Prakolczak (Trinomys) – rodzaj ssaków z podrodziny Euryzygomatomyinae w obrębie rodziny kolczakowatych (Echimyidae).

Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące endemicznie w Brazylii.

Morfologia Długość ciała (bez ogona) 141–246 mm, długość ogona 144–235 mm; masa ciała 100–350 g.

Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1921 roku angielski zoolog Oldfield Thomas w artykule zatytułowanym O kolczakach z grupy Proechimys z południowo-wschodniej Brazylii, opublikowanym w czasopiśmie „The Annals and magazine of natural history'”. Gatunkiem typowym jest (oryginalne oznaczenie) prakolczak białokolcy (T. albispinus).

Etymologia Trinomys: ‘po trzy’; μυς mus, μυος muos ‘mysz’.

Podział systematyczny Do rodzaju należą następujące gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała StatusIUCNTrinomys albispinus (I. Geoffroy Saint-Hilaire, 1838)prakolczak białokolcy2 podgatunkiBahia, Minas Gerais i Sergipe; zakres wysokości: 800–1100 m n.p.m.DC: 15,3–19 cmDO: 14,8–17,5 cmMC: 120–230 gTrinomys eliasiPessôa & S.F. dos Reis, 1993)prakolczak skryty gatunek monotypowypółnocno-wschodnie i wschodnie Rio de JaneiroDC: 17–24 cmDO: 15–22 cmMC: 100–290 gTrinomys paratus(Moojen, 1948)prakolczak uzbrojonygatunek monotypowykilka miejsc w południowym Espírito Santo i wschodnio środkowym Minas Gerais; zakres wysokości: poniżej 400 m n.p.m.DC: 18,7–27 cmDO: 17,1–23 cmMC: 195–350 gTrinomys yonenagae P.L.B. da Rocha, 1995prakolczak kolonialnygatunek monotypowylewy brzeg środkowego biegu rzeki São Francisco (północno-zachodnia Bahia)DC: 14,1–19,5 cmDO: 16,9–22 cmMC: brak danychTrinomys setosus(A.G. Desmarest, 1817)prakolczak włochaty2 podgatunkiod przybrzeżnej Bahii i Espírito Santo na południe do wschodniego Minas Gerais i północnego Rio de JaneiroDC: 18–23 cmDO: 16,8–23 cmMC: 113–235 gTrinomys moojeni(Pessôa, J.A. de Oliveira & S.F. dos Reis, 1992)prakolczak samotnygatunek monotypowypołudniowe góry Serra do Espinhaço (wschodnio-środkowe Minas Gerais); zakres wysokości: powyżej 1000 m n.p.m.DC: 15–18 cmDO: 14,4–17,2 cmMC: brak danychTrinomys mirapitangaLara, J.L. Patton & Hingst-Zaher, 2002prakolczak ciemnogłowygatunek monotypowypołudniowe wybrzeża Bahii; zakres wysokości: 20–40 m n.p.m.DC: około 22 cmDO: 18,5–20 cmMC: około 259 gcentruj|150pxTrinomys dimidiatus(A. Günther, 1877)prakolczak miękkokolcygatunek monotypowyRio de Janeiro i północne wybrzeże na granicy z São Paulo; zakres wysokości: 0–1000 m n.p.m.DC: 17–24 cmDO: 15–22 cmMC: 100–290 gTrinomys iheringi (O. Thomas, 1911)prakolczak nizinnygatunek monotypowypołudniowo-zachodnie Rio de Janeiro (wraz z wyspą Ilha Grande na południe od wybrzeża) i São Paulo; zakres wysokości: powyżej 600 m n.p.m.DC: 18,5–22 cmDO: 17–22 cmMC: 139–233 gTrinomys gratiosus(Moojen, 1948)prakolczak delikatny2 podgatunkigóry Serra do Mar i Serra da Mantiqueira (Espírito Santo, Rio de Janeiro i Minas Gerais); zakres wysokości: powyżej 600 m n.p.m.DC: 16,3–23 cmDO: 15–22 cmMC: 162–270 g Kategorie IUCN: – gatunek najmniejszej troski, – gatunek bliski zagrożenia, – gatunek zagrożony, – gatunki o nieokreślonym stopniu zagrożenia.

Uwagi

Przypisy Nazwy polskie za:

Bibliografia

Kategoria:Kolczakowate