Witolda Gombrowicza „Wspomnienia polskie" przyznawana przez Litewskie Centrum PEN wraz z Ministerstwem Kultury Republiki Litewskiej
Odznaczenia w styczniu 2019 roku za rozwijanie współpracy kulturalnej polsko-litewskiej i popularyzowanie literatury polskiej została odznaczona Krzyżem Kawalerskim Orderu Zasługi RP
Przypisy
Kategoria:Litewscy pisarze Kategoria:Ludzie urodzeni w Wilnie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej Kategoria:Tłumacze literatury polskiej Kategoria:Urodzeni w 1952 Kategoria:Hasła utworzone w ramach Tygodni Tematycznych 2019