Odlot dzikich gęsi – określenie emigracji do Francji irlandzkich zwolenników Jakuba II Stuarta, na podstawie Traktatu z Limerick zawartego 3 października 1690. Kapitulującym obiecano wybór pomiędzy amnestią, jeśli pozostaną w kraju i złożą przysięgę na wierność Wilhelmowi Orańskiemu, a swobodnym wyjazdem do Francji. Wtedy to, po zakończeniu wojny irlandzkiej odpłynęło około 10 000 żołnierzy jakobickich pod dowództwem Patricka Sarsfielda. W szerszym znaczeniu, termin dzikie gęsi (Wild Geese, irl. Na Géanna Fiáine), potocznie i w wyobraźni popularnej używany jest w odniesieniu do wszystkich żołnierzy, którzy opuścili wyspę, by służyć w armiach europejskich od XVI po co najmniej XVIII w.
Według królestw mały|Mundury i sztandar regimentu Hibernia w służbie hiszpańskiej, poł. XVIII w.
Armia hiszpańska Pierwszym oddziałem irlandzkim, który służył w armii kontynentalnej był regiment armii hiszpańskiej z bazą we Flandrii, walczący podczas wojny osiemdziesięcioletniej w ostatnim dziesięcioleciu XVI w. Utworzenie tego rodzaju oddziału za pozwoleniem rządu w Londynie było pierwszą, ale nie ostatnią akcją pozbywania się z Irlandii niepożądanych prawdziwych lub potencjalnych przeciwników władz centralnych. Regiment został utworzony przez angielskiego katolika, Williama Stanleya. Stanley otrzymał do tego uprawnienia od Elżbiety I, której zamierzeniem było aby wojsko zostało użyte jako wsparcie holenderskiej Republiki Zjednoczonych Prowincji. Jednakże w 1585 Stanley wraz ze swoim regimentem przeszedł na stronę hiszpańską. W 1598 Diego Brochero de Anaya pisał do króla Hiszpanii Filipa III:
..każdego roku Wasza Królewska Mość powinien rekrutować żołnierzy irlandzkich, którzy są twardzi i mocni, i niestraszne im zimno ni podłe jedzenie, które zabijają Hiszpanów, gdyż na wyspie swojej daleko zimniejszej niż Hiszpania chodzą ci oni niemal nadzy, śpią na gołej ziemi a takoż jedzą czerstwy chleb, mięso i wodę piją, nie zaś wino.
Oddział walczył w Niderlandach aż do 1600, kiedy został rozwiązany z powodu wysokich strat spowodowanych zarówno walką, jak i chorobami.
Po klęsce w Irlandzkiej wojnie dziewięcioletniej (1593–1603) miała miejsce w 1607 tak zwana „Ucieczka Hrabiów”. Opuścili wtedy Irlandię hrabia Tyrone Hugh O’Neill, hrabia Tyrconnell Rory O’Donnell oraz lordowie Beare i Bantry, Donal O’Sullivan, wraz z innymi przywódcami klanów i ich wojskami z Ulsteru oraz gallowglasami (zaciężnymi żołnierzami z północnej Szkocji, językiem i kulturą podobnymi do Irlandczyków). Oczekiwali wsparcia króla Hiszpanii dla wznowienia powstania w Irlandii, jednakże król Filip III nie chcąc powrotu do wojny z Anglią, odmówił ich żądaniom.
Przybycie ich doprowadziło do powstania nowego irlandzkiego regimentu we Flandrii pod komendą celtyckiej szlachty irlandzkiej, w którym służyli ich dawni członkowie klanów. Nastroje tego oddziału były wyraźnie wrogie wobec angielskiego i protestanckiego panowania w Irlandii. Przywódcą regimentu był syn Hugona O’Neilla John, a oficerami – inni przedstawiciele rodu – Owen Roe O’Neill i Hugh Dubh O’Neill.
Na początku XVII w., kiedy zabroniono katolikom służby w armii brytyjskiej oraz działalności politycznej, do oddziałów w Hiszpanii zaczęli napływać nowi rekruci. Dołączali do nich także irlandzcy katolicy pochodzenia anglo-normańskiego tacy jak Thomas Preston czy Garret Barry. Jako że ich poglądy były bardziej pro-angielskie niż autochtonów celtyckich, zdarzały się między nimi spory, zwłaszcza dotyczące planów inwazji Irlandii w 1627. Podczas rozejmu w Wojnie Osiemdziesięcioletniej trwającego 1609–1621 regiment miał swoją siedzibę w Brukseli. Nawiązane w tym czasie kontakty z brukselskim duchowieństwem katolickim przyczyniły się do utworzenia Kolegium Irlandzkiego w Lowanium.
Wielu żołnierzy służących w Hiszpanii powróciło do Irlandii podczas Wielkiej Rebelii 1637–1652 i walczyło w armii katolickiej Konfederacji z Kilkenny. Kiedy powstanie zostało krwawo stłumione przez armię Cromwella, około 34 tys. żołnierzy konfederackich opuściło kraj, aby szukać służby w Hiszpanii. Niektórzy z nich później zamienili służbę na francuską.
W XVIII w irlandzkie regimenty Hiszpanii służyły także za oceanem. Na przykład Regiment Irlanda (stworzony w 1698) stacjonował w Hawanie od 1770 to 1771, Regiment Ultonia (powstały w 1709) w Meksyku od 1768 do 1771, zaś Regiment Hibernia (utworzony w 1709) w Hondurasie od 1782 do 1783.
Podczas wojen napoleońskich wszystkie wyżej wymienione oddziały piechoty irlandzkiej były częścią armii Hiszpanii. Straty i problemy z rekrutacją spowodowały zmniejszenie liczby żołnierzy z Irlandii, choć oficerowie byli pochodzenia irlandzkiego. Regiment Hibernia otrzymał w 1811 rekrutów z Galicji i zakończył wojnę jako oddział całkowicie hiszpański. Wszystkie trzy regimenty rozwiązano w 1818 z powodu niewystarczającej liczby rekrutów, irlandzkich lub innych. mały|Oficerowie irlandzkich pułków Dillona, Berwicka i Walsha (XVIII w.)
Armia francuska Od połowy XVII w. Francja zastąpiła Hiszpanię jako główny cel emigracji katolickich Irlandczyków pragnących służyć w wojsku. Było to związane z rosnącą zgodnością interesów francuskich i irlandzkich, znaczenie miała jednak też łatwość migracji do Francji i Flandrii z Irlandii.
Francja prowadziła zaciągi żołnierzy z wielu obcych krajów – w jej armii służyli Niemcy, Włosi, Waloni i Szwajcarzy. Zarówno irlandzkie, jak i szwajcarskie regimenty w służbie francuskiej nosiły czerwone mundury.
Punktem zwrotnym stały się warunki Traktatu z Limerick kończącego Wojnę Irlandzką (1688–91), kiedy to Ludwik XIV przyjął irlandzkich jakobitów, którym pozwolono na ewakuację. W 1690, w zamian za 6 tys. żołnierzy francuskich wcześniej wysłanych do Irlandii, Ludwik otrzymał 6 tys. irlandzkich rekrutów do walki w Wojnie Francji z Ligą Augsburską. Rok później w 1691, po tym jak jakobici irlandzcy pod dowództwem Patricka Sarsfielda zgodzili się na korzystne warunki kapitulacji zawarte w Traktacie z Limerick, armia irlandzka z pełnym wyposażeniem i ekwipunkiem wycofała się do Francji.
Sarsfield odpłynął do Francji 22 grudnia 1691 na czele 19 tys. rodaków. Exodus obejmował 14 tys. żołnierzy wraz z 6 tys. kobiet i dzieci. Wydarzenie to zapamiętano w Irlandii jako odlot dzikich gęsi.
W 1692 olbrzymia armia francusko-irlandzka czekała na wybrzeżu francuskim na sygnał inwazji na Anglię w 1692, jednakże inwazję odwołano z powodu klęski Francji w powiązanych ze sobą bitwach morskich koło Barfleur i La Hogue. Dzikie gęsi Sarsfielda musiały zatem zostać przegrupowane na tej samej zasadzie co Brygada Irlandzka Mountcashela.
W 1745 duża ilość żołnierzy i oficerów irlandzkich wzięła ochotniczo udział w ostatnim powstaniu jakobickim w Szkocji wywołanym przez Karola Edwarda Stuarta.Wywodzili się oni z różnych Brygad Irlandzkich we Francji i innych krajach. Finansowego wsparcia udzielili im irlandzcy kupcy żyjący we Francji. Część z nich nigdy nie dotarła do celu, bo z okrętów francuskich zatrzymanych przez brytyjskie dostali się od razu do więzień w Wielkiej Brytanii. Pozostali odznaczyli się w bitwach pod Falkirk i pod Culloden, gdzie dobrze wyszkoleni „pikinierzy irlandzcy” osłaniali odwrót głównych sił. Wzięci do niewoli Irlandczycy, o ile mieli poddaństwo francuskie, mieli szansę na zwolnienie; jeśli jednak odkryto że byli formalnie poddanymi brytyjskimi, czekała ich egzekucja. Ostatecznie, udaną ewakuację Karola Edwarda pięć miesięcy po klęsce pod Culloden przeprowadzili oficerowie irlandzcy pod dowództwem pułkownika Richarda Warrena na statku Le Conti, należącym do irlandzkiego armatora z Francji.
Aż do 1745, irlandzkim ziemianom nie zabraniano werbunku do oddziałów francuskich, gdyż władze widziały w tym sposób na pozbycie się z kraju młodych mężczyzn pozostających bez zajęcia, jako potencjalnego elementu niebezpiecznego. Jednakże masowy udział Irlandczyków z armii francuskiej w powstaniu Karola Edwarda sprawił, iż Brytyjczycy zdali sobie sprawę z ryzyka i zabronili rekrutacji do obcych armii na terenie Irlandii. Od tego czasu zaczęła spadać liczba prostych żołnierzy irlandzkich w brygadach irlandzkich we Francji, choć oficerowie wciąż byli Irlandczykami.
Podczas wojny siedmioletniej Francuzi próbowali werbować wśród irlandzkich jeńców wojennych lub dezerterów z Armii Brytyjskiej. Poza tym, zaciąg ograniczał się do tych ochotników którzy zdołali dostać się do Francji, lub synów żołnierzy irlandzkich, którzy pozostali we Francji. Istniały wówczas następujące regimenty irlandzkie: Bulkeley, Clare, Dillon, Rooth, Berwick i Lally, oraz regiment kawalerii Fitzjames. Do końca XVIII w nawet oficerów Regimentów Irlandzkich rekrutowano z rodzin francuskich Irlandczyków – potomków emigrantów od pokoleń. Będąc Francuzami we wszystkim, prócz nazwisk, zachowali oni pamięć irlandzkiego dziedzictwa.
Po wybuchu Rewolucji Francuskiej, odrębność oddziałów irlandzkich została zlikwidowana i 21 lipca 1791 wraz z 12 innymi nie-szwajcarskimi regimentami zostały włączone w skład piechoty liniowej Armii Francuskiej, choć wciąż były znane nieformalnie pod dawnymi nazwami. Wielu oficerów francusko-irlandzkich porzuciło służbę w 1792 po detronizacji Ludwika XVI, gdyż składali przysięgę na wierność królowi, a nie narodowi francuskiemu.
W 1803 Napoleon Bonaparte powołał oddział piechoty irlandzkiej złożony głównie z weteranów Rewolucji Irlandzkiej 1798 lez także dawnych oficerów królewskich. Legion Irlandzki początkowo był batalionem, lecz później został powiększony do regimentu składającego się z czterech batalionów i kwatery głównej. W zamierzeniu, miał mieć charakter wyłącznie irlandzki i miał zostać użyty do inwazji na Irlandię, wraz z armią francuską. Do oddziału zaciągnęło się wielu oficerów z czasów monarchii francuskiej. Po klęsce Prus pod Jeną w 1806 przyłączyło się 300 Irlandczyków i 1200 Polaków (liczba trudna do zweryfikowania, kwestionowana niekiedy), wcześniej przymusowo wcielonych do armii pruskiej (Irlandczycy byli powstańcami z 1798 których Wielka Brytania oddała na mocy porozumienia Prusom do przymusowej pracy, Prusacy zaś później wcielili ich do własnej armii). Regiment zyskał uznanie podczas walk na terenie Niderlandów, a także podczas wojny na Półwyspie Iberyjskim, iw szczególności podczas Oblężenia Astorgi (1810) gdzie obrona hiszpańska została przełamana dzięki szturmowi Irlandczyków. 3 sierpnia 1811 Legion w którym służyło wiele narodowości został przemianowany na Regiment Cudzoziemski, jednocześnie zachowując irlandzką kadrę oficerską, sztandary i mundury; był też wciąż nieformalnie zwany Legionem. W 1813 wziął udział w kampanii śląskiej Napoleona, będącej częścią wojny VI koalicji zakończonej klęską; wtedy to, po dwóch bitwach nad Bobrem, ponad 1000 żołnierzy Legionu dostało się do niewoli pruskiej pod Lwówkiem Śląskim. Ostatnie dni chwały oddziału na kontynencie miały miejsce podczas oblężenia Antwerpii (1814) kiedy to Legion przez trzy miesiące bronił miasta przed siłami brytyjskimi. Oblężenie zakończyła abdykacja Napoleona. Niedługo potem Legion rozwiązano, i tak zakończyła się 125-letnia tradycja militarnej obecności Irlandczyków we Francji.
Armie na terenie Włoch