Płazy Wysp Świętego Tomasza i Książęcej – przedstawiciele gromady płazów występujący na Wyspach Świętego Tomasza i Książęcej. Żyją tam płazy bezogonowe i beznogie. Portal AmphibiaWeb wyróżnia 9 gatunków płazów (7 gatunków płazów bezogonowych i 2 gatunki płazów beznogich) (stan na 22.07.2021), z czego wszystkie są endemitami. Pozycja taksonomiczna jednego z nich, Schistometopum ephele, nie jest pewna – rangę osobnego gatunku uzyskał w badaniu O’Connell KA, et al. (2021). W 2004 roku natomiast gatunki Nesionixalus thomensis i Nesionixalus molleri zostały przeniesione do rodzaju HyperoliusPollo, César J. „Guide of Amphibians and Reptiles of São Tomé and Príncipe.” Smashwords/César J. Pollo (2017)..
Kolonizacja wysp Sposób kolonizacji Wysp Św. Tomasza i Książęcej przez płazy jest problematyczny, jako że analizy genetyczne wykazują, że najbliżej spokrewnione z nimi gatunki występują w oddalonej Afryce Wschodniej, a nie Zachodniej. Kolonizację wysp umożliwiło zapewne kilka czynników, takich jak:
dryfowanie płazów na obiektach dopływających do Wysp Św. Tomasza i Książęcej, sprzyjające prądy morskie, okresowy spadek zasolenia wody morskiej.
Rozprzestrzenianie się gatunków płazów z Afryki Wschodniej oraz kolonizacja Wysp Świętego Tomasza i Książęcej dokonana została zapewne wzdłuż rzeki Kongo.
Zagrożenia Płazom Wysp Świętego Tomasza i Książecej zagraża głównie modyfikacja i utrata środowiska naturalnego. W niektórych populacjach wykryto również obecność grzyba Batrachochytrium dendrobatidis wywołującego chorobę chytridiomikozę dziesiątkującą populacje płazów na świecie.
Płazy bezogonowe Opracowano na podstawie materiału źródłowego Arthroleptidae (Artroleptowate) Gatunek Status IUCNLeptopelis palmatusPlik:Status iucn3.1 EN pl.svg
Hyperoliidae (sitówkowate) Gatunek Status IUCNHyperolius drewesiPlik:Status none NE.svgHyperolius molleriPlik:Status iucn3.1 LC pl.svgHyperolius thomensisPlik:Status iucn3.1 EN pl.svgPlik:Hyperolius thomensis.jpg
Phrynobatrachidae Gatunek Status IUCNPhrynobatrachus disparPlik:Status iucn3.1 LC pl.svg127x127pxPhrynobatrachus levelevePlik:Status iucn3.1 LC pl.svg
Ptychadenidae Gatunek Status IUCNPtychadena newtoniPlik:Status iucn3.1 EN pl.svg
Płazy beznogie Opracowano na podstawie materiału źródłowego Dermophiidae Gatunek Status IUCNSchistometopum ephelePlik:Status none NE.svgSchistometopum thomense – gruboskórzec wyspowyPlik:Status iucn3.1 LC pl.svg173x173px
Przypisy