Radziwiłł II – polski herb książęcy, odmiana herbu Trąby. Herb własny jednej z gałęzi rodziny Radziwiłłów.
Opis herbu Opis historyczny Juliusz Ostrowski blazonuje herb następująco:
Ostrowski do herbu dodaje również dewizę „BÓG NAM RADZI”.
Opis współczesny Opis skonstruowany współcześnie brzmi następująco:
Na tarczy o polu złotym na piersiach orła czarnego z dziobem złotym i językiem czerwonym – tarcza czterodzielna w krzyż. W polu I błękitnym godło herbu Trąby. W polu II czerwonym, na barku podkowy złotej takiż krzyż, na ocelach podkowy z zaćwieczonymi krzyżami (herb Dąbrowa odm.). W polu III czerwonym dwie ryby brązowe w słup łbami ku górze (herb Wadwicz odm.). W polu IV herb Leliwa.
Nad tarczą trzy hełmy z klejnotami w koronach. W klejnocie I orzeł czarny zwrócony wprost, z głową, cieniem i z koroną złotą. W klejnocie II pół lwa złotego. W III pół gryfa złotego.
Labry herbowe czarne, podbite złotem.
Geneza Po wymarciu pierwszej linii książąt Radziwiłłów, cesarz Świętego Cesarstwa Rzymskiego wznowił 10 grudnia 1547 roku w Augsburgu tytuł książąt dla dwóch kolejnych przedstawicieli owego rodu. Byli nimi Mikołaj Radziwiłł zwany „Rudym” i Mikołaj Radziwiłł zwany „Czarnym”, a sam przywilej uzyskali dzięki poselstwu jakie pełnił ten pierwszy. Ich główne posiadłości wchodzące w skład przywileju: Birże, Dubinki, Nieśwież i Ołyka zostały podniesione do rangi księstw, a nadania tytułów książęcych potwierdził Zygmunt II August. Juliusz Ostrowski twierdzi, że tytuł ten został przyznany przez panów litewskich w 1549 roku na unii lubelskiej, a w 1569 roku przez panów polskich. W Rosji natomiast tytuł miał być potwierdzony w 1845 roku dla niektórych członków rodziny.
Obaj Mikołajowie zapoczątkowali również dwie odrębne linie rodu, jeden birżańską (wygasła w linii męskiej w 1669 r., w żeńskiej w 1695 r.), drugi nieświeską (istnieje do dziś).
Herbowni Informacje na temat herbownych w artykule sporządzone zostały na podstawie wiarygodnych źródeł, zwłaszcza na podstawie zwłaszcza klasycznych i współczesnych dzieł historycznych. Należy jednak zwrócić uwagę, że identyczność imienia i nazwiska nie musi oznaczać przynależności do danego rodu herbowego. Przynależność taką mogą bezspornie ustalić wyłącznie badania genealogiczne.
Pełne listy herbownych nie są dziś możliwe do odtworzenia, także ze względu na zniszczenie i zaginięcie wielu akt i dokumentów w czasie II wojny światowej (m.in. w czasie powstania warszawskiego w 1944 spłonęło ponad 90% zasobu Archiwum Głównego w Warszawie, gdzie przechowywana była większość dokumentów staropolskich). Imiona i nazwiska znajdujące się w artykule pochodzą min. z interpretacji Wielkiej Genealogii, Minakowskiej. Herb Radziwiłł II jest herbem własnym, a do jego używania uprawniona jest zaledwie część jednej z gałąź rodziny Radziwiłłów: Mikołaj Radziwiłł zwany „Rudym” i Mikołaj Radziwiłł „Czarnym”. Być może herbu tego zażywali i ich potomkowie.
Inne wizerunki herbu książąt Radziwiłłów
Zobacz też Heraldyka polska Ród herbowy Lista polskich herbów książęcych
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Kategoria:Herby własne Kategoria:Odmiany herbu Trąby Kategoria:Polskie herby książęce #