OP ENHEIM – prywatna instytucja kultury, której misją jest wspieranie i upowszechnianie sztuki współczesnej poprzez rozwój sieci współpracy z instytucjami kultury we Wrocławiu, Berlinie i w innych krajach europejskich. W jej działaniach programowych mieszczą się także edukacja kulturalna, profesjonalizacja i aktywizacja sektora artystycznego, głównie sztuk wizualnych, pielęgnowanie i zachowywanie kultury materialnej i dziedzictwa kulturowego. W OP ENHEIM pokazywane były prace m.in. Dominika Lejmana, Mirosława Bałki, Asany Fujikawy i Davida Hockneya. Jej siedzibą jest barokowa kamienica przy pl. Solnym 4 we Wrocławiu (dawny Dom Oppenheimów we Wrocławiu).
Historia Budynek Początki budynku datowane są na XIII wiek. Na końcu XVII lub początku XVIII wieku kamienicy nadano kształt, który utrzymuje do dziś – w tym jej barokową elewację. W marcu 1810 roku budynek został nabyty przez bankiera Heymanna Oppenheima. W kamienicy mieścił się bank, od 1850 również mieszkania czynszowe. W 1888 roku z budynku wyprowadziła się rodzina Oppenheimów, ale kamienica pozostała siedzibą baronowej Julie von Cohn‐Oppenheim. Jej celem była pomoc ubogim i potrzebującym członkom wrocławskiej społeczności. W 1902 roku budynek został oddany gminie żydowskiej i pozostał w ich rękach do 1941 roku.
W okresie międzywojnia w kamienicy znajdowały się głównie pomieszczenia handlowe. Jednym z najbardziej znanych był sklep obuwniczy HerzTak wyglądały prace w dawnym domu Oppenheimów, a tak wygląda on dziś, który działał w latach 1898–1938. Po pierwszej wojnie światowej standard kamienicy powoli zaczął się obniżać, a duże pomieszczenia w kamienicy zamieniono na jedno lub dwupokojowe mieszkania. Jako jeden z nielicznych budynków na wrocławskim Starym Mieście przetrwała bombardowanie podczas oblężenia Wrocławia w 1945 roku. W 2012 roku kamienica została zakupiona przez Violettę WojnowskiVioletta Wojnowski w Vogue Polska, która przeobraziła ją w Dom dla Kultury OP ENHEIM.
OP ENHEIM W 2013 roku rozpoczęto renowację budynku, który przez lata zaniedbań popadł w ruinę. Do projektu przebudowy zaproszono wrocławskie biuro architektoniczne Major ArchitekciKamienica Fundacji OP ENHEIM we Wrocławiu, jego partnerem zostało studio J. Mayer H. z BerlinaKamienica Oppenheimów na wrocławskim Placu Solnym odzyskała pełną świetność (zdobywca Red Dot Design Awards 2012). W renowacji mieli swój udział renomowani konserwatorzy z . Ze względu na jego wartość historyczną i architektoniczną został opracowany specjalny program edukacyjny dotyczący renowacji obiektu dla polskich rzemieślników, który prowadzony był pod kierunkiem dyplomowanych mistrzów stolarstwa artystycznego z Görlitz i WrocławiaModernizacja kamienicy OP ENHEIM.
W 2018 roku została otwarta nowa przestrzeń dla kultury OP ENHEIM. Jest miejscem żywo przypatrującym się dynamice postępujących zmian tożsamościowych, kulturowych i historycznych, o czym świadczą podejmowane w ramach działalności programowej wydarzenia. Obejmuje ona galerię sztuki znajdującą się na pierwszym piętrze oraz poddasze z tarasem, gdzie mieści się Salon Herz. W nim odbywają się spotkania kulturalne, warsztaty oraz koncertyPomieszczenia. Poza przestrzenią zagospodarowaną przez Fundację można znaleźć biura partnerskie, mieszkanie dla artystów-rezydentów oraz lokale gastronomiczneRestauracja w budynku na Placu Solnym 4.
Działalność Od 2018 roku realizowany jest kompleksowy, interdyscyplinarny program wystawienniczy i edukacyjny, który daje mieszkańcom Wrocławia oraz osobom przyjezdnym możliwość uczestnictwa w wielopoziomowej ofercie kulturalnej (wystawy, dyskusje, konferencje, wykłady, prezentacje, koncerty, warsztaty, odczyty). Instytucja działa na rzecz wspierania oraz rozwoju sztuki współczesnej, budowania świadomego uczestnictwa w kulturze, profesjonalizacji sektora sztuk wizualnych, edukacji kulturalnej i artystycznej oraz prowadzenia dialogu społecznego.
Działalność wystawiennicza 2022
Aneta Lewandowska / Emilia Marcjasz / Viktoriia Tofan Obrzędy intymne, kuratorka: Kama Wróbel Justyna Adamczyk Przeszłość nie przemija, bo wiecznie jest tworzona na nowo, kuratorka: Kama Wróbel 6 septembre hommage à Christian Boltanski, kuratorka: Milada Ślizińska
2021 Angelika Markul, Formuła czasu, kurator: Jarosław Lubiak Every Truth has Four Corners. Art from Berlin: Prace z kolekcji Volkera Diehla, kurator Mark Gisbourne | Artyści: Marc Adrian / AES + F / Martin Assig / Blue Noses / Martin Borowski / Sergej Bratkov / KP Brehmer / Killlian Breier / Hal Busse / Zofia Butrymowicz / Carmen Calvo / Olga Chernysheva / Jhonny LHerisson Cineus / Simon English / Amélie Esterházy / Constantin Flondor / Thomas Florschuetz / Nadine Fortilus / Hermann Goepfert / Ivan Gorshkov / Claudia Hart / Susan Hefuna / Marta Hoepffner / Zhang Huan / Ritzi & Peter Jacobi / Minjung Kim / Shigeko Kubota / Tadaaki Kuwayama / Heinz Mack / Alexander Maximov / Christian Megert / Boris Mikhailov / Christiane Möbus / Vlad Monroe / Paul Neagu / Lev Nussberg / Viktor Novatzki / Jolanta Owidzka / Aidan Salakhova / Gregor Schneider / Sudarshan Shetty / Alexey Shulgin / Turi Simeti / Ioana Maria Sisea / Tomoko Takahashi / Richard Tuttle / Grazia Varisco / Jef Verheyen / Herman De Vries / Günter Weseler / Tom Wesselmann„Every Truth has Four Corners” w OP ENHEIM - Magazyn Szum„Every Truth has Four Corners. Kolekcja Volkera Diehla w Op Enheim - (un)common groundKolekcja Volkera Diehla we wrocławskim OP ENHEIM - onet kultura SLAVS AND TATARS LONG LVIVE LVIV. СЛАВА ЗА БРЕСЛАВА 2020 Dominik Lejman – Air Wants to Go, kurator: „Air Wants to Go” Dominika Lejmana w OP ENHEIM - Magazyn SzumAir Wants to Go. Dominik Lejman - Contemporary Lynx Asana Fujikawa & David Hockney – Postacie płynącego świata, kuratorka: Matilda Felix„Postacie płynącego świata” Asany Fujikawy i Davida Hockneya w OP ENHEIM - Magazyn Szum„Postacie płynącego świata” Asany Fujikawy i Davida Hockneya w OP ENHEIM - Vogue PolskaPrzekraczając ramy literatury, czyli o baśni w sztukach wizualnych na przykładzie wystawy Asana Fujikawa i David Hockney. Postacie płynącego świata - Fragile.net.pl 2019 Die Sammlung__OP ENHEIM/ABIS, kuratorka: Kama Wróbel | Artyści: Martin Assig / Rafał Bujnowski / Reiner Fetting / Ina Gerken / Anna Gaskell / Claudia Hart / Anselm Kiefer / Bernd Koberling / Marie-Jo Lafontaine / Roman Opałka / Teresa Pągowska / Robert Rauschenberg / Zbigniew Rogalski / Wilhelm Sasnal / Wim Wenders / Andrzej Wróblewski / Rajmund ZiemskiDie Sammlung____OP ENHEIM / ABIS” w galerii OP ENHEIM - Magazyn SzumDie Sammlung – wystawa prac z kolekcji OP ENHEIM / ABIS - go.wroclaw.pl Ludzie jak bogowie, kuratorka: Joanna Rzepka-Dziedzic; TIFF Festival 2019 | Artyści: Przemek Branas / Maciej Cholewa / Angelika Markul / Justyna Mędrala / Mikołaj SzpaczyńskiLudzie jak bogowie - TIFF 2019 Albert Serra – Roi Soleil, 19. MFF Nowe HoryzontyRoi Soleil. Albert Serra. - NH Nowe Horyzonty
2018 Mirosław Bałka – 1/1/1/1/1, kuratorka Anda RottenbergDom otwarty, miasto zamknięte. Mirosław Bałka w OP ENHEIM - Magazyn SzumMirosław Bałka 1/1/1/1/1 - ownetic.com Działalność edukacyjna Projekty cykliczne OP_Visitors – cykl wymian i wizyt studyjnych dla berlińskich i wrocławskich artystów, poświęcony współpracy niemiecko-polskiej. Koncentruje się na tematach związanych z rozwojem świata artystycznego w obu krajach. Projekt jest realizowany dzięki współpracy z Departamentem Senatu ds. Kultury i Europy w Berlinie realizującego projekt Partnerstwo-Odra. OP_Fame – konferencje, warsztaty oraz wizyty studyjne skierowane do artystów oraz kuratorów, którzy chcą poszerzyć swoją wiedzę o pracy w sektorze kultury i sztuki, rezydencjach artystycznych i współpracy na linii artysta-galeria. Projekt jest możliwy dzięki współpracy z Fundacją Współpracy Polsko-Niemieckiej. OP_Young – konkurs powstał w 2020 roku. Jest skierowany do młodych artystów oraz artystek z Wrocławia i Dolnego Śląska. Jego celem jest aktywizacja wrocławskiej sceny artystycznej i pomoc finansowa początkującym twórcom. Kończy się wyłonieniem czterech laureatów i prezentacją ich prac. OP_Talks – cykl rozmów z przedstawicielami świata sztuki, nauki oraz działaczami społecznymi, wśród nich wymienić można m.in.: Barokowe Maszyny – spotkanie z meksykańskim kuratorem Gabrielem Mestre Arrioją i Jackiem Sosnowskim, Pamięć i przemoc – spotkanie autorskie z Dorotą Nieznalską, Nacjonalizm jako warunek uniwersalności – wykład Bazona Brocka, Trzy Plagi – spotkanie z kuratorkami Magdą Linkowską i Agnieszką Cieślak z Galerii Labirynt, Wszystko jest ciemnością – spotkanie z Hubertem Czerepokiem i Iwoną Dorotą Bigos, Obrazy płynącego świata. Ukiyo-e – spotkanie z Maciejem Krzywdą-Pogorzelskim (Fundacja NAMI), Inny. Studium wielokulturowości. Program społeczny – cykl spotkań.
OP_TOURS – cykl wspólnych wyjazdów weekendowych na wydarzenia takie jak Warsaw Gallery Weekend oraz Gallery Weekend Berlin, realizowany od 2021 roku. OP_WALKS – wspólne spacery i spotkania ze sztuką we wrocławskich galeriach. Artysta – Artist – Kunstler – художник | Cykl spotkań.
Rezydencje Pogłosy Wrocławia – rezydencja artystyczna polegająca na przyjrzeniu się przemianom audiosfery miejskiej Wrocławia na podstawie trzech wybranych przez artystkę, Ankę Kasperską, wrocławskich budynków. Projekt realizowany jest we współpracy ze Strefą Kultury Wrocław w ramach programu AIR WRO.Pogłosy Wrocławia – rezydencja artystyczna Anki Kasperskiej - Strefa Kultury Wrocław Digital Residency – program rezydencji online realizowany we współpracy z Senatsverwaltung für Kultur und Europa. Jego celem jest promocja twórczości i wsparcie finansowe berlińskich i wrocławskich artystów oraz rozwój nowych dla instytucji kultury działań online. Spotkania literackie Tomasz Domański, Pomniki Czasu (wyd. Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu) – spotkanie promujące monografię. Zdzisław Jurkiewicz Zdarzenia, red. dr Mariki Kuźmicz (wyd. Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu) – spotkanie promujące monografię. Szkoda, że cię tu nie ma. O nieobecności i bliskości w poezji i przekładzie – wydarzenie realizowane we współpracy z Goethe-Institut oraz Toledo – Translators for Cultural Exchange. Halo! Tu mówi Ziemia! Śląska Godzina Radiowa we Wrocławiu jako awangarda historii radia – wykład i eksperyment radiowy w którym uczestniczyli Roswitha Schieb, Beata Kozak i Oliver Spatz. Wypędzeni / Vertrieben – cykl trzech spotkań współorganizowany z Niemieckim Towarzystwem Kulturalno-Społecznym we Wrocławiu, goszczący Ulrike’a Draesnera, Lothara Quinkensteina oraz Christopha Heina. OP_Books – cykl spotkań literackich w tym z Andą Rottenberg, Agnieszką Sosnowską i z Olgą Tokarczuk. Inne działania Wrocław – Breslau 2018. Zaginione światy – na nowo odnalezione miejsca: Życie społeczności żydowskiej w Breslau/Wrocławiu wczoraj i dzisiaj utrwalone w ich zabytkach – polsko-niemiecki tydzień spotkań we Wrocławiu w ramach ECHY 2018. Ojczyzna – łączy czy dzieli? – debata prowadzona przez Annę Wacławik-Orpik z TOK FM, w której uczestniczyli dr Krystyna Starczewska, red. Adam Michnik oraz prof. Klaus Bachmann. Partnerem wydarzenia było Przedstawicielstwo Regionalne Komisji Europejskiej w Polsce. FLOWLAND – piknik artystyczny w Tarczynie, malowniczej wsi koło Wlenia. Tacet – cykl muzyczno-edukacyjny. Noc Muzeów w OP ENHEIM – zwiedzanie kamienicy Oppenheimów we Wrocławiu z przewodniczką, Renatą Bardzik-Miłosz. Lives in Between (performance) – interdyscyplinarny projekt artystyczny powstał w celu ukazania i analizy podobieństw Berlina i Wrocławia, korzystając z ich architektury i historii. Został przedstawiony w ramach Dnia Otwartego w OP ENHEIM w 2019 roku. Realizowany w ramach BERLIN_forum kultury_Wrocław zainicjowanego i realizowanego przez Convivium Berlin e.V., Pociąg do kultury, Strefa Kultury Wrocław w ramach programu AIR Wro, przy współpracy z OP ENHEIM. Koncerty Jasmine Guffond – Resonating History