Komitat Nyitra (, , ) – dawny komitat w północnej części Królestwa Węgier, w Górnych Węgrzech.

Komitat był jednym z najstarszych na Węgrzech, powstał prawdopodobnie już w X w. W okresie między 1663 a 1685 r. południowa część komitatu była okupowana przez Imperium Osmańskie i wchodziła w skład ejaletu Uyvar. Siedzibą władz komitatu był zamek w Nitrze, od którego komitat wziął swą nazwę.

W okresie przed I wojną światową komitat dzielił się na dwanaście powiatów i trzy miasta.

Po traktacie w Trianon komitat znalazł się w granicach Czechosłowacji. W wyniku pierwszego arbitrażu wiedeńskiego w 1938 r. południowe skrawki komitatu powróciły do Węgier i zostały połączona z pozostałą częścią komitatu Pozsony w nowy komitat Nyitra és Pozsony ze stolicą w Érsekújvár. Po drugiej wojnie światowej przywrócono granicę z 1938 r.

Obecnie teren komitatu jest podzielony pomiędzy kraj nitrzański, trnawski i trenczyński na Słowacji.

Powiaty (járás) Powiat Siedziba władzÉrsekújvárNagysurányGalgócGalgócMiavaMiavaNagytapolcsányNagytapolcsányNyitraNyitraNyitrazsámbokrétNyitrazsámbokrétPöstyénPöstyénPrivigyePrivigyeSzakolcaHolicsSzeniceSzeniceVágsellyeTornócVágújhelyVágújhelyMiasta komitackie (rendezett tanácsú város)ÉrsekújvárNyitraSzakolca

Bibliografia Węgierska Encyklopedia Katolicka

Przypisy

Nyitra