Perymetr (, indeks GRAU 15E601) – uruchomiony w 1985 rokuPodwig, i inni: Russian Strategic, s. 176. radziecki rezerwowy system komunikacyjny strategicznych wojsk rakietowych, zintegrowany z bojowym systemem zarządzania wojskami rakietowymi. System „Perymetr” składa się z rakiet dowodzenia służących do transmisji rozkazów bezpośrednio do wyrzutni strategicznych pocisków balistycznych (ICBM)Podwig, i inni: Russian Strategic, s. 65-66.. Po otrzymaniu właściwego rozkazu przez jednostkę dowodzenia systemu „Perymetr”, nastąpić miał start rakiet dowodzenia, których zadaniem była radiowa transmisja rozkazu startu i kodów startowych do podziemnych silosów pocisków balistycznych trwająca przez czas od 20 do 50 minut. System miał zadziałać w przypadku, gdy wszystkie inne kanały łączności z wyrzutniami zostałyby zniszczone przez pierwsze uderzenie jądrowe przeciwnika.
W przypadku otrzymania rozkazów i kodów startowych z systemu „Perymetr”, pozostające w silosach pociski balistyczne miały zostać odpalone automatycznie bez jakiegokolwiek udziału personelu wyrzutni rakietowych oraz centrów dowodzenia pułków rakietowych. Rozkazy i kody startowe uzyskane z systemu „Perymetr” prawdopodobnie mogły przekazywać także stacje przekaźnikowe łączności ze strategicznymi okrętami podwodnymi oraz lotnictwem strategicznym.
Specyficzną cechą systemu „Perymetr” jest możliwość jego aktywacji zanim atak jądrowy przeciwnika został wykryty. W czasie projektowania systemu zakładano, że naczelny dowódca może wydać rozkaz aktywacji systemu po pierwszych oznakach rozpoczynającego się ataku nuklearnego. Zgodnie z oryginalnym – odrzuconym później – planem, w razie aktywacji zawczasu systemu „Perymetr” oraz przy braku rozkazu zatrzymania algorytmów w ściśle określonym czasie, start rakiet komunikacyjnych i wysłanie rozkazów oraz kodów startowych miało nastąpić automatycznie. Gwarantować to miało wykonanie jądrowego uderzenia odwetowego nawet w przypadku eliminacji najwyższego dowództwa, z możliwością anulowania ataku w razie stwierdzenia fałszywego alarmu.
Według dostępnych informacji, system „Perymetr” nigdy nie został uruchomiony w konfiguracji umożliwiającej automatyczny start rakiet dowodzenia. Wpływ na to miało uświadomienie sobie faktu, iż może nie powieść się próba zatrzymania raz uruchomionych algorytmów i praca systemu w trybie automatycznym może być potencjalnie niebezpieczna. Zrealizowano jednak strukturę systemu „Perymetr” jako rezerwowego kanału łączności, i rakiety komunikacyjne mogą zostać wystrzelone na rozkaz człowieka z centralnego dowództwa lub z jednego z rezerwowych centrów dowodzenia, w zgodzie ze standardowymi procedurami nuklearnego uderzenia odwetowego.
W grudniu 1990 roku wprowadzono do użytku zmodernizowaną wersję systemu, oznaczoną jako „Perymetr-RT”Podwig, i inni: Russian Strategic, s. 614.. Obecnie rakietami komunikacyjnymi systemu „Perymetr-RT” są zmodyfikowane pociski RT-2PM Topol (SS-25), wcześniej zaś rolę tę pełniły pociski RSD-10 Pionier oraz MR UR-100Podwig, i inni: Russian Strategic, s. 593..
W krajach Europy Zachodniej oraz Stanach Zjednoczonych system znany jest też pod angielskim określeniem „Dead Hand” (dosłownie martwa ręka).
Usiłowano również powiązać działanie rosyjskiej radiostacji UVB-76 z „Perymetrem”.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Radziecka broń atomowa