Kamienica przy ulicy T. Kościuszki 15 w Katowicach – narożna kamienica mieszkalno-usługowa, znajdująca się w Śródmieściu Katowic, przy ulicy T. Kościuszki 15 i ulicy S. Batorego 2a. Powstała ona pod koniec XIX wieku.
Historia W latach 70. XIX wieku w tym miejscu swój dom i warsztat miał kołodziej Johann WanjuraMarek Wojcik: "Z Katowic do Brwinowa droga prosta", czyli o początkach ulicy Kościuszki, w: "Kronika Katowicka", czerwiec 2017, s. 16. Właścicielem kamienicy, zbudowanej zapewne w 1897 roku, był zapewne jego potomek, Emil Wanjura. Od 1897 roku prowadził on na jej parterze sklep kolonialny i gospodę. Znajdował się w niej wyszynk alkoholi Karla Strzody (niem. Destillation Strzoda). Wyższe kondygnacje przeznaczone zostały na lokale mieszkalne. W okresie międzywojennym gospoda przekształciła się w restaurację zwaną „Wzgórze Wanjury”. W latach 30. XX wieku w oficynie na II piętrze mieściła się administracja gazety „Polska Zachodnia”.
Architektura mały|lewo|Elewacja frontowa (2022) Budynek murowany z cegły, czterokondygnacyjny. Kondygnacja parterowa zaznaczona od góry gzymsem, na pozostałych kondygnacjach dominują podziały pionowe. Fasada od strony ul. Kościuszki dziewięcioosiowa, z czego po dwie skrajne osie ujęte wykonanymi z boniowania lizenami w formie pseudoryzalitów. Fasada od ul. Batorego sześcioosiowa, z tego oś najbliższa narożnika również ujęta w formę pseudoryzalitu. W ściętym narożniku jedna oś okien. Ryzality, ścięty narożnik oraz dwie osie skrajne od ul. Batorego zwieńczone trójkątnymi, pseudowolutowymi naczółkami z małymi okienkami. Otwory okienne prostokątne, na ostatniej kondygnacji objęte od góry ozdobnymi opaskami. Ponad ściętym narożnikiem wznosi się niewielka, segmentowa (ośmioboczna) kopułka. W drobnym detalu architektonicznym widoczne wpływy secesji.
Przypisy
Bibliografia Archiwum Urzędu Miasta w Katowicach, sygn. akt; Lipońska-Sajdak Jadwiga, Szota Zofia: Gruss aus Kattowitz. Pozdrowienia z Katowic. Katowice 2004, ;
Kościuszki 15 Kategoria:Śródmieście (Katowice) 15