Andrzej Czajkowski (ur. 1905, zm. 1990) – polski rolnik, Sprawiedliwy wśród Narodów Świata.
Życiorys Andrzej Czajkowski był synem Bronisławy i Szymona Czajkowskich. Jego żoną była Anna Czajkowska, z którą miał dzieci: Waleriana, Jana i Bronisławę. Mieszkał z rodziną w gospodarstwie rolnym w Zręcinie w powiecie krośnieńskim. Jego sąsiadami była prowadząca sklep i gospodarstwo rolne żydowska rodzina Lipinerów. Ze względu na prześladowania Żydów, w 1942 r. Ignacy Lipiner zwrócił się do Czajkowskich o udzielenie schronienia. W następnych latach dołączyła do niego żona Chaja i ich młodsza córka, Erna, które opuściły getto razem z grupą Żydów wyprowadzanych do pracy. Następnie w gospodarstwie Czajkowskich znalazła się też Sonia, zbiegła z rzeszowskiego getta starsza córka Lipinera, właściciel krośnieńskiej masarni Józef Brajtowicz, bracia Bergman i Haskiel Morgenstern szwagier Lipinera. Na początku kryjówką była komórka w oborze, jednak z czasem Czajkowski razem z ojcem zbudował w stajni dodatkową ścianę, za którą na piętrowych łóżkach zamieszkało razem 9 osób. Gestapo dwukrotnie przeszukiwało gospodarstwo Czajkowskich, jednak nie znaleziono ukrywanych. Szczególnie niebezpiecznym czasem były ostatnie miesiące przed wyzwoleniem regionu przez Armię Czerwoną, kiedy to obok stajni z kryjówką stacjonowało kilkudziesięciu niemieckich żołnierzy. Żydzi wyszli ze schronienia u Czajkowskich 8 września 1945 r.
Został odznaczony medalem Sprawiedliwego wśród Narodów Świata 4 czerwca 1963 r. razem z matką Bronisławą Czajkowską i ojcem Szymonem Czajkowskim. W 1988 r. uhonorowani zostali jego córka Bronisława Lipińska oraz syn Walerian Czajkowski.
Ukrywani Józef Brajtowicz Roman Bergman Maks Bergman Rubin Bergman Haskiel Morgenstern Sonia Pomeranc z d. Lipiner Erna Salomon z d. Lipiner Chaja Lipiner z d. Morgenstern Ignacy Lipiner
Przypisy
Kategoria:Ludzie związani z Krosnem Kategoria:Polscy rolnicy Kategoria:Polscy Sprawiedliwi wśród Narodów Świata Kategoria:Urodzeni w 1905 Kategoria:Zmarli w 1990