Crkvice (cyr. Црквице) – wieś w Czarnogórze, w gminie Kotor.
Leży na wysokim, krasowym płaskowyżu Gór Dynarskich, we wschodniej części grupy górskiej Orjenu, w regionie Krivošije, ok. 8 km (w linii prostej) na północny zachód od miasta Risan na brzegu Zatoki Kotorskiej. Pomimo położenia na obszarze zupełnie bezwodnym, jest miejscem o największych opadach atmosferycznych w Europie. Roczna suma opadów przekracza tu zwykle 5000 mm, a w roku 1957 zanotowano nawet 8065 mm.
Poczynając od pierwszej połowy XIX w. Crkvice były ważnym obiektem wojskowym armii austriackiej. Fortyfikacje, w tym fort Kom (Crkvice Ostfort) i fort Stražnik (Crkvice Westfort), zostały wzniesione przez żołnierzy austriackich ok. połowy XIX wieku i stanowiły najbardziej wysunięty punkt obronny w kierunku granicy z Czarnogórą. Z czasem wzniesiono tu łącznie ponad 150 różnych obiektów, oprócz ściśle wojskowych, jak forty, koszary, magazyny, stajnie itp. także hotel, korty tenisowe, kręgielnię, boisko piłkarskie z trybunami na 1000 widzów, kino, kościół, piekarnię, szpital, pocztę, stajnie, a nawet kolej linowo-terenową. Istotnym elementem był system cystern, zbierających i gromadzących wodę opadową. Łączność z dowództwem w Tivacie nad Zatoką Kotorską zapewniał telegraf optyczny systemu Chappe’a. W okresie Austro-Węgier, pod koniec XIX w., Crkvice zamieszkiwało do 10 000 osób (garnizon łącznie z cywilami). Tutejsza piekarnia, w znacznej części zmechanizowana, była wówczas największą na Bałkanach, produkując do 24 ton chleba dziennie.
Obecnie, w XXI w., wieś jest praktycznie bezludna. Ruiny i pozostałości większości z wymienionych wyżej obiektów widoczne są ciągle w terenie.
Crkvice były jednym z garnizonów cesarskiej i królewskiej Armii, usytuowanym na terytorium podporządkowanym Komendzie Wojskowej Zara, a od 1909 Komendzie 16 Korpusu. Stacjonowały w niej kolejno pododdziały należące do 94 Brygady Piechoty, a następnie 4 Brygady Górskiej (od 1908 – 14 Brygady Górskiej) z Kotoru: 4. batalion Czeskiego Pułku Piechoty Nr 21 (1889–1890), 1. batalion Węgierskiego Pułku Piechoty Nr 71 (1890–1891), 4. batalion Czeskiego Pułku Piechoty Nr 102 (1891–1892), 4. batalion Czeskiego Pułku Piechoty Nr 36 (1892–1893), 1. batalion Węgierskiego Pułku Piechoty Nr 72 (1893– ), 2. batalion Czeskiego Pułku Piechoty Nr 42 (1905-1906), 4. batalion Węgierskiego Pułku Piechoty Nr 71 (1906-1907), 2. batalion Węgierskiego Pułku Piechoty Nr 72 (1907-1910), 1. batalion Czeskiego Pułku Piechoty Nr 91 (1910-1911), 4. batalion Galicyjskiego Pułku Piechoty Nr 58 (1911-1912), 4. batalion Węgierskiego Pułku Piechoty Nr 33 (1912-1913), 1. batalion Węgierskiego Pułku Piechoty Nr 61 (1913-1914).
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Miejscowości w gminie Kotor Kategoria:16 Korpus (austro-węgierski)