Julius Juzeliūnas (ur. 20 lutego 1916 w Čepolė koło Žeimelis, zm. 15 czerwca 2001 w Wilnie) – litewski kompozytor.

Życiorys Początkowo pracował jako szewc i robotnik rolny, muzyką zainteresował się dopiero po odbyciu służby wojskowej, w 1939 roku podejmując naukę w średniej szkole ogólnokształcącej dla dorosłych oraz naukę gry na organach i altówce w szkole muzycznej w Szawlach. W latach 1944–1948 uczył się kompozycji w konserwatorium w Kownie u Juliusa Gaidelisa. Od 1949 do 1952 roku odbył studia aspiranckie w Konserwatorium Leningradzkim w klasie kompozycji Wiktora Wołoszyna. W 1952 roku objął klasę kompozycji w konserwatorium w Wilnie. W 1954 roku uzyskał stopień doktora na podstawie pracy o wykorzystaniu ludowej pieśni litewskiej w twórczości symfonicznej współczesnych kompozytorów litewskich, w 1972 roku obronił habilitację. Do jego uczniów należeli Romuald Twardowski, Antanas Rekašius, Feliksas Bajoras, Mindaugas Urbaitis i Onutė Narbutaitė.

Odznaczony został Orderem Lenina (1954) oraz Krzyżem Oficerskim Orderu Wielkiego Księcia Giedymina (1996).

Twórczość Początkowo pozostawał pod wpływem stylistyki neoromantycznej, później podporządkował się wymogom obowiązującego socrealizmu. Na początku lat 60. XX wieku skoncentrował się na problemie stworzenia nowej harmoniki, opartej na wzorcach zaczerpniętych z litewskiego folkloru muzycznego. W pracy Akordo sandaros klausimu (wyd. Kowno 1972) przedstawił własny teoretyczny system skalowo-harmoniczny, oparty na ludowych formach wielogłosowości i właściwościach strukturalnych melosu ludowego. Jego konkretne zastosowania ulegały ewolucji od akordów nietercjowych, przez kilkudźwiękowe modele melodyczne, aż po pełną skalę dwunastodźwiękową.

Wybrane kompozycje (na podstawie materiałów źródłowych)

Przypisy

Kategoria:Litewscy kompozytorzy Kategoria:Kompozytorzy muzyki poważnej Kategoria:Urodzeni w 1916 Kategoria:Zmarli w 2001 Kategoria:Odznaczeni Orderem Lenina Kategoria:Odznaczeni Orderem Wielkiego Księcia Giedymina