Ismena, zgięcz (Ismene Salisb. ex Herb.) – rodzaj roślin z rodziny amarylkowatych, obejmujący 11 gatunków, występujących w Ekwadorze i Peru, introdukowany do Zimbabwe. Ismena okazała o dużych, białych kwiatach, jest uprawiana jako roślina ozdobna.

Morfologia thumb|left|Budowa Ismene amancaes Pokrój Wieloletnie, cebulowe rośliny zielne.

Liście Jednoroczne, wyrastające po przekwitnięciu roślin, równowąsko-lancetowate. U nasady ciasne pochwy liściowe tworzą długą nibyłodygę.

Kwiaty Promieniste lub grzbieciste, miseczkowate i mniej więcej lejkowate lub lejkowato-rurkowate, białe, żółte lub zielone, wyrastające na spłaszczonym, dwukanciastym głąbiku. Listki okwiatu równowąskie. Przykoronek zawsze obecny, wydatny, cylindryczny, odgięty. Nitki pręcików przyległe do przykoronka. Zalążnia dolna, zwykle z dwoma zalążkami w każdej komorze. Szyjka słupka zakończona główkowatym znamieniem.

Owoce Torebki zawierające zielone, mięsiste i gąbczaste nasiona.

Systematyka thumb|Kwiat Ismene amancaes Pozycja systematyczna Rodzaj z plemienia Hymenocallideae, podrodziny amarylkowych Amaryllidoideae z rodziny amarylkowatych Amaryllidaceae. W latach 1888–1988 rodzaj ten był uznawany za synonim rodzaju błonczatka (Hymenocallis).

Wykaz gatunków Ismene amancaes (Ruiz & Pav.) Herb. Ismene hawkesii (Vargas) Gereau & Meerow Ismene longipetala (Lindl.) Meerow Ismene morrisonii (Vargas) Gereau & Meerow Ismene narcissiflora (Jacq.) M.Roem. – ismena okazała Ismene nutans (Ker Gawl.) Herb. Ismene parviflora Meerow & A.Cano Ismene pedunculata Herb. Ismene ringens (Ruiz & Pav.) Gereau & Meerow Ismene sublimis (Herb.) Gereau & Meerow Ismene vargasii (Velarde) Gereau & Meerow

Nazewnictwo Etymologia nazwy naukowej Nazwa naukowa rodzaju pochodzi od imienia mitologicznej Ismeny, córki Edypa i Jokasty.

Nazwy zwyczajowe w języku polskim W Słowniku nazwisk zoologicznych i botanicznych polskich... Erazma Majewskiego wydanym w roku 1889 i w Słowniku polskich imion rodzajów oraz wyższych skupień roślin z roku 1900 Józefa Rostafińskiego jako polską nazwę rodzaju Ismene podawano zgięcz. W obu przypadkach nazwa ta podana została za opracowaniem Ignacego Czerwiakowskiego Catalogus plantarum quae in C.R. horto botanico Cracoviensi anno 1864. Współcześnie określana jako ismena, zgodnie z polskim tłumaczeniem nazwy naukowej, tj. imienia (Ismena).

Zastosowanie Rośliny ozdobne Z uwagi na efektowne kwiaty ismeny są uprawiane jako rośliny ogrodowe, najpopularniejszym gatunkiem w uprawie jest ismena okazała. W uprawie często kwitnie po pojawieniu się liści. W zimie przechodzi okres spoczynku. W Polsce nie jest mrozoodporna i cebule wymagają wykopania na zimę (strefy mrozoodporności: 9-11).

Przypisy

Kategoria:Amarylkowate