Symmachia ( – „przymierze, sojusz”Dosłownie „wspólna walka” od sym – współ, machē – walka (Słownik wyrazów obcych W. Kopalińskiego: symmachia)) – w starożytnej Grecji sojusz, związek obronny lub zaczepno-obronny helleńskich poleis, tworzony w obliczu wspólnych wyzwań lub przeciwnika.
Zawierający przymierze sojusznicy zobowiązywali się do uznawania tych samych wrogów i przyjaciół. Porozumienie dotyczyło też wspólnych uzgodnień w trakcie prowadzenia wojny lub podczas zawierania pokojuGuy Rachet: Słownik cywilizacji greckiej. Katowice: Książnica, 2006, s. 368.. W symmachii istotną rolę często odgrywała hegemonia jednego z państw sojuszniczych, któremu jako najsilniejszemu przekazywano przywództwo. Dla koordynacji działań zwykle powoływano synedrion (radę naczelną)Encyclopedia of Ancient Greece (red. Nigel Wilson). London: Routledge, 2006, s. 471..
Wczesną symmachią był np. Związek Panhelleński zawarty w 481 p.n.e. dla odparcia najazdu perskiego. W historii starożytnej do najbardziej znanych należały: Związek Peloponeski Ateński Związek Morski (zwany też Związkiem Delijskim) Związek Beocki Związek Achajski Związek Etolski
Silna rywalizacja dwóch pierwszych symmachii doprowadziła Greków do niszczących dwóch wojen peloponeskich i spowodowała wrogi podział świata greckiego, na długo utrwalając jego polityczny dualizmStanisław Stabryła: Starożytna Grecja. Warszawa: WSiP, 1988, s. 109..
Inną postacią takiego sojuszu była epimachia () zawierana przez państwa greckie wyłącznie w celach obronnychAristide Calderini, Maria Calderini: Dizionario di antichitá grece e romane. Milano: Ceschina, 1960, s. 304.; na jej odmienny charakter zwraca uwagę Tukidydes (Wojna peloponeska I 44,1; V 48,2)«Symmachia» w: Brill's New Pauly Online. [dostęp 2024-11-11]..
Zobacz też amfiktionia
Uwagi
Przypisy
Kategoria:Starożytna Grecja Kategoria:Historia prawa międzynarodowego Kategoria:Historia organizacji międzynarodowych