Jan Krynicki (ur. 1797 w Zwienigorodoku, zm. w Gieorgijewsku) – polski mineralog i zoolog, profesor Uniwersytetu w Charkowie.
Życiorys Urodził się w 1797 w jako syn Jędrzeja w miasteczku Zwienigorodok w guberni kijowskiej. Pierwsze nauki pobierał w gimnazjum księży bazylianów w Humaniu. Następnie w 1819 wstępuje na Uniwersytet Wileński na wydział fizyko-matematyczny. Był uczniem Ludwika Bojanusa i Stanisława Bonifacego Jundziłła i wspólnie z Józefem Jundziłłem odbył w 1821 wyprawę naukową z Wilna przez Kowno, doliną rzeki Wilii i w kierunku morza do Połągi.
W 1823 został aresztowany za przynależność do filaretów, po zwolnieniu z więzienia został deportowany w głąb Rosji. Dzięki staraniom i zabiegom profesora Andrzeja Dudycza rektora Uniwersytetu charkowskiego w grudniu 1824 przybył do Charkowa.
Z początkiem marca następnego roku rozpoczął wykłady z mineralogii, w następnym roku został adiunktem, w 1829 profesorem nadzwyczajnym i w 1835 profesorem zwyczajnym Cesarskiego Uniwersytetu Charkowskiego. 1 stycznia 1837 powołana została katedra mineralogii i geologii w której został profesorem.
Prowadził również od 1834 wykłady z zoologii i dostał nominację na dyrektora gabinetu zoologicznego. Dzięki jego zaangażowaniu i pracy kolekcja gabinetu powiększyła się czterokrotnie. Za włożoną pracę w tej dziedzinie dostał specjalną nagrodę pieniężną oraz pierścień z brylantem.
Nie posiadając dzieci opiekował się wraz z żoną młodzieżą polską przybywającą do Charkowa.
W 1838 odbył podróż naukową na Kaukaz i okolice mórz: Czarnego i Kaspijskiego, w drodze powrotnej zachorował i zmarł dnia 12 września 1838 w Gieorgijewsku.
Opublikował m.in. Spis celniejszych owadów zebranych w okolicach Charkowa i Odessy 1828, całość dorobku obejmuje 30 prac w językach: polskim, łacińskim, francuskim i rosyjskim.
Upamiętnienie Na jego cześć zostało nazwane kilka gatunków:
spośród ptaków Garrulus glandarius krynicki, z mięczaków Krynickia melanocephala, z owadów Anchomenus krynicki, Carabus krynicki, Hister krynicki, Balanus krynicki.
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci i studenci Cesarskiego Uniwersytetu Wileńskiego Kategoria:Członkowie Zgromadzenia Filaretów Kategoria:Polscy zesłańcy w Imperium Rosyjskim Kategoria:Nauczyciele akademiccy Cesarskiego Uniwersytetu Charkowskiego Kategoria:Polscy mineralodzy Kategoria:Polscy zoolodzy Kategoria:Urodzeni w 1797 Kategoria:Zmarli w 1838