Ulica Królewiecka w Braniewie – ulica Braniewa. Jedna z ważniejszych i najdłuższych arterii komunikacyjnych miasta. Jest w całości częścią drogi krajowej nr 54.

Do 1945 roku ulica nosiła nazwę Königsberger StraßeHeimatseite der Kreisgemeinschaft Braunsberg/Ostpreussen e.V., Braunsberg (Ermland) – geistige Hauptstadt des Ermlands, z opisu na mapie miasta (jeszcze wcześniej Tamm, SchloßdammAugustin Lutterberg Zur Baugeschichte der Altstadt Braunsberg. ZGAE 19/1916 s. 721.). W czasach Polski Ludowej natomiast Bohaterów Stalingradu. Pod obecną nazwą od 1 grudnia 1990Uchwała nr VI/36A/90 Rady Miejskiej w Braniewie z dnia 22 sierpnia 1990 roku w sprawie zmiany nazw ulic miasta Braniewa (§ 3 Uchwała wchodzi w życie z dniem 1 grudnia 1990 roku.)Po II wojnie światowej nowe oficjalne nazwy ulic w Braniewie nadano dopiero w 1947 roku (Stanisław Achremczyk, Alojzy Szorc, Braniewo, Olsztyn 1995, s. 264). Gdy 17 lipca 1946 otwierano szpital w Braniewie, ulica określana była jako ul. Stalina (tamże, s. 310)..

Historia lewo|mały|ul. Królewiecka na wprost po linię horyzontu w linii prostej, pocz. XX w. lewo|mały|ul. Królewiecka na pocz. XX w., (Katholisches Vereinshaus) lewo|mały|Dom Szwajcarski z XIX w., przeniesiony w 2009 do Topolna Małego Ulica Królewiecka została pierwotnie utworzona jako wał ziemny. Rozdzielała ona dwa obszary: tereny po lewej należały do Królewskiego Przedmieścia (Königsberger Vorstadt), a po prawej leżały historyczne dobra zamku biskupiego. W latach 1818–1826 roku wytyczono i poprowadzono tędy tzw. Berliński Trakt (Berliner Chaussee, później nazwany Reichsstraße 1). Wówczas zmieniono przebieg drogi, wytyczając ją niemal w linii prostej. Nowa szosa o szerokości 7 m, biegnąca z Królewca przez Braniewo i Frombork do Elbląga, była najważniejszą drogą krajową i kursowała nią poczta konnaGeorg Mielcarczyk Braunsberg und Umgebung, Lippstadt 1983, s. 47.

W nocy z 19 na 20 stycznia 1824 wielki pożar w Nowym Mieście i na Królewieckim Przedmieściu strawił 65 budynków. Stodoły, które stały przy ulicy, nie zostały już przy niej odbudowane. Natomiast pozyskane place przeznaczono pod zabudowę mieszkalną. W następnych latach wzniesiono przy ulicy również kościół ewangelicki oraz szkołęAugustin Lutterberg, Zur Baugeschichte der Altstadt Braunsberg, ZGAE, XIX, 1916, s. 703.

Do 20 sierpnia 1894 ulica Królewiecka należała administracyjnie do związku gmin (niem. Amt) Szyleny, dopiero od tego dnia włączona została do miasta Braniewa.

17 lipca 1946 został przy tej ulicy otwarty szpital, w przedwojennym budynku spełniającym tę samą funkcję. W 1958 w szpitalu otworzono oddział dziecięcy, w 1964 zaś przeciwgruźliczy. W 1970 szpital liczył już pięć oddziałów – wewnętrzny, chirurgiczny, położniczo-ginekologiczny i dziecięcyStanisław Achremczyk, Alojzy Szorc, Braniewo, Olsztyn 1995, s. 310–311. W 1975 szpital został przeniesiono do nowo wybudowanego większego gmachu szpitala na 181 łóżek przy ul. MoniuszkiDwadzieścia lat braniewskiego szpitala [w:] IKAT. Ilustrowany Kurier Terenowy, 9 sierpnia 1995, s. 1–2. Natomiast w budynku po szpitalu przystąpiono do utworzenia Domu Opieki Społecznej na 70 miejsc, od 1999 funkcjonuje on pod nazwą „Powiatowy Dom Pomocy Społecznej”Dokumenty na I Wojewódzki Zjazd Delegatów Zjednoczonego Stronnictwa Ludowego w Elblągu – broszura, Opieka zdrowotna na wsi, s. 17..

9 listopada 1994, po przebudowie skrzyżowania ulic Gdańskiej, Kościuszki, Królewieckiej i pl. Piłsudskiego została na tym węźle drogowym zamontowana pierwsza (i do 2026 jedyna) sygnalizacja świetlna w Braniewie, usprawniając ruch w mieście, zwłaszcza w godzinach szczytu. Koszt tej inwestycji wyniósł 5 mld ówczesnych polskich złotychUwaga na światła! Informacja dla kierowców [w:] IKAT. Ilustrowany kurier terenowy 15–21 listopada 1994, s. 2.

Po raz kolejny ulica zyskała na znaczeniu w I i II dekadzie XXI w., gdy wraz ze wzrostem ruchu transgranicznego z obwodem królewieckim zaczęły wzdłuż ulicy powstawać liczne obiekty handlowo-usługowe.

Wybrane obiekty Kościół św. Antoniego Zespół Szkół Budowlanych Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna Stacja Paliw (Orlen) Szpital powiatowy (1946–1975, współcześnie PDPS) Pomnik Kresowych Żołnierzy Niezłomnych Wyklętych Liczne obiekty handlowo-usługowe

Galeria zdjęć

Zobacz też

Ulice i place w Braniewie

Uwagi

Przypisy

Królewiecka