Maria Trzeciak, po mężu Matkowska-Woyniczowa (ur. 23 grudnia 1901 w Rudoszanach., zm. w 19 sierpnia 1970 w Warszawie) – działaczka niepodległościowa, członkini Polskiej Organizacji Wojskowej, biuralistka, rolniczka.
Życiorys Urodziła się 23 grudnia 1901 w majątku Rudoszany, w ówczesnym powiecie święciańskim guberni wileńskiej, w rodzinie Stanisława i Heleny ze ŚmigielskichTu podano rok urodzenia 1896. .Tu podano, że urodziła się 23 marca 1901. .. Była siostrą Józefa (1874–1935), Stanisława ps. „Granat” (1891–1974)., komendanta POW na powiat święciański, Jana ps. „Wilk” (ur. 1893), inżyniera i Tadeusza ps. „Topaz” (1896–1942)..
W czasie I wojny światowej należała do Polskiej Organizacji Wojskowej. Od 20 kwietnia 1917 do 16 lipca 1918 w jej mieszkaniu w Wilnie przy ul. Portowej 4 m. 1 wydawano w tajnej drukarni „Biuletyn Wileński”, organ prasowy Ekspozytury Komendy Naczelnej POW na Litwie i Białorusi. Na jego łamach podawano informacje na temat aktualnych wydarzeń społeczno-politycznych, a także publikowano ważniejsze akty normatywne. Mieszkanie było również miejscem pracy komendanta XI Okręgu Wileńskiego POW, porucznika Józefa Januszko ps. „Stanisław Zabielski”, miejscem zebrań, miejscem zamieszkania Adolfa Dzierżyńskiego, a także mieszkaniem dla kurierów i osób ukrywających się. W 1918 w lokalu przy Portowej 4 urządzono składnicę broni kupowanej przez różne osoby, w tym przez Marię. Dla lepszego zakonspirowania lokalu Maria musiała nawiązać stosunki towarzyskie z wyższymi oficerami armii niemieckiej, co uśpiło czujność władz niemieckich.
W 1920, w czasie wojny z bolszewikami, razem z siostrą Salomeą służyła w Wojsku Polskim, w sekcji propagandy i opieki nad żołnierzem.
W 1922 była instruktorką oświatową w Oddziale II w Wilnie. W latach 30. XX wieku nadal mieszkała w Wilnie przy ul. Portowej 4 m. 1. Zmarła 19 sierpnia 1970 w Warszawie i została pochowana na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 141, rząd 3, miejsce 13), tu podano, że zmarła w roku 1969..
Ordery i odznaczenia Krzyż Niepodległości – 19 czerwca 1938 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”)., zamiast uprzednio (16 marca 1937) nadanego Medalu Niepodległości.. Krzyż Walecznych trzykrotnie
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Członkowie Polskiej Organizacji Wojskowej Kategoria:Ludzie związani z Wilnem Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (trzykrotnie) Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polscy rolnicy Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1901 Kategoria:Urzędnicy administracji oświaty II Rzeczypospolitej Kategoria:Zmarli w 1970