Colson Whitehead (ur. 6 listopada 1969 w Nowym Jorku) – amerykański pisarz, laureat Nagrody Pulitzera, National Book Award i Nagrody im. Arthura C. Clarke’a.
Życiorys Urodził się 6 listopada 1969 w Nowym Jorku jako Arch Colson Chipp Whitehead w rodzinie Archa S. i Mary Anne Woody Whitehead. Wychował się na Manhattanie, gdzie uczył się w Trinity School. Ukończył studia literatury angielskiej na Uniwersytecie Harvarda (1987–1991). Po powrocie do Nowego Jorku zaczął pisać recenzje dla „The Village Voice”; w tym okresie napisał satyryczną powieść, którą odrzuciło dwadzieścia wydawnictw.
W 1996 rozpoczął pracę nad powieścią detektywistyczną Intuicjonistka o inspektorach wind. Książka ukazała się w 1999 i zyskała pozytywne recenzje, a także trafiła do finału nagrody Hemingway Foundation/PEN Award. Jego druga powieść, John Henry Days (2001), została wyróżniona nagrodą Anisfield-Wolf Book Award oraz znalazła się w finale Nagrody Pulitzera, the National Book Critics Circle Award i nagrody literackiej „Los Angeles Times”. W 2001 Whitehead otrzymał grant MacArthur Fellowship, który pozwolił skupić mu się na pracy literackiej. Jego kolejną publikacją był zbiór trzynastu esejów o Nowym Jorku po zamachu z 11 września 2001 pod nazwą The Colossus of New York: A City in Thirteen Parts (2003). Następnie ukazała się powieść satyryczna Apex Hides the Hurt (2006).
Kolejna powieść, Sag Harbor (2009), była pierwszą książką Whiteheada na liście bestsellerów prowadzonej przez „The New York Times”, znalazła się także w finale PEN/Faulkner Award. Powieść Zone One (2011), której inspiracją były filmy o zombie George'a Romero oglądane przez Whiteheada w młodości, zadebiutowała na jedenastym miejscu listy bestsellerów „The New York Times”. Kolej podziemna. Czarna krew Ameryki (2016) zdobyła National Book Award (2016), Nagrodę Pulitzera w kategorii literatury pięknej (2017) i Nagrodę im. Arthura C. Clarke’a (2017) oraz zajęła pierwsze miejsce listy bestsellerów „The New York Times”.
W 2017 Whitehead został ogłoszony jednym ze stu najbardziej wpływowych ludzi w rankingu magazynu „Time”. Jego następna powieść, Miedziaki (2019), która została oparta na prawdziwych wydarzeniach, opisuje zakład poprawczy dla Afroamerykanów na południu Stanów Zjednoczonych, prowadzony w czasach gdy Martin Luther King sprzeciwiał się prawom Jima Crowa. W 2020 Miedziaki zostały wyróżnione Nagrodą Pulitzera w kategorii literatury pięknej.
Twórczość Powieści 1999: The Intuitionist – pol.: 2001: John Henry Days 2006: Apex Hides the Hurt 2009: Sag Harbor 2011: Zone One 2016: The Underground Railroad – pol.: 2019: The Nickel Boys – pol.: 2021: Harlem Shuffle – pol.: 2023: Crook Manifesto – pol.: 2026: Cool Machine
Literatura faktu 2003: The Colossus of New York: A City in Thirteen Parts 2014: The Noble Hustle: Poker, Beef Jerky & Death
Źródło.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Zdobywcy Nagrody Pulitzera Kategoria:Amerykańscy prozaicy XXI wieku Kategoria:Amerykańscy eseiści Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Harvarda Kategoria:Pisarze związani z Nowym Jorkiem Kategoria:Ludzie urodzeni w Nowym Jorku Kategoria:Urodzeni w 1969