mały|Zarodniki Strzępiak bzowy (Inocybe sambucina (Fr.) Quél.) – gatunek grzybów należący do rodziny strzępiakowatych (Inocybaceae).
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Inocybe, Inocybaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
Po raz pierwszy zdiagnozował go w 1821 r. Elias Fries, nadając mu nazwę Agaricus sambucinus. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadał mu Lucien Quélet w 1872 r. Synonimy: Agaricus obesus Batsch 1789 garicus sambucinus Fr. 1821 Agaricus sambucinus var. obesus (Batsch) Pers. 1828 Derminus sambucinus (Fr.) J. Schröt. 1889 Gymnopus obesus (Batsch) Gray 1821 Inocybe geophylla var. sambucina (Fr.) P. Kumm. 1871 Pleuropus obesus (Batsch) Murrill 1917 Nazwę polską zaproponował Władysław Wojewoda w 2003 r. Andrzej Nespiak w monografii polskich strzępiaków nie opisał tego gatunku.
Morfologia Kapelusz Średnica 1,5–4, rzadko do 8 cm, początkowo wypukły, potem płasko rozpostarty z niewielkim garbkiem, mięsisty z cienkim brzegiem. Powierzchnia na środku jedwabista, z delikatnymi włókienkami, a na przyschniętych owocnikach również z łuseczkami. Kolor początkowo białawy z ochrowym odcieniem, potem szarawy. Blaszki Zatokowato wycięte, dość szerokie, z blaszeczkami. Początkowo białawe, potem płowoochrowe lub brudnobrązowe. Trzon Wysokość 2–3,5 cm, grubość 1–1,5 cm, walcowaty, czasem nieco pogrubiony u podstawy, mięsisty. Jest delikatnie włókienkowaty, czasem nieco oszroniony u szczytu. Białawy. Miąższ Biały, dość jędrny, o słabym zapachu spermy. Cechy mikroskopowe Zarodniki gładkie, migdałkowate, z małym kończykiem, 8,5–11 × 5–6 µm. Metuloidy butelkowate i pękate, 45–30 × 10–20 µm, o lekko żółtawych ścianach, z pojedynczymi kryształkami na szczycie.
Występowanie i siedlisko Znane jest występowanie strzępiaka bzowego w Ameryce Północnej, Europie i na Nowej Zelandii. W piśmiennictwie naukowym na terenie Polski do 2003 r. podano cztery stanowiska. Więcej stanowisk i bardziej aktualnych podaje internetowy atlas grzybów. Zaliczony w nim jest do gatunków rzadkich i wymagających ochrony.
Grzyb mykoryzowy. Rośnie na ziemi w lasach iglastych i liściastych. Spotykany w pobliżu buków, sosen lub dębów. Preferuje gleby kwaśne i piaszczyste.
Przypisy Andrzej Nespiak, Grzyby. Tom XIX. Strzępiak (Inocybe), Warszawa – Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Marie Curie Skłodowskiej, 1990, .
Kategoria:Strzępiakowate Kategoria:Mykobiota Polski