Sylwia Galij-Skarbińska (ur. 21 sierpnia 1978 w Żninie) – polska historyk, politolog i specjalistka w zakresie bezpieczeństwa wewnętrznego, doktor habilitowany w dziedzinie nauk społecznych (w dyscyplinie nauki o polityce i administracji), profesor Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.
Życiorys W latach 1993–1997 uczyła się w Liceum Ogólnokształcącym im. Karola Libelta w Kcyni. Następnie od 1997 r. do 2002 r. studiowała w Akademii Bydgoskiej im. Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy na kierunku politologia, specjalność dziennikarstwo, gdzie uzyskała tytuł zawodowy magistra politologii. W latach 2005–2006 odbyła trzysemestralne studia podyplomowe z zakresu historii i wiedzy o społeczeństwie na UMK w Toruniu. W latach 2006–2010 studiowała na studiach doktoranckich w zakresie politologii na Wydziale Politologii i Studiów Międzynarodowych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Na tym samym Wydziale uzyskała w roku 2010 stopień doktora nauk humanistycznych w zakresie nauk o polityce (promotor: prof dr hab. Wojciech Polak)S. Galij-Skarbińska, Autoreferat przedstawiający opis dorobku i osiągnięć naukowych, w: Centralna Komisja ds Stopni i Tytułów, https://www.ck.gov.pl/promotion/id/30202/type/l.html (dostęp: 10 II 2020 r.)..
W 2019 r. uzyskała stopień doktora habilitowanego w dziedzinie nauk społecznych w dyscyplinie nauki o polityce i administracji (Wydział Politologii i Studiów Międzynarodowych UMK w Toruniu)Uchwała Rady Wydziału Politologii i Studiów Międzynarodowych UMK z 19 września 2019 r., https://www.wnopib.umk.pl/panel/wp-content/uploads/Uchwala_RW_67_galij-skarbi%C5%84ska.pdf (dostęp: 10 II 2020 r.).. W grudniu 2020 r. otrzymała nagrodę Feniks za książkę „Zbrodnia i grabież. Jak Niemcy tuszują prawdę o sobie”. W kwietniu 2024 r. otrzymała kolejną nagrodę Feniks za książkę Najmłodsi bohaterowie. Historia polskich dzieci X–XXI w. Opowieści o walce i cierpieniu. Od 2010 r. pracowniczka Wydziału Politologii i Studiów Międzynarodowych UMK w Toruniu na stanowisku adiunkta, od 2019 r. zatrudniona na stanowisku profesora w Katedrze Bezpieczeństwa Wewnętrznego na Wydziale Nauk o Polityce i Bezpieczeństwie UMK w Toruniu. Od 1 stycznia 2021 pracuje w Centrum Badania Historii "Solidarności" i Oporu Społecznego w PRL na Wydziale Nauk Historycznych UMKUniwersytet Mikołaja Kopernika – Wydział Nauk Historycznych, Lista pracowników: dr hab. Sylwia Galij-Skarbińska, prof. UMK, https://www.wnh.umk.pl/wydzial/pracownicy/?id=31071750.
W czerwcu 2022 r. została uhonorowana wyróżnieniem Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego „za działalność naukową w zakresie badań najnowszej historii Polski, zwłaszcza regionu kujawsko-pomorskiego oraz popularyzację dziejów naszych ziem i związanych z nimi postaci”. 13 grudnia 2022 r. odznaczona Medalem 100-lecia Odzyskania Niepodległości. 31 lipca 2023 r. odznaczona Srebrnym Medalem „Zasłużona dla Nauki Polskiej Sapientia et Veritas”. Do połowy 2025 r. wypromowała dwóch doktorówOgłoszenie Przewodniczącego Rady Dyscypliny Historia Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Torunia..., 14 marca 2025 r.; https://bip.umk.pl/attachments/5598/download [dostęp: 5 sierpnia 2025 r.]; Uchwała nr 62 Rady Dyscypliny Historia Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu z 13 maja 2025 r. o nadaniu stopnia naukowego doktora magistrowi Arturowi Brożyniakowi w dziedzinie nauk humanistycznych w dyscyplinie historia, https://www.wnh.umk.pl/panel/wp-content/uploads/RDH_2025_62.pdf [dostęp: 5 sierpnia 2025 r.]..
Zainteresowania badawcze Dotyczą głównie: bezpieczeństwa wewnętrznego w PRL i po roku 1990; funkcjonowania służb specjalnych w Polsce w okresie PRL i po roku 1990; transformacji cywilnych służb specjalnych w Polsce po roku 1989 oraz historii Polski XX wiekuDr hab. Sylwia Galij-Skarbińska, prof. UMK, w: Kobiety w Polskiej Politologii, http://kobietywpolitologii.pl/baza/sylwia-galij-skarbinska/ (dostęp: 10 II 2020 r.).
Dorobek naukowy Dorobek naukowy obejmuje: – monografie autorskie: Uniwersytet wobec inwigilacji: postawy polityczne środowiska akademickiego Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu w latach 1970–1980 w świetle akt Służby Bezpieczeństwa, Toruń: Wydawnictwo Naukowe Grado, 2011, 2012, s. 461. The transformation of civil secret service in Poland in 1989-1990, Toruń: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, 2016, s. 179. Model zmiany cywilnych służb specjalnych w Polsce w latach 1989–1990: powstanie Urzędu Ochrony Państwa, Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek, 2019, s. 539. – monografie powstałe we współpracy: „Nigdy przed mocą nie ugniemy szyi”: obóz internowania w Potulicach 1981-1982, Bydgoszcz: Gdańsk: Instytut Pamięci Narodowej. Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, Gdańsk – Bydgoszcz 2015, s. 259; wyd. II Gdańsk-Bydgoszcz 2021, s. 263 (z Wojciechem Polakiem). Solidarność: od komunizmu do Unii Europejskiej, Warszawa: Oficyna Wydawnicza Volumen, 2015, s. 231 (z Wojciechem Polakiem, Jerzym Kłosińskim i Henrykiem Głębockim) Historia jest zawsze ciekawa: szkice z najnowszych dziejów regionu kujawsko-pomorskiego, Toruń: Pracownia Poligraficzna, 2016, s. 147 (z Wojciechem Polakiem) Opozycja demokratyczna w Toruniu i w województwie toruńskim w latach 1976–1980 (z Wojciechem Polakiem, Michałem Białkowskim, Aleksandrą Wojdyło-Jankowską), Toruń: Jagiellońskie Wydawnictwo Naukowe, 2017, s. 197 Zbrodnia i grabież: jak Niemcy tuszują prawdę o sobie 1939-2019, Kraków: Biały Kruk, 2019, s. 394 (z Wojciechem Polakiem) Dokumenty Centralnego Zarządu Zakładów Karnych dotyczące obozów internowania (1982 rok), oprac. Sylwia Galij-Skarbińska, Wojciech Polak, Gdańsk ; Warszawa: Europejskie Centrum Solidarności: Instytut Pamięci Narodowej – Komisja Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu, 2012, s. 234 Jadwiga Rutkowska. Pamiętnik lwowianki (1914-1919), wstęp, oprac. i red. nauk. Wojciech Polak i Sylwia Galij-Skarbińska, Toruń: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, 2017, s. 226 Stanisław Bożywoj Rutkowski. Pamiętnik z oflagów 1939-1945, wstęp, oprac. i red. nauk. Wojciech Polak i Sylwia Galij-Skarbińska, Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek, 2018, s. 251.Bibliografia publikacji pracowników i doktorantów Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, http://bg.cm.umk.pl/scripts/splendor/expert4e.exe (dostęp: 10 II 2020 r.). Nikczemność i honor. Stan wojenny w stu odsłonach (współautorka z Wojciechem Polakiem i ks. Michałem Damazynem), Wydawnictwo Biały Kruk, Kraków 2021. Opór społeczny przeciwko komunizmowi w Toruniu w obiektywie Artura Wiśniewskiego, (współautorka z Arturem Wiśniewskim i Wojciechem Polakiem), s. 143, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2021. Najmłodsi bohaterowie. Historia polskich dzieci X-XXI w. Opowieści o walce i cierpieniu, (współautorka z Wojciechem Polakiem i ks. Michałem Damazynem), Wydawnictwo Biały Kruk, Kraków 2023. Polskość to normalność, wolność i solidarność. Szkice z historii najnowszej (współautorka z Wojciechem Polakiem), Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2024. Crime and Pillage. How the Germans Try to Conceal the Truth About Themselves 1939-2019 (współautorka z Wojciechem Polakiem), Wydawnictwo Instytutu Pamięci Narodowej, Warszawa 2025.
Dorobek naukowy dr hab. Sylwii Galij-Skarbińskiej prof. UMK obejmuje także redakcje i współredakcje naukowe oraz liczne artykuły naukowe w monografiach zbiorowych, a także artykuły w czasopismach, opracowania tekstów źródłowych; praca jako sekretarz redakcji „Fides, Ratio et Patria. Studia Toruńskie”; opracowanie naukowe biogramów do Wystawy Stałej „Drogi do Wolności” w Europejskim Centrum Solidarności w Gdańsku.
Dorobek organizacyjny i dydaktyczny Brała udział w pracach Kapituły Wojewódzkiego Konkursu im. gen. bryg. prof. Elżbiety Zawackiej „Oni tworzyli naszą historię” od 2015 roku. W lutym 2017 roku została powołana w skład zespołu roboczego „Niepodległa 2018” przy wojewodzie kujawsko-pomorskim. Na Wydziale Nauk o Polityce i Bezpieczeństwie prowadziła seminaria, konwersatoria i wykłady.
Życie prywatne Jest żoną Jerzego Skarbińskiego, dyrektora Zespołu Szkół w Borównie pod Bydgoszczą. Mają syna Franciszka i córkę Helenę.
Przypisy
Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Żninie Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Medalem „Zasłużony dla Nauki Polskiej Sapientia et Veritas” Kategoria:Polscy historycy Kategoria:Polscy politolodzy Kategoria:Urodzeni w 1978 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Nauk Historycznych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu Kategoria:Wyróżnieni Medalem 100-lecia Odzyskania Niepodległości