Zina Lynna Garrison, zamężna Jackson (ur. 16 listopada 1963 w Houston) – amerykańska tenisistka, występująca na światowych kortach od 1982 do 1997 roku, finalistka Wimbledonu 1990 w grze pojedynczej, finalistka Australian Open 1987 i Australian Open 1992 w grze podwójnej, mistrzyni Australian Open 1987, Wimbledonu 1988 i Wimbledonu 1990 w grze mieszanej, uczestniczka Mistrzostw WTA w grze pojedynczej (1983–1993) i podwójnej (1987–1995), klasyfikowana w rankingu WTA na 4. miejscu w grze pojedynczej (1989) i na 5. miejscu w grze podwójnej (1988), brązowa medalistka letnich igrzysk olimpijskich w grze pojedynczej (1988) i mistrzyni olimpijska w grze podwójnej (1988), dwukrotna zdobywczyni Pucharu Federacji wraz z drużyną Stanów Zjednoczonych (1989, 1990), reprezentantka Stanów Zjednoczonych w Pucharze Hopmana. Tenisistka praworęczna. Do 2008 kapitan reprezentacji Stanów Zjednoczonych w Pucharze Federacji oraz na letnich igrzyskach olimpijskich 2008.

Kariera tenisowa Afroamerykanka, mistrzyni gry serwis-wolej, treningi tenisowe rozpoczęła w wieku 10 lat. Jako 14-latka zdobyła mistrzostwo kraju w kategorii do lat 18. Wkrótce zaliczała się do ścisłej czołówki juniorek na świecie, a takie sukcesy jak wygrana juniorskiego Wimbledonu i US Open dały jej pozycję liderki rankingu dziewcząt w 1981. W 1982 rozpoczęła karierę zawodową, już w debiucie osiągając ćwierćfinał wielkoszlemowego French Open (przegrała z Navrátilovą). Kolejnym sukcesom na korcie nie stanęła na przeszkodzie choroba, z którą Garrison zmagała się – bulimia. W 1983 Amerykanka była m.in. w półfinale Australian Open, a sezon zakończyła na 10. miejscu rankingu. Rok później odniosła pierwsze zwycięstwo turniejowe, w hali w Zurychu. W 1985 dotarła do półfinału Wimbledonu, a w 1986 w parze z Argentynką Sabatini wygrała swój pierwszy turniej deblowy (Canadian Open).

Występując w parze ze słynnym deblistą Sherwoodem Stewartem świętowała w 1987 swój pierwszy tytuł wielkoszlemowy; amerykański duet okazał się najlepszy na kortach w Melbourne (Australian Open). W tym samym turnieju Garrison dotarła do finału debla kobiet, razem z inną Afroamerykanką Lori McNeil. Pozostałe zwycięstwa wielkoszlemowe również odniosła w grze mieszanej, oba na turnieju wimbledońskim – ze Stewartem triumfowała w 1988, z Rickiem Leachem w 1990. W 1992 ponownie była w finale debla Australian Open, tym razem z Mary Joe Fernández.

Wielkie sukcesy przyniosły Zinie Garrison igrzyska w Seulu w 1988, na których tenis po wielu latach odzyskał status sportu olimpijskiego (cztery lata wcześniej był dyscypliną pokazową). Amerykanka wygrała turniej deblowy w parze z Pam Shriver, pokonując w finale Czeszki Novotną i Sukovą 4:6, 6:2, 10:8. Zdobyła również medal w grze pojedynczej, tym razem brązowy; w ćwierćfinale pokonała swoją partnerkę deblową Shriver, w półfinale nie sprostała późniejszej zwyciężczyni, Niemce Steffi Graf.

Również w 1988 była w półfinale singla na US Open, pokonując po drodze m.in. Navrátilovą (jedyne w karierze zwycięstwo Garrison nad tą rywalką), a przegrywając z Sabatini. Dalsze udane występy w kolejnym sezonie (m.in. wygrane turnieje w Oakland, Chicago i Newport) zapewniły jej najwyższą pozycję w rankingu w karierze – nr 4. W 1989 dotarła do półfinału US Open (czwarty w karierze półfinał wielkoszlemowy); w ćwierćfinale tego turnieju pokonała Chris Evert 7:6, 6:2, która tym występem zakończyła wieloletnią karierę.

Wimbledon 1990 okazał się szczytowym punktem kariery Ziny Garrison. Oprócz wspomnianego już triumfu w grze mieszanej z Rickiem Leachem dotarła po raz pierwszy (i jedyny) do singlowego finału wielkoszlemowego. Na wimbledońskiej trawie okazała się lepsza kolejno od trzech rywalek z czołowej dziesiątki na świecie – najpierw od Czeszki Sukovej (6:3, 6:3), potem Serbki Seles (nr 3 na świecie, zwyciężczyni French Open miesiąc wcześniej, 3:6, 6:3, 9:7), wreszcie Niemki Graf (liderki rankingu światowego i obrończyni tytułu, 6:3, 3:6, 6:4). W finale Amerykanka nie sprostała jednak weterance Navrátilovej (4:6, 1:6), która sięgnęła tym samym po swój dziewiąty triumf w grze pojedynczej na Wimbledonie (co stanowi niepobity rekord).

Kolejne lata nie przynosiły już tak spektakularnych sukcesów. Aż do 1993 Garrison startowała regularnie w turniejach Masters (łącznie 12 razy w singlu), odpadając jednak zazwyczaj już w I rundzie. Pięć razy grała także w Mastersie deblowym. Wielokrotnie dochodziła do czołowych rund w turniejach wielkoszlemowych (m.in. ćwierćfinały Wimbledonu 1991 i 1994), pokonywała wysoko notowane rywalki (m.in. w 1995 Lindsay Davenport i Mary Pierce), wygrywała także turnieje (ostatni w 1995 w Birmingham, w finale z McNeil). W 1993 na turnieju w Oklahoma City jako dwunasta zawodniczka w historii przekroczyła liczbę 500 zwycięstw w zawodowej karierze. Łącznie wygrała 14 turniejów w singlu i 20 w deblu (oraz 3 w grze mieszanej), a jej zarobki na korcie przekroczyły cztery i pół miliona dolarów.

Widząc spadek w rankingu i coraz słabsze rezultaty zamierzała zakończyć karierę wraz z końcem sezonu 1995, ale ostatecznie (za namową Billie Jean King i męża) występowała jeszcze sporadycznie w kolejnym roku. Pożegnała światowe korty występem w deblu na US Open w 1997, przegrywając w I rundzie (w parze z McNeil) z Davenport i Novotną w trzech setach.

Poza igrzyskami olimpijskimi (startowała także w Barcelonie w 1992) Zina Garrison reprezentowała barwy USA w walce o Puchar Federacji; była regularnym członkiem ekipy narodowej w latach 1984-1994, przyczyniając się kilkakrotnie do zdobycia trofeum (m.in. 1989 i 1990). Bilans jej występów to 22 zwycięstwa i 5 porażek (zarówno w singlu, jak i deblu); miała okazję m.in. zmierzyć się z Polkami w I rundzie Pucharu Federacji w 1990 (rywalizacja odbywała się wówczas w ciągu tygodnia, w ramach jednego turnieju) – pokonała w grze pojedynczej Katarzynę Nowak (6:0, 6:1), a w deblu, partnerując Mary Joe Fernández, nie oddała gema Renacie Skrzypczyńskiej i Magdalenie Mróz. Ponadto Garrison reprezentowała USA w Pucharze Wightman (1987-1988).

W latach 1989–1997 była zamężna (za Willardem Jacksonem), ale małżeństwo to zakończyło się rozwodem. Przez znaczną część kariery występowała pod nazwiskiem podwójnym Garrison-Jackson. Po rozwodzie ponownie popadła w bulimię (była leczona szpitalnie), w 1999 przeżyła próbę samobójczą. Na tenisowej emeryturze pozostała związana ze sportem, udzielając się jako komentatorka telewizyjna. Jest również zaangażowana w szereg inicjatyw społecznych, m.in. Zina Garrison Foundation (pomoc bezdomnym) i Zina Garrison All-Court Tennis (program edukacji przez sport). Weszła w skład Prezydenckiej Rady Kultury Fizycznej i Sportu.

Historia występów wielkoszlemowych Legenda

Turniej Australian Open odbył się dwukrotnie w 1977 roku (styczeń i grudzień), za to nie został rozegrany w 1986.

Występy w grze pojedynczej Turniej 1980 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1996 Tytuły Z-P Australian Open A A 1R SF 1R QF NH QF 2R QF QF 4R 4R 3R 1R 3R A 0 / 13 29 – 13French Open A A QF 1R 4R 2R 3R A 4R 3R 1R 1R A 1R 1R 1R A 0 / 12 15 – 12Wimbledon A A 4R 1R 2R SF 2R A QF 2R F QF 4R 4R QF 3R A 0 / 13 38 – 13 US Open 2R 1R 4R 4R 3R QF 4R 4R SF SF QF 4R 4R 3R 4R 4R 1R 0 / 17 46 – 17 Ranking na koniec roku Brak 16 12 9 8 11 9 9 4 10 12 18 14 24 22 273 0 / 55 128 – 55

Występy w grze podwójnej Turniej 1980 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1996 1997 Tytuły Z-P Australian Open A A 1R 2R QF QF NH F SF 3R 1R 2R F QF QF 1R A A 0 / 13 27 – 13 French Open A A 2R 1R 1R 1R 1R A QF QF 1R QF 1R 3R 3R QF A A 0 / 13 17 – 13 Wimbledon A A 1R 2R 2R 2R 3R A SF QF SF SF QF SF 1R 3R A A 0 / 13 29 – 12 US Open A A 1R 3R 1R SF QF QF 2R 3R 3R SF QF A A 3R 1R 1R 0 / 14 26 – 14 Ranking na koniec roku nie był publikowany - 44 18 7 7 9 13 12 10 13 21 27 90 230Ranking z września 1997 roku, kiedy zakończyła występy. 0 / 53 99 – 52

Występy w grze mieszanej Turniej 1980 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1996 1997 Tytuły Z-P Australian Open Turniej nie był rozgrywany W 1R F F 1R A F 1R A A A 1 / 7 16 – 6 French Open A A A QF A 3R A A 2R SF 2R 3R A 2R 2R 3R A A 0 / 9 10 – 9 Wimbledon A A A QF 1R 2R 1R A W 3R W 2R 2R 3R 1R A A A 2 / 11 22 – 8 US Open A A QF 2R A QF 2R SF QF QF QF 1R QF 1R 2R A 1R A 0 / 13 17 – 12 3 / 40 65 – 35

Finały turniejów WTA

Gra pojedyncza 36 (14–22)

Gra podwójna 46 (20–26)

Gra mieszana 6 (3–3)

Występy w Turnieju Mistrzyń W grze pojedynczej RokRezultatRywalkaWynik 1983 I runda Chris Evert 3:6, 0:6 1984 I runda Carling Bassett 4:6, 4:6 1985 Ćwierćfinał Hana Mandlíková 3:6, 4:6 1986(marzec) I runda Hana Mandlíková 6:2, 3:6, 2:6 1986(listopad) I runda Claudia Kohde-Kilsch 3:6, 5:7 1987 I runda Steffi Graf 0:6, 3:6 1988 I runda Helena Suková 6:2, 3:6, 3:6 1989 Ćwierćfinał Gabriela Sabatini 3:6, 7:5, 3:6 1990 I runda Conchita Martínez 3:6, 0:6 1991 I runda Arantxa Sánchez Vicario 6:4, 1:6, 0:6 1992 I runda Arantxa Sánchez Vicario 6:7, 1:6 1993 I runda Jana Novotná 4:6, 7:6(5), 3:6

W grze podwójnej RokRezultatPartnerkaPrzeciwniczkiWynik 1987 Ćwierćfinał Lori McNeil Elise Burgin Rosalyn Fairbank 6:2, 2:6, 1:6 1989 Ćwierćfinał Katrina Adams Elizabeth Smylie Wendy Turnbull 3:6, 6:7 1991 Półfinał Mary Joe Fernández Gigi Fernández Jana Novotná 3:6, 6:3, 1:61992 Ćwierćfinał Mary Joe Fernández Martina Navrátilová Pam Shriver 1:6, 4:6 1995 Ćwierćfinał Katrina Adams Gigi Fernández Natalla Zwierawa 6:7(4), 1:6

Występy w turnieju WTA Doubles Championships Rok Rezultat Partnerka Przeciwniczki Wynik 1988 Zwycięstwo Katrina Adams Gigi Fernández Robin White 7:5, 7:5 1995 Półfinał Katrina Adams Meredith McGrath Łarysa Neiland 5:7, 1:6 1996 Ćwierćfinał Kathy Rinaldi-Stunkel Katrina Adams Mariaan de Swardt 2:6, 4:6

Występy w igrzyskach olimpijskich Gra pojedyncza RundaPrzeciwniczkaWynik Letnie Igrzyska Olimpijskie w Seulu 1988, reprezentując państwo I runda wolny los II runda : Claudia Hernández 6:1, 6:4 III runda : Barbara Paulus 7:5, 6:2 Ćwierćfinał : Pam Shriver 6:2, 6:3 Półfinał : Steffi Graf 2:6, 0:6 O brązowy medal : Manuela Maleewa nierozgrywany Letnie Igrzyska Olimpijskie w Barcelonie 1992, reprezentując państwo (WC) I runda : Amanda Coetzer 5:7, 1:6

Gra podwójna RundaPartnerkaPrzeciwniczkiWynik Letnie Igrzyska Olimpijskie w Seulu 1988, reprezentując państwo I runda Pam Shriver wolny los Ćwierćfinał Isabelle Demongeot / Nathalie Tauziat 7:5, 6:2 Półfinał Elizabeth Smylie / Wendy Turnbull 7:6(5), 6:4 O złoty medal Jana Novotná / Helena Suková 4:6, 6:2, 10:8

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Amerykańskie tenisistki Kategoria:Triumfatorki wielkoszlemowych turniejów juniorskich Kategoria:Urodzeni w 1963 Kategoria:Medaliści letnich igrzysk olimpijskich w tenisie Kategoria:Tenisiści ziemni na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1988 Kategoria:Tenisiści ziemni na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1992 Kategoria:Zdobywczynie Pucharu Federacji Kategoria:Triumfatorki Australian Open Kategoria:Triumfatorki Wimbledonu Kategoria:Medaliści Letnich Igrzysk Olimpijskich 1988 Kategoria:Amerykańscy medaliści olimpijscy Kategoria:Ludzie urodzeni w Houston