Palhinhaea – rodzaj roślin należący do rodziny widłakowatych. Obejmuje od ok. 15 do ok. 23–25 gatunków. Rośliny z tego rodzaju należą do najbardziej rozpowszechnionych w obrębie widłakowatych z okazałym Palhinhaea cernua – gatunkiem o największym rozprzestrzenieniu w obrębie tego rodzaju i rodziny. Widłaki te spotykane są na wszystkich kontynentach w strefie tropikalnej i subtropikalnej. Są to rośliny naziemne, tylko P. steyermarkii bywa epifitem.
P. cernua bywa uprawiany jako roślina ozdobna. Lokalnie wykorzystywany jest jako roślina lecznicza i zamiennik kapoku.
Nazwa rodzaju upamiętnia portugalskiego botanika – Rui Teles Palhinha (1871–1950).
Morfologia thumb|Kłos zarodnionośny P. cernua Pokrój Pędy naziemne łukowato wznoszą się nad powierzchnią ziemi i korzenią się w miejscach, w których się z nią kontaktują. Z każdego takiego łukowato wzniesionego odcinka wyrasta zwykle jeden wzniesiony pęd (tylko u P. steyermarkii i P. bradei płożący, wspinający się lub zwisający), rozgałęziający się i przypominający małe drzewo (choinkę). Zwłaszcza boczne odgałęzienia są na końcach silniej rozgałęzione. Łodygi osiągają do 3,5 mm średnicy. Rozgałęzienia pędu zwieńczone są pojedynczym, zwykle zwisającym kłosem zarodnionośnym (podnoszący się jedynie u P. bradei). U roślin z tego rodzaju nie wykształcają się rozmnóżki. Liście i łodygi zwykle pokryte są drobnymi, rozgałęziającymi się włoskami. Liście (mikrofile) Wyrastają skrętolegle i nie są ułożone wzdłuż pędu w rzędach, nie są też zróżnicowane morfologicznie poza zwykle krótszymi liśćmi (sporofilami) w obrębie kłosa zarodnionośnego. Mają kształt równowąski i są całobrzegie. Zarodnie Niemal kuliste, w kątach sporofili tworzących pojedynczy kłos zarodnionośny. Liście zarodnionośne krótsze od wegetatywnych. Zarodnie zagłębione są częściowo w korze osi kłosa i osłonięte błoniastą nasadą sporofili. Gametofit Fotosyntezujący (zielony), rozwijający się na powierzchni gleby, o kształcie spłaszczonej kuli.
Systematyka thumb|Palhinhaea torta Pierwotnie rośliny tu zaliczane, jak wszystkie współczesne widłakowate, włączane były do jednego rodzaju – widłak Lycopodium. W 1964 Josef Holub wyodrębnił z niego zaliczane tu rośliny do rodzaju widłaczek Lycopodiella. W 1967 zaproponowano ich wydzielenie w randze osobnego rodzaju i zaproponowano dla niego nazwę Palhinhaea, ale koncept ten nie był akceptowany. Rośliny te zaliczano do sekcji Campylostachys (K. Muller) B. 0llgaard w obrębie rodzaju Lycopodiella. W systemie PPG I z 2016 roku uznano Palhinhaea za odrębny rodzaj jako jeden z czterech w ramach podrodziny Lycopodielloideae W.H.Wagner & Beitel ex B.Øllg., 2015 (w całości odpowiadającej rodzajowi Lycopodiella w jego szerokiemu ujęciu).
Wykaz gatunków Palhinhaea bradei (Nessel) Holub Palhinhaea camporum (B.Øllg. & P.G.Windisch) Holub Palhinhaea cernua (L.) Vasc. & Franco Palhinhaea cerrojefensis B.Øllg. Palhinhaea curvata (Sw.) Holub Palhinhaea descendens (B.Øllg.) Holub Palhinhaea divaricata B.Øllg. Palhinhaea glaucescens (C.Presl) Holub Palhinhaea hainanensis C.Y.Yang Palhinhaea lehmannii (Hieron.) Holub Palhinhaea lugubris B.Øllg. Palhinhaea maniculata (B.Øllg.) B.Øllg. Palhinhaea pendulina (Hook.) Holub Palhinhaea pseudocurvata B.Øllg. Palhinhaea pungens (Alderw.) Holub Palhinhaea reflexifolia B.Øllg. Palhinhaea riofrioi (Sodiro) Holub Palhinhaea steyermarkii (B.Øllg.) Holub Palhinhaea suffruticosa (Alderw.) Holub Palhinhaea tomentosa (Alderw.) Holub Palhinhaea torta (Sieber ex Underw. & F.E.Lloyd) Christenh. Palhinhaea trianae (Hieron.) Holub Palhinhaea veigae Vasc.
Przypisy
Kategoria:Widłaki