mały mały Zasłonak złoty (Cortinarius elegantissimus Rob. Henry) – gatunek grzybów należący do rodziny zasłonakowatych (Cortinariaceae).
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Cortinarius, Cortinariaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
Zdiagnozował go Rob Henry w 1989 r. bazując na opublikowanym przez Eliasa Friesa gatunku Cortinarius elegantior (Fr.) Fr. Synonimy: Agaricus auroturbinatus Secr. 1833 Cortinarius aurantioturbinatus Secr. ex J.E. Lange 1939 Cortinarius elegantissimus Rob. Henry 1943 Cortinarius elegantissimus f. volvaceus M.M. Moser 1952 Phlegmacium aureoturbinatum Secr. ex M.M. Moser 1960 Phlegmacium elegantissimum M.M. Moser 1953 Polską nazwę nadał Andrzej Nespiak w 1975 r.
Morfologia Kapelusz Średnica 6–10 cm, początkowo półkulisty, potem łukowaty, w końcu płasko rozpostarty i płytko wgłębiony, podczas wilgotnej pogody śliski i błyszczący. Powierzchnia intensywnie żółta z oliwkowym odcieniem, na środku pomarańczowoczerwona, i są na niej brązowawe plamy i promieniście ułożone brązowe włókienka. W młodych owocnikach kapelusz wraz z trzonem otoczony jest białawą zasnówką. Blaszki Szeroko przyrośnięte, wąskie, początkowo żółte z oliwkowym odcieniem, potem brązowe z oliwkowym odcieniem. Trzon Wysokość 6–10 cm, grubość 1,3–2 cm, walcowaty, pełny, u podstawy z szeroką bulwą osiągającą średnicę do 3,5 cm. Powierzchnia siarkowożółta pokryta podłużnie włókienkami zasnówki, początkowo zielonożółtymi, potem od zarodników zmieniającymi barwę na pomarańczowobrązową. Miąższ Białożółtawy, w smaku łagodny, o zapachu suszonego kopru lub pieczywa. Reakcje chemiczne NaOH przebarwia skórkę kapelusza i miąższ na czerwonobrązowo, płyn Lugola na rdzawobrązowo. Cechy mikroskopowe Zarodniki cytrynkowate, brązowe, grubo brodawkowane, silnie dekstrynoidalne, 12,5–15,5 × 8,0–9,5 μm. Cheilocystyd brak.
Występowanie i siedlisko Podano wiele stanowisk Cortinarius elegantissimus w Europie oraz jedno w Kanadzie. W Polsce jego stanowiska podał Andrzej Nespiak w 1973 r. w Pieninach, Władysław Wojewoda w 1974 r. (jako C. auroturbinatus) w Ojcowskim Parku Narodowym i Tomasz Ślusarczyk w 2011 r. nad brzegiem Jeziora Łagowskiego. Aktualne stanowiska podaje internetowy atlas grzybów (jedno w 2021 r.). Znajduje się w nim na liście gatunków zagrożonych i wartych objęcia ochroną.
Naziemny grzyb mykoryzowy. Występuje w lasach mieszanych i iglastych.
Przypisy
Kategoria:Mykobiota Polski Kategoria:Zasłonakowate