Karol Śliwka (ur. 16 października 1932 w Harbutowicach, zm. 10 września 2018 w Cieszynie) – polski artysta grafik. Twórca plakatów, grafik, znaczków pocztowych, opakowań, okładek i znaków firmowych (logo).

Życiorys Ukończył Wieczorową Szkołę Malarstwa, Rzeźby i Grafiki w Bielsku-Białej. Do 1953 uczył się w tamtejszym Państwowym Liceum Technik Plastycznych (obecnie Zespół Szkół Plastycznych), gdzie w latach 1950–1956 nauczał Józef Klimek. Tam też uzyskał specjalizację technika kamieniarstwa i rzeźby. Studia na Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie ukończył w 1959 (dyplom w pracowni prof. Eugeniusza Eibischa). Debiutował w 1957 po wygraniu konkursu na projekt opakowania papierosów Syrena.

Po ukończeniu studiów, tworzył swoje projekty w ramach Przedsiębiorstwa Państwowego „Pracownie Sztuk Plastycznych" – z początku na konkursy organizowane przez Pracownie, a następnie na powierzone mu zlecenia. Projektował szeroko pojętą grafikę użytkową – od opakowań i plakatów po znaczki pocztowe – jednak do historii przeszedł jako twórca ikonicznych logotypów dla m.in. PKO, Wydawnictw Szkolnych i Pedagogicznych (WSiP), Domu Towarowego Smyk czy Instytutu Matki i Dziecka.

Od 1967 do 1972 był doradcą artystycznym w Zakładzie Projektowania Opakowań Spółdzielni „Znak”. Jako rzeczoznawca grafiki zasiadał w wielu komisjach artystycznych na przestrzeni lat 70. i 80., m.in. w Komisji Etyki Opakowań przy Ministerstwie Przemysłu Lekkiego, Komisji Opakowań przy Zarządzie Głównym Związku Polskich Artystów Plastyków (ZPAP), Ministerstwie Kultury i Sztuki, Przedsiębiorstwie Państwowym „Pracownie Sztuk Plastycznych”. Sam był laureatem wielu nagród i wyróżnień w konkursach projektowych na znaki graficzne, opakowania czy plakaty.

Przez 60 lat mieszkał w Warszawie, jednak w ostatnich latach życia postanowił wrócić na Śląsk Cieszyński. Zmarł 10 września 2018 w Cieszynie, a 12 września został pochowany na cmentarzu ewangelickim w Skoczowie przy ul. Cieszyńskiej.

W 2025 roku miał premierę film dokumentalny pt. Znaki Pana Śliwki o Karolu Śliwce w reżyserii Urszuli Morgi i Bartosza Mikołajczyka.

Wybrana twórczość Logotypy Fabryka Kosmetyków Pollena-URODA (1967) Centrala Handlu Zagranicznego „Petrolimpex” (1967) Fabryka Obuwia „Kobra” (1967) Towarzystwo Przyjaciół Warszawy (Limba) (1968) PKO BP (skarbonka, nazywana potocznie przez pracowników Śliwką od nazwiska autora) (ok. 1968) 1. Ogólnopolska Wystawa Znaków Graficznych (1969) Generalna Dyrekcja Dróg Publicznych Zakład Elektronicznej Techniki Obliczeniowej w Olsztynie (1972) Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne (1975) Perfumy Wars (1975) Ministerstwo Łączności (1975) Instytut Matki i Dziecka (1980) Wydawnictwa Naukowo-Techniczne (1984) Muzeum im. Gustawa Morcinka w Skoczowie Festiwal Piosenki Radzieckiej w Zielonej Górze „Chroń Lasy przed Pożarem” Drukarnia w Oficynie (1988) Firma fonograficzna Polton (1988) Triennale Plastyczne w Częstochowie (1990) Biblioteka Narodowa w Warszawie (1990) Firma Adamed (1990) Polski Związek Zwykłych Kobiet (1991), Dom Towarowy Smyk w Warszawie Fundacja Współpracy Polsko-Niemieckiej (1992) Centrum Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie (2001)

Opakowania Opakowania papierosów Giewont, Syrena i Morskie (1957) Opakowanie proszku do prania Bis (1972) Niektóre opakowania czekolad firmy E. Wedel (np. Saska, Belwederska i Zamkowa) (ok. 1975) Etykieta rumu Seniorita Pudełka kosmetyków Wars i Sexy (ok. 1975)

Ordery i odznaczenia

Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2007) Odznaka „Zasłużony Działacz Kultury” Złota Odznaka honorowa „Za Zasługi dla Warszawy”

Nagrody i wyróżnienia Nagroda Ministra Kultury i Sztuki (I Ogólnopolska Wystawa Znaków Graficznych (1969) Nagroda Prezesa Rady Ministrów z dziedziny plastyki I stopnia za całokształt twórczości artystycznej w zakresie grafiki, a szczególnie za osiągnięcia w dziedzinie plakatu o tematyce społeczno-politycznej (1979) Złoty Wawrzyn Polskiego Komitetu Olimpijskiego w dziedzinie plastyki (1980) Nagroda za znaczek pocztowy w Organizacji Narodów Zjednoczonych Nagroda im. ks. Leopolda Jana Szersznika w kategorii Twórczości Artystycznej Złoty Medal na Biennale Plakatu Polskiego w Katowicach Srebrny Medal na Biennale Plakatu Polskiego w Katowicach „Złote Kasztany” za opakowania „Srebrna Laska z Czerwoną Różą" przyznana przez Towarzystwo Przyjaciół ASP w Warszawie Tytuł „Autorytetu” od Stowarzyszenia Twórców Grafiki Użytkowej

Upamiętnienie mały|Mural przy ul. Obrońców Wybrzeża w Gdyni przedstawiający znaki firmowe zaprojektowane przez Karola Śliwkę. Postać Karola Śliwki ukazana jest w filmie Twentieth Century Design – Karol Śliwka, który jest częścią serii dokumentalnej powstałej w 2010 roku Twentieth Century prezentującej polskie osobowości ze świata sztuki XX wieku. Znaki Śliwki często są publikowane w polskich i zagranicznych zbiorach najlepszych znaków XX wieku, m.in. w książce Adriana Frutigera „Człowiek i jego znaki”, a prestiżowa międzynarodowa publikacja „Logo Modernism” w 2015 roku uznała go za jednego z ośmiu najwybitniejszych twórców współczesnych znaków graficznych. Była to największa wystawa prac Śliwki, pokazująca znaki graficzne, okładki, znaczki pocztowe, plakaty i opakowania zaprojektowane przez artystę. W 2018 roku Muzeum Miasta Gdyni zorganizowało pierwszą monograficzną wystawę "Śliwka. Polskie Projekty Polscy Projektanci", której kuratorami zostali Agata Abramowicz, Agnieszka Drączkowska i Patryk Hardziej, a także zainicjowało powstanie muralu ze znakami Śliwki w centrum Gdyni. Hardziej zainicjował również wystawę ilustracji "Jak Śliwka w kompot. Polscy ilustratorzy Karolowi Śliwce". Również w 2018 roku ukazał się album z najważniejszymi pracami Śliwki pt. „Karol Śliwka". 27 października 2019 r. w Domu Rolnika w Harbutowicach odsłonięto tablicę, upamiętniającą życie i twórczość Karola Śliwki.

Zobacz też Historia designu w Polsce Logotyp (grafika) Typografia Jan Hollender Roman Duszek Stanisław Töpfer

Przypisy

Linki zewnętrzne Agnieszka Drączkowska: "Mięso" zamiast "druciaków", czyli kim jest Karol Śliwka? / "Meat" insted of "Steel Wool", or: Who is Karol Śliwka?

Kategoria:Absolwenci Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski Kategoria:Odznaczeni odznaką honorową „Za Zasługi dla Warszawy” Kategoria:Odznaczeni odznaką „Zasłużony Działacz Kultury” Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi Kategoria:Odznaczeni Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Kategoria:Polscy graficy Kategoria:Polscy projektanci znaczków pocztowych Kategoria:Urodzeni w 1932 Kategoria:Zmarli w 2018