Wybory parlamentarne w Izraelu do Knesetu XXIII kadencji odbyły się 2 marca 2020 roku.
We wrześniu 2019 odbyły się drugie w tym roku przyśpieszone wybory parlamentarne, który wyłoniły Kneset dwudziestej drugiej kadencji. Ponieważ w wyznaczonym terminie ani Binjaminowi Netanjahu z Likudu, ani przywódcy Niebiesko-Białych Beniemu Gancowi nie udało się sformować nowego rządu, 12 grudnia Kneset przegłosował samorozwiązanie. Nowe wybory parlamentarne zaplanowano na 2 marca 2020.
Tło wydarzeń Po przyspieszonych wyborach Niebiesko-Biali wraz z partnerami mogli liczyć na 55 mandatów w Knesecie, a Likud na 54, ale 10 deputowanych skupiającej partie arabskie Zjednoczonej Listy ogłosiło, że nie wejdzie w skład rządu, w związku z czym prezydent Reuwen Riwlin powierzył misję utworzenia rządu Netanjahu. 21 października Netanjahu ogłosił, że rezygnuje ze starań o utworzenie nowego rządu, gdyż Beni Ganc odmówił rozmów o utworzeniu rządu jedności narodowej, argumentując, że Netanjahu grożą zarzuty korupcyjne. Ponieważ w wyznaczonym terminie ani Binjaminowi Netanjahu z Likudu, ani przywódcy Niebiesko-Białych Beniemu Gancowi nie udało się sformować nowego rządu, 12 grudnia Kneset przegłosował samorozwiązanie. Nowe wybory parlamentarne zaplanowano na 2 marca 2020.
Beniego Ganca jako kandydata na premiera wskazali: Niebiesko-Biali (33 posłów), Zjednoczona Lista (bez Baladu, 10), Partia Pracy-Geszer (6), Obóz Demokratyczny (5). Dotychczasowego premiera Binjamina Netanjahu poparł macierzysty Likud (32) oraz Szas (9), Zjednoczony Judaizm Tory (7) i Jamina (7).
System wyborczy alt=|lewo|mały|Budynek Knesetu 120 deputowanych do Knesetu wybieranych jest w ordynacji proporcjonalnej z zamkniętych list w jednym ogólnokrajowym okręgu wyborczym. Próg wyborczy w wyborach wynosi 3,25%. Prawo zgłaszania list kandydatów posiadają partie lub koalicje wyborcze, które zadecydowały o starcie w wyborach. Prawo partii politycznych z 1992 roku pozwala na start każdej partii, która nie neguje Państwa Izrael jako państwa żydowskiego i demokratycznego, nie podżega do rasizmu i nie wspiera lub nie bierze udziału w działalności przeciw niemu. Lista, która przekroczy próg wyborczy otrzymuje liczbę mandatów równą jej wyborczej sile. Dochodzi do tego poprzez podział ważnych głosów oddanych na listy, z wynikiem pozwalającym na przekroczenie progu, w celu ustalenia ile głosów było potrzebnych na otrzymanie jednego mandatu przez listę. Podział mandatów odbywa się metodą D’Hondta, która w Izraelu jest znana jako metoda Badera-Ofera od nazwisk posłów, którzy zaproponowali jej zastosowanie (Jochanan Bader i Awraham Ofer).
W celu zwiększenia swoich szans na zdobycie większej ilości mandatów partie mogą podpisać tzw. porozumienia o nadwyżce głosów. W myśl prawa porozumienie to zawiera się między dwoma partiami w celu podziału głosów, które nie wystarczyły na zdobycie kolejnego mandatu. Na tej zasadzie mniejsza partia przekazuje swoją nadwyżkę większej partii, z którą zawarła porozumienie. Podział głosów rozwiązuje się wtedy, dzieląc całkowitą liczbę ważnych głosów przyznanych obu listom w parach, które zawarły takie porozumienie, przez liczbę miejsc przyznanych obu listom, plus 1. Para list o najwyższym wskaźniku otrzymuje nadwyżkę miejsca.
Listy wyborcze Jamina (Nowa Prawica, Żydowski Dom, Unia Narodowa) Oto kandydaci listy Jamina: Naftali Bennett (Nowa Prawica) Rafi Perec (Unia Partii Prawicowych-Żydowski Dom) Ajjelet Szaked (Nowa Prawica) Becalel Smotricz (Unia Partii Prawicowych-Unia Narodowa) Matan Kahana (Nowa Prawica) Ofir Sofer (Unia Partii Prawicowych-Unia Narodowa) Idit Silman (Unia Partii Prawicowych-Żydowski Dom) Sara Bak-Dor (Achi) Szirli Pinto (Nowa Prawica) Orit Struk (Unia Partii Prawicowych-Unia Narodowa) Moti Jogew (Unia Partii Prawicowych-Żydowski Dom) Szuli Mu’alem (Nowa Prawica) Josi Kohen (Unia Partii Prawicowych-Unia Narodowa) Szaj Mimun (Nowa Prawica) Eli Ben-Dahan (Unia Partii Prawicowych-Żydowski Dom) Roni Sasower (Nowa Prawica) mały|Arje Deri
Szas Oto lista kandydatów Szasu: Arje Deri Jicchak Kohen Meszullam Nahari Ja’akow Margi Jo’aw Ben Cur Micha’el Malchieli Mosze Arbel Jinnon Azulaj Mosze Abutbul Menachem Uri’el Boso Baruch Bara Gachzi Josi Tijew Ja’akow Zeharjahu Nehoraj Lachjani Natanel Chajak Ja’akow Cadaka Jonatan Miszarki Li’or Sza’ir Mosze Kajkow Elchanan Zwulun mały|Awigdor Lieberman
Nasz Dom Izrael Oto lista kandydatów Naszego Domu Izrael: Awigdor Lieberman Oded Forer Jewgienij Sowa Eli Awidar Julia Malinowski Hamad Amar Aleks Kuszner Mark Jefremow Telem Magen Alina Berdach-Jalow mały|Binjamin Netanjahu
Likud Oto kandydaci Likudu: Binjamin Netanjahu Juli-Jo’el Edelstein Jisra’el Kac Gilad Erdan Gide’on Sa’ar Miri Regew Jariw Lewin Jo’aw Galant Nir Barkat Gila Gamli’el Awi Dichter Ze’ew Elkin Chajjim Kac Eli Kohen Cachi Hanegbi Ofir Akunis Juwal Steinitz Cippi Chotoweli Dawid Amsalem Desta Jewarkan Amir Ochanna Ofir Kac Etti Chawa Atijja Jo’aw Kisz Dawid Bitan Keren Barak Szelomo Karaj Miki Zohar Jifat Szasza-Bitton Szaren Haskel Michal Szir Segman Katrin Szitrit Fatin Mulla Maj Golan Tali Ploskow Uzzi Dajan Ari’el Kelner Osnat Hilla Mark Amit Halewi Nissim Waturi mały|Ja’akow Litzman
Zjednoczony Judaizm Tory – Degel ha-Tora Oto lista kandydatów wspólnej listy Degel ha-Tora i Zjednoczonego Judaizmu Tory: Ja’akow Litzman (Agudat Israel) Mosze Gafni (Sztandar Tory) Me’ir Porusz (Agudat Israel) Uri Maklew (Sztandar Tory) Ja’akow Tesler (Agudat Israel) Ja’akow Aszer (Sztandar Tory) Jisra’el Eichler (Agudat Israel) Jicchak Ze’ew Pindrus (Sztandar Tory) Elijahu-Lejb Chasid (Agudat Israel) Elijahu Baruchi (Sztandar Tory) Binjamin Herszer (Agudat Israel) Dawid Ochana (Sztandar Tory) Naftali Glicki (Agudat Israel) Ichcak Rajch (Sztandar Tory) Reuwen Brajsz (Agudat Israel) mały|Beni Ganc
Niebiesko-Biali Oto lista kandydatów Niebiesko-Białych: Beni Ganc Ja’ir Lapid Mosze Ja’alon Gabi Aszkenazi Awi Nissenkorn Me’ir Kohen Miki Chajjimowicz Ofer Szelach Jo’az Hendel Orna Barbiwaj Micha’el Biton Jechi’el Mosze Troper Ja’el German Cewi Hauzer Orit Farkasz Hakohen Karin Elharrar Meraw Kohen Jo’el Razwozow Asaf Zamir Jizhar Szaj Elazar Sztern Miki Lewi Omer Jankielewicz Penina Tamanu Ghadir Marih Ram Ben-Barak Alon Szuster Jo’aw Segalowicz Ram Szefa Bo’az Toporowski Orli Fruman Eitan Ginzburg Gadi Jewarkan Idan Rol Jora’i Lahaw-Hercanu Michal Wansz Enaw Kabala Thila Fridman Hila Szaj Wazan Ja’el Ron Ben-Mosze mały|Ajman Auda
Zjednoczona Lista (Hadasz, Ra’am, Ta’al, Balad) Oto kandydaci Zjednoczonej Listy: Ajman Auda (Hadasz) Metanes Szechade (Balad) Ahmad at-Tajjibi (Ta’al) Mansur Abbas (Ra’am) Ajida Tuma-Sulajman (Hadasz) Walid Taha (Ra’am) Ofer Kasif (Hadasz) Hiba Jazbak (Balad) Usama Sadi (Ta’al) Jusuf Dżabarin (Hadasz) Sa’id Alcharumi (Ra’am) Dżabar Asatra (Hadasz) Sami Abu Szechade (Balad) Sundos Salach (Ta’al) Iman Chatib (Ra’am) Jusuf Atawina (Hadasz) mały|Amir Perec
Ha-Awoda (Partia Pracy) – Geszer – Merec Oto kandydaci wspólnej listy Partii Pracy, Geszeru i Mereca: Amir Perec (Partia Pracy) Orli Lewi-Abekasis (Geszer) Niccan Horowic (Merec) Tamar Zandberg (Merec) Icchak Szmuli (Partia Pracy) Meraw Micha’eli (Partia Pracy) Ja’ir Golan (Merec) Ilan Gilon (Merec) Omer Bar-Lew (Partia Pracy) Rewital Swid (Partia Pracy) mały|Itamar Ben Gwir
Żydowska Siła Oto kandydaci Żydowskiej Siły: Itamar Ben-Gwir Icchak Waserlauf Adwa Biton Icchak Krojzer Ja’akow Amar
Wyniki Wyniki exit poll +LikudNiebiesko-BialiZjednoczona ListaSzasZjednoczony Judaizm Tory–Degel ha-ToraJaminaPartia Pracy–Geszer–MerecNasz Dom IzraelKanał 1337321498668Kanał 1237331497776Kan36331598766 Legenda:
Kolor niebieski – potencjalny blok prawicowo-religijny,
Kolor khaki – potencjalny blok centrolewicowy,
Kolor zielony – partia arabska, postrzegana jako potencjalny koalicjant bloku centrolewicowego,
Kolor szary – Nasz Dom Izrael jest partią, która zdeklarowała się, iż nie wejdzie w koalicję ani z Likudem, ani z blokiem, w którym będą Arabowie.
Źródło: Exit polls show Netanyahu poised to retain premiership, with 60 seats for right, „The Times of Israel”, 02.03.2020 [Dostęp: 02.03.2020].
Oficjalne wyniki
Liczba uprawnionych do głosowania wynosiła 6 453 255 osób. Frekwencja wyborcza wynosiła 71,52%. +alt=|centruj|bezramki|300x300px|Podział miejsc w Knesecie 2020PartiaGłosy%Miejsca+/-PrzywódcaLikud1 352 44929,46%36Binjamin NetanjahuNiebiesko-Biali (Moc Izraela, Telem i Jest Przyszłość)1 220 38126,59%33Beni Ganc, Ja’ir Lapid, Mosze Ja’alonZjednoczona Lista581 50712,67%15Ajman AudaSzas352 8537,69%9Arje DeriZjednoczony Judaizm Tory–Degel ha-Tora274 4375,98%7Ja’akow Litzman, Mosze GafniPartia Pracy-Geszer-Merec267 4805,83%7Amir Perec, Orli Lewi-Abekasis, Niccan HorowicNasz Dom Izrael263 3655,74%7Awigdor LiebermanJamina (Nowa Prawica, Żydowski Dom i Unia Narodowa)240 6895,24%6Ajjelet Szaked, Naftali Bennett, Rafi Perec, Becalel SmotriczŻydowska Siła19 4020,42%0Itamar Ben-GwirOcma Liberalit3 7810,08%0Kol ha-Naszim2 7730,06%0Partia Piratów1 4730,03%0Inne partie9 4720,21%0Suma4 589 820120 Źródło: תוצאות האמת של הבחירות לכנסת ה-23, Kneset [Dostęp: 08.03.2020]; R. Wootliff, Final election results delayed due to ‘extra checks’ in some 20 polling stations, "The Times of Israel" [Dostęp: 05.03.20202].
Posłowie
PartiaImiona i nazwiskaLikudBinjamin Netanjahu, Juli-Jo’el Edelstein, Jisra’el Kac, Gilad Erdan, Gide’on Sa’ar, Miri Regew, Jariw Lewin, Jo’aw Galant, Nir Barkat, Gila Gamli’el, Awi Dichter,Ze’ew Elkin, Chajjim Kac, Eli Kohen, Cachi Hanegbi, Ofir Akunis, Juwal Steinitz, Cippi Chotoweli, Dawid Amsalem, Desta Jewarkan, Amir Ochanna, Ofir Kac, Etti Chawa Atijja, Jo’aw Kisz, Dawid Bitan, Keren Barak, Szelomo Karaj, Miki Zohar, Jifat Szasza-Bitton, Szaren Haskel, Michal Szir Segman, Katrin Szitrit, Fatin Mulla, Maj Golan, Tali Ploskow, Uzzi DajanNiebiesko-BialiBeni Ganc, Ja’ir Lapid, Mosze Ja’alon, Gabi Aszkenazi, Awi Nissenkorn, Me’ir Kohen, Miki Chajjimowicz, Ofer Szelach, Jo’az Hendel, Orna Barbiwaj, Micha’el Biton, Jechi’el Mosze Troper, Ja’el German, Cewi Hauzer, Orit Farkasz Hakohen, Karin Elharrar, Meraw Kohen, Jo’el Razwozow, Asaf Zamir, Jizhar Szaj, Elazar Sztern, Miki Lewi, Omer Jankielewicz, Penina Tamanu, Ghadir Marih, Ram Ben-Barak, Alon Szuster, Jo’aw Segalowicz, Ram Szefa, Bo’az Toporowski, Orli Fruman, Eitan Ginzburg, Gadi JewarkanZjednoczona ListaAjman Auda (Hadasz), Metanes Szechade (Balad), Ahmad at-Tajjibi (Ta’al), Mansur Abbas (Ra’am), Ajida Tuma-Sulajman (Hadasz), Walid Taha (Ra’am), Ofer Kasif (Hadasz), Hiba Jazbak (Balad), Usama Sadi (Ta’al), Jusuf Dżabarin (Hadasz), Sa’id Alcharumi (Ra’am), Dżabar Asatra (Hadasz), Sami Abu Szechade (Balad), Sundos Salach (Ta’al), Iman Chatib (Ra’am)SzasArje Deri, Jicchak Kohen, Meszullam Nahari, Ja’akow Margi, Jo’aw Ben Cur, Micha’el Malchieli, Mosze Arbel, Jinnon Azulaj, Mosze AbutbulZjednoczony Judaizm Tory–Degel ha-ToraJa’akow Litzman (Agudat Israel), Mosze Gafni (Sztandar Tory), Me’ir Porusz (Agudat Israel), Uri Maklew (Sztandar Tory), Ja’akow Tesler (Agudat Israel), Ja’akow Aszer (Sztandar Tory), Jisra’el Eichler (Agudat Israel)Partia Pracy-Geszer-MerecAmir Perec (Partia Pracy), Orli Lewi-Abekasis (Geszer), Niccan Horowic (Merec), Tamar Zandberg (Merec), Icchak Szmuli (Partia Pracy), Meraw Micha’eli (Partia Pracy), Ja’ir Golan (Merec)Nasz Dom IzraelAwigdor Lieberman, Oded Forer, Jewgienij Sowa, Eli Awidar, Julia Malinowski, Hamad Amar, Aleks KusznerJaminaNaftali Bennett (Nowa Prawica), Rafi Perec (Unia Partii Prawicowych-Żydowski Dom), Ajjelet Szaked (Nowa Prawica), Becalel Smotricz (Unia Partii Prawicowych-Unia Narodowa), Matan Kahana (Nowa Prawica), Ofir Sofer (Unia Partii Prawicowych-Unia Narodowa)
Uwagi
Przypisy
Kategoria:2020 w Izraelu 2020 Izrael