Monique Schwitter (ur. 2 marca 1972 w Zurychu) – szwajcarska pisarka i aktorka.
Życiorys W latach 1993–1997 Schwitter studiowała reżyserię teatralną i aktorstwo na Uniwersytecie Mozarteum w Salzburgu. Następnie była zaangażowana jako aktorka w teatrach w Zurychu, Frankfurcie oraz od 2000 do 2004 w Grazu. W latach 2005–2010 była członkinią zespołu w w Hamburgu. W tym czasie pracowała również jako recytatorka, artystka radiowa i dubbingowa oraz jako reżyserka, zwłaszcza programów literackich o m.in. Peterze Handke, Ernście Jandle, Raymondzie Queneau i Sarah Kane. W Deutsches Schauspielhaus prowadziła także własny salon literacki „Damensalon” i śpiewała bluesa. Jako aktorka występowała na wielu festiwalach teatralnych, m.in. Dni Teatru Mülheim (1999), „Reich und Berühmt” w Berlinie (2001), „Theater der Welt” w Stuttgarcie (2005), (2006), Festiwal w Salzburgu (2006), „Theaterformen” w Hanowerze (2007) i (2008).
Od 2002 r. publikowała własne teksty, prozę i opowiadania, początkowo w różnych pismach literackich, zwłaszcza w Manuskripten, po tym jak zwrócił na nią uwagę redaktor pisma . W 2005 roku wydała swój pierwszy tom opowiadań Wenn's schneit bei Krokodil, za który w 2006 roku otrzymała Nagrodę im. Roberta Walsera oraz nagrodę . W 2008 roku teatr w Lucernie zamówił u niej sztukę Himmels-W, która miała premierę 3 kwietnia 2008 roku. W tym samym roku wzięła udział w konferencji Maxa Frischa na Uniwersytecie Brukselskim. Również w 2008 roku pojawiła się jej pierwsza powieść Ohren haben keine Lider, która w 2010 roku została przetłumaczona na język chiński i zaprezentowana na Shanghai Expo. W 2011 roku ukazał się zbiór opowiadań Goldfischgemäcktnis. W 2010 roku postanowiła zrezygnować z kariery aktorskiej i pracować jako niezależna pisarkaMonique Schwitter wird mit dem Schweizer Buchpreis 2015 geehrt, SRF, 8 stycznia 2015..
Na zaproszenie Monique Schwitter wzięła udział w Ingeborg Bachmann Prize 2015bachmannpreis.orf.at, Archivierte Kopie (4 kwietnia 2016 w Internet Archive). W tym samym roku jej powieść Eins im Andern została nominowana do Niemieckiej Nagrody Książkowej i otrzymała również . Była także wśród laureatów (15 kwietnia 2016 w Internet Archive), Bundesamt für Kultur BAK CH z 28 grudnia 2015. W powieści Eins im Andern Schwitter buduje interesujący splot refleksji wokół emocjonalnych, w tym erotycznych, doświadczeń kobiety w średnim wieku i metodologii narracyjnej, sięgającej do zabiegów metafikcjonalnych i intertekstualnychO autorach, w: Literatura na świecie, NR 01-02/2017.. W powieści występuje również wątek polski, którym jest romans głównej protagonistki z polskim reżyserem Tadeuszem.
W Polsce o Monique Schwitter pisał Andrzej Kopacki w tekście Gdyby Jezus był kobietą czyli nauka chodzenia. O powieści Monique Schwitter Jedno w drugim opublikowanym w piśmie Literatura na świecieAndrzej Kopacki, Gdyby Jezus był kobietą czyli nauka chodzenia. O powieści Monique Schwitter Jedno w drugim, w: Literatura na świecie, NR 01-02/2017, 2017, s. 336-356. oraz w tekście Praca Kaliope. Eros i narracja Szkice o prozie autorek niemieckojęzycznych i polskich w XXI wieku.Andrzej Kopacki, Praca Kaliope. Eros i narracja : szkice o prozie autorek niemieckojęzycznych i polskich w XXI wieku, Warszawa 2020. Z Monique Schwitter przeprowadziła również wywiad Katarzyna Leszczyńska. Wywiad noszący tytuł Szereg roziskrzonych chwil (rozmowa) został umieszczony w polskim tłumaczeniu w Literaturze na świecieMonique Schwitter / Katarzyna Leszczyńska, Szereg roziskrzonych chwil (rozmowa),w: Literatura na świecie NR 01-02/2017, s. 330-335. W tym samym wydaniu pisma opublikowane zostały trzy rozdziały powieści Eins im Andern (Jedno w drugim) w polskim tłumaczeniu.
Monique Schwitter mieszka z mężem i dwoma synami w wieku 12 i 10 lat (2022) w HamburguMonique Schwitter: Was ist Identität? Eher so Luftwurzeln... NZZ 30 kwietnia 2018.
Dzieła Wenn’s schneit beim Krokodil. Erzählungen. , Graz 2005, . (Gdy u krokodyla prószy śnieg) Ohren haben keine Lider. Roman. Residenz, Salzburg 2008, . (Uszy nie mają powiek) Himmels-W. Theaterstück 2008. Goldfischgedächtnis. Erzählungen. Literaturverlag Droschl, Graz 2011, . (Pamięć złotej rybki)Samuel Moser: Die Beziehungslosen. Buchbesprechung w Neue Zürcher Zeitung 15 grudnia 2011. Eins im Andern. Roman. Literaturverlag Droschl, Graz 2015, . (Jedno w drugim)Philipp Theisohn: Liebe die Bestien. Buchbesprechung w Neue Zürcher Zeitung z 8 sierpnia 2015.
Salon literacki "Damensalon" W tym literackim salonie Monique Schwitter prezentowała swoją ulubioną literaturę w każdą pierwszą środę miesiąca od marca 2006 do lipca 2008 w Deutsches Schauspielhaus w Hamburgu.
1 marca 2006: Sylvia Plath: Trzy kobiety. Poemat na trzy głosy 5 kwietnia 2006: Elsa von Freytag-Loringhoven: Mein Mund ist lüstern 3 maja 2006: : Das Weib ist ein Nichts 7 czerwca 2006: Ingeborg Bachmann w 80. urodziny: Performance & Party 4 października 2006: Marina Cwietajewa: Niezdziesznij wieczer 1 listopada 2006: prezentacja książki: „Dies Suchen und dies Finden“ – 100 Gedichte der beliebtesten Dichterinnen deutscher Sprache. 6 grudnia 2006: Fleur Jaeggy: Gniew niebios 3 stycznia 2007: : Das Geschlecht der Gedanken 7 lutego 2007: : Das weibliche Alphabet von Aichinger bis Zürn – Meisterwerke deutschsprachiger Autorinnen des 20.Jahrhunderts.. 7 marca 2007: Irène Némirovsky: Le Bal 4 kwietnia 2007: Leonora Carrington: The Hearing Trumpet (Trąbka do słuchania) (1976), tłum. polskie Maryna Ochab, wyd. 1998 2 maja 2007: Zinnie Harris: Nightingale und Chase 6 czerwca 2007: Brankica Becejac: Ich bin so wenig von hier wie von dort 3 października 2007: w 70. urodziny z dr Krystyną Künzel 7 listopada 2007: Żeńskie postacie Odmieńców autorstwa austriackich autorek 5 grudnia 2007: Kochanek Europy 6 lutego 2008: Café Größenwahn 5 marca 2008: córki Algierii: Leila Marouane i Assia Djebar 2 kwietnia 2008: Martha Gellhorn: Pary 7 maja 2008: Niedostępni kochankowie: Annemarie Schwarzenbach i Carson McCullers 4 czerwca 2008: Agota Kristof: Hier 2 lipca 2008: Najlepsze na koniec: Od Adelheid Duvanel do Jean Rhys
Nagrody 2001: Nominacja Nestroya jako Najlepszy Młody Talent za rolę Mariedl w Die Presidentinnen Wernera Schwaba 2003: Nominacja Nestroy dla najlepszej aktorki za rolę Janis Joplin i Marie w Woyzeck Georga Büchnera 2004: Stypendium Hermanna Lenza 2005: Nagroda Fundacji Marianne i Curt Dienemann 2006: Nagroda im. Roberta Walsera 2006: Nagroda Szwajcarskiej Fundacji Schillera 2011: 2012: Stypendium rezydencyjne na wydziale literatury w Künstlerhaus Lauenburg 2013: Manuskripte-Preis kraju związkowego Steiermark 2015: Swiss Book Prize za Eins im Andern 2016: Stypendium literackie Domu Heinricha Heinego w Lüneburgu 2016:
Linki zewnętrzne Literatur von und über Monique Schwitter w katalogu Niemieckiej Biblioteki Narodowej Publikationen von und über Monique Schwitter w katalogu Helveticat Szwajcarskiej Biblioteki Narodowej Kurzbiografie und Rezensionen zu Werken von Monique Schwitter na portalu
Przypisy
Kategoria:Urodzeni w 1972 Kategoria:Szwajcarscy pisarze Kategoria:Szwajcarskie aktorki Kategoria:Ludzie urodzeni w Zurychu