Tristagma Poepp. – rodzaj roślin należących do rodziny amarylkowatych (Amaryllidaceae), obejmujący 16 gatunków występujących w środkowym i południowym Chile, Peru oraz południowej i północno-zachodniej Argentynie.
Morfologia Pokrój Wieloletnie rośliny zielne o wysokości od 10 do 45 cm. Niektóre gatunki wydzielają charakterystyczny czosnkowy aromat.
Pęd Cebula pokryta ochronnymi łuskami.
Liście Kilka równowąskich, zielonych, nagich, tworzących u nasady pochwy okrywające pąk szczytowy.
Kwiaty Rośliny tworzą od 1 do 4 głąbików, na szczytach których wyrastają kwiaty zebrane od 2 do wielu w baldachowatą wierzchotkę, wspartą okrywą złożoną z 2 zrośniętych u nasady, cylindrycznych, błoniasto-papierzastych podsadek. Okwiat promienisty, biały, żółtawy, zielonkawy, fioletowy, niekiedy ciemnofioletowy, szary lub ciemnobrązowy, sześciolistkowy. Listki okwiatu zrośnięte u nasady, tworząc widoczną rurkę otaczającą zalążnię, powyżej rozpostarte lub zwinięte w dół odosiowo. Sześć pręcików położonych w dwóch okółkach, o nitkach wolnych, równowąskich, czasami szydłowatych, zawsze zrośniętych z rurką okwiatu. Główki pręcików równowąskie, zielonkawożółte, grzbietowe. Zalążnia górna, podługowata, z przegrodowymi miodnikami. Szyjka słupka trójkątna, znamię główkowate, trójwrębne do trójdzielnego.
Owoce Kuliste torebki zawierające wiele czarnych nasion.
Biologia Rozwój Wieloletnie geofity cebulowe. Kwitną od lipca do lutego.
Siedlisko Rośliny te występują na terenach otwartych, łąkach, w lasach bukanowych Andów Patagońskich, na łagodnych zboczach lub obszarach górskich Andów z glebą skalistą lub piaszczystą. Niektóre gatunki rosną na poziomie morza (T. gracile, T. porrifolium), inne wyłącznie w obszarach wysokogórskich (T. bivalve, T. circinatum), a trzy obecne są na obu wysokościach (T. ameghinoi, T. nivale, T. patagonicum).
Genetyka Liczba chromosomów x = 4. Zasadniczo gatunki Tristagma są diploidalne (2n=8). T. nivale jest tetraploidalny (4n=16), występują także osobniki heksaploidalne (6n=24).
Systematyka Rodzaj z plemienia Gilliesieae z podrodziny czosnkowych (Allioideae) z rodziny amarylkowatych (Amaryllidaceae).
Wykaz gatunków Tristagma ameghinoi (Speg.) Speg. Tristagma anemophilum Ravenna Tristagma berteroi (Kunth) S.C.Arroyo & Sassone Tristagma bivalve (Hook. ex Lindl.) Traub Tristagma circinatum (Sandwith) Traub Tristagma gracile (Phil.) Traub Tristagma graminifolium (Phil.) Ravenna Tristagma lineatum Ravenna Tristagma lomarum Ravenna Tristagma nivale Poepp. Tristagma patagonicum (Baker) Traub Tristagma poeppigianum (Gay) Traub Tristagma porrifolium (Poepp.) Traub Tristagma staminosum Ravenna Tristagma violaceum (Kunth) Traub Tristagma yauriense Ravenna
Nazewnictwo Etymologia nazwy naukowej Nazwa naukowa rodzaju pochodzi od greckich słów τρία (tria – trzy) i στάγμα (stagma – kapać) w odniesieniu do kropel nektaru sączących się z miodników położonych między komorami zalążni.
Synonimy taksonomiczne Gardinia Bertero, Mercurio Chileno: s.p. (1829), nieprawidłowo opubl. Steinmannia Phil., Anales Univ. Chile 65: 64 (1884), nom. illeg. Garaventia Looser, Steinmannia: 1 (1941).
Przypisy
Kategoria:Amarylkowate