mały|240px Podopieńka torfowiskowa, opieńka torfowiskowa (Desarmillaria ectypa (Fr.) R.A. Koch & Aime) – gatunek grzybów z rodziny obrzękowcowatych (Physalacriaceae).
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Desarmillaria, Physalacriaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
Po raz pierwszy gatunek ten opisał w 1821 r. Elias Fries nadając mu nazwę Agaricus ectypus. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadali mu R.A. Koch i M.C. Aime w 2017 r.
Synonimy nazwy naukowej:
Agaricus ectypus Fr. 1821 Armillaria ectypa (Fr.) Lamoure 1965 Armillariella ectypa (Fr.) Singer 1943 Camarophyllus ectypus (Fr.) P. Karst. 1879 Clitocybe ectypa (Fr.) Gillet 1874 Omphalia ectypa (Fr.) Quél. 1886 Władysław Wojewoda w 2003 r. zaproponował polską nazwę opieńka torfowiskowa dla nazwy naukowej Armillaria ectypa. Po przeniesieniu tego gatunku do rodzaju Desarmillaria nazwa ta stała się niespójna z nową nazwą naukową. W 2021 r. Komisja ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów przy Polskim Towarzystwie Mykologicznym zarekomendowała nazwę podopieńka torfowiskowa.
Morfologia Kapelusz Średnica do 6 cm, początkowo wypukły, później płaski z falistym brzegiem, czasami lekko wklęsły na środku. Powierzchnia brązowa z różowym odcieniem z pięknym odcieniem różu, czasami ciemniejsza na środku. Blaszki Blaszki przyrośnięte do lekko zbiegających, w młodych owocnikach białawe, w starszych o barwie od różowej do ochrowej, w końcu brązowe. Trzon Wysokość do 6 cm, walcowaty, u podstawy rozszerzony, początkowo pełny, potem pusty, tej samej barwy co kapelusz, włóknisty. Brak pierścienia i ryzomorfów. Miąższ Bardzo cienki, bez zapachu, w stanie wilgotnym prześwitujący.
Występowanie i siedlisko Opisano występowanie tego gatunku w Europie i Rosji. Według W. Wojewody jego roprzestrzenienie w Polsce i stopień zagrożenia nie są dokładniej znane. W polskim piśmiennictwie naukowym do 2020 r. podano 4 pewne stanowiska i jedno wątpliwe. W latach 1995–2004 objęty był ochroną częściową, a od roku 2014 objęty ochroną ścisłą bez możliwości zastosowania wyłączeń spod ochrony uzasadnionych względami gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej.
Grzyb naziemny, prawdopodobnie saprotroficzny. Rośnie na mokradłach, torfowiskach wysokich, przejściowych i niskich, głównie o zasadowym odczynie. Rozwija się na torfie i na martwych i żywych mchach (głównie torfowcach), na łodygach roślin zielnych, m.in. wełnianek, turzyc, żurawiny, modrzewnicy, trzciny.
Gatunki podobne Podopieńka torfowiskowa w odróżnieniu od innych gatunków opieniek nie jest grzybem pasożytniczym, lecz saprotroficznym i nie rozwija się na drewnie, lecz na mchach torfowcach. Nie ma też pierścienia na trzonie. Wśród występujących w Polsce opieniek pierścienia nie ma także opieńka bezpierścieniowa Armillaria tabescens, ale ona rozwija się na drewnie.
Przypisy
Kategoria:Physalacriaceae Kategoria:Grzyby jadalne Kategoria:Mykobiota Polski Kategoria:Grzyby chronione