Stefan Zieliński (major)

Stefan Zieliński, ps. „Zielan” (ur. 2 grudnia 1875 w Szymbarku, zm. 21 czerwca 1940 w Palmirach) – major piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy i społeczny, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys Syn Andrzeja i Marii z Ćmielów, urodzony 2 grudnia 1875 w Szymbarku, w ówczesnym powiecie gorlickim Królestwa Galicji i Lodomerii. Szkołę powszechną ukończył w Szymbarku i w Gorlicach. Do gimnazjum uczęszczał w Jaśle, z którego jednak w 1893 został wydalony za udział w pogrzebie poety Teofila Lenartowicza w Krakowie na Skałce. Następnie przeniósł się do Rzeszowa, gdzie jako eksternista przygotowywał się do matury w seminarium nauczycielskim, do której w czerwcu 1896 nie został dopuszczony, za pracę niepodległościową i społeczno-рolityczną wśród młodzieży szkolnej. 7 października 1896 został wcielony do armii austriackiej, gdzie otrzymał przydział do 20 pułku piechoty. Po wyjściu z wojska wstępuje dnia 23 września 1899 do służby kolejowej w dziale budownictwa Dyrekcji Krakowskiej. Tu pod wpływem pracy posła Ignacego Daszyńskiego wstępuję w 1900 do Polskiej Partii Socjalno-Demokratycznej Galicji i Śląska Cieszyńskiego. Odtąd stale pracuję głównie wśród kolejarzy jako sekretarz centralnej organizacji. Stacjonując w Jaśle, jest przewodniczącym związków zawodowych oraz prezesem „promienistej” młodzieży gimnazjum jasielskiego i współzałożycielem „Uniwersytetu Ludowego”. Po powrocie w 1911 do Krakowa, 1 lutego został członkiem Związku Strzeleckiego.

6 sierpnia 1914 wstąpił do formujących się Legionów Polskich, gdzie początkowo otrzymał przydział do 1 pułku piechoty. Brał udział w bitwie pod Łowczówkiem. 4 lipca 1916 został kontuzjowany podczas bitwy pod Kostiuchnówką. Od 10 maja 1915 do 17 sierpnia 1917 był odnotowany jako podoficer kancelaryjny IV baonu i 5 pułku piechoty. 1 stycznia 1917 został mianowany chorążym piechoty. Latem 1917, po kryzysie przysięgowym uniknął internowania ponieważ złożył podanie o zwolnienie z LP na własna prośbę. 25 września 1917 wysłano go na front włoski, skąd powrócił 26 czerwca 1918. Następnie od 1 lipca tego roku podjął działalność w Polskiej Organizacji Wojskowej. Za postawę wykazaną w walkach podczas I wojny światowej, 17 maja 1922 otrzymał order wojskowy „Virtuti Militari” V klasy.

Od 1923 był przydzielony z 5 pp Leg. do Powiatowej Komendy Uzupełnień Lida na stanowisko I referenta. W styczniu 1925 został przydzielony na takie samo stanowisko do PKU Mołodeczno w Wilejce. W lutym 1926 został przydzielony do macierzystego pułku.

W kwietniu 1928 został przydzielony z Departamentu Piechoty Ministerstwa Spraw Wojskowych do Biura Inspekcji Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych na stanowisko referenta. 2 kwietnia 1929 został mianowany majorem ze starszeństwem z 1 stycznia 1929 i 3. lokatą w korpusie oficerów piechoty. Z dniem 31 grudnia 1931 został przeniesiony w stan spoczynku.

W okresie dwudziestolecia międzywojennego udzielał się społecznie m.in. w BBWR, a także należał do Związku Legionistów oraz Koła Piątaków, skupiającego byłych żołnierzy 5 pułku piechoty Legionów Polskich.

21 czerwca 1940 został zamordowany w Palmirach i pogrzebany w miejscu egzekucji (mogiła F). Po wojnie ekshumowany i pochowany na Cmentarzu w Palmirach.

Był żonaty i miał sześcioro dzieci: Emilię (ur. 1901), Wandę (ur. 1903), Irenę (ur. 1905), Zygmunta (ur. 1907), Mieczysława (ur. 1909), Marię (ur. 1911) oraz pasierba Henryka Porębskiego (ur. 1911).

Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 6673 – 17 maja 1922 Krzyż Niepodległości – 12 marca 1931 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”. Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski – 10 listopada 1938 „za zasługi na polu społecznej”. Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski – 10 listopada 1928 „za zasługi na polu długoletniej pracy niepodległościowej”M.P. z 1928 r. nr 260, poz. 632. Krzyż Walecznych czterokrotnie Złoty Krzyż Zasługi (17 marca 1930) „za zasługi na polu organizacji i administracji wojska”. Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Odznaka „Za wierną służbę” Odznaka pamiątkowa Polskiej Organizacji Wojskowej Odznaka Pamiątkowa Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych – 12 maja 1936 Odznaka Pamiątkowa 5 Pułku Piechoty Legionów

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Członkowie Polskiej Organizacji Wojskowej Kategoria:Członkowie Związku Strzeleckiego (1910–1914) Kategoria:Majorowie piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (czterokrotnie) Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Odznaką Pamiątkową Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych Kategoria:Odznaczeni Odznaką pamiątkową Polskiej Organizacji Wojskowej Kategoria:Odznaczeni Odznaką „Za wierną służbę” Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Ofiary zbrodni w Palmirach Kategoria:Oficerowie 5 Pułku Piechoty Legionów Kategoria:Oficerowie komend uzupełnień II Rzeczypospolitej Kategoria:Oficerowie piechoty Legionów Polskich 1914–1918 Kategoria:Uczestnicy bitwy pod Kostiuchnówką 1916 Kategoria:Uczestnicy bitwy pod Łowczówkiem 1914 Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-ukraińskiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1875 Kategoria:Zmarli w 1940 Kategoria:Żołnierze I Brygady Legionów Polskich