Rewolucja klocowa ()T. Stryjek, Współczesna Serbia i Chorwacja wobec własnej historii, Warszawa 2020, s. 242. – powstanie, które wybuchło 17 sierpnia 1990 r. na obszarach środkowej Chorwacji zamieszkiwanych głównie przez etnicznych Serbówhttp://www.icty.org/x/cases/babic/custom4/en/plea_fact.pdf Case No. IT-03-72-I: The Prosecutor v. Milan Babić, Międzynarodowy Trybunał Karny dla byłej Jugosławii.. Było to jedno z wydarzeń, które zapoczątkowało rok pełen spięć i starć, który doprowadził w końcu do wybuchu wojny w Chorwacji i ogłoszenia przez nią niepodległości.
Blokady Miejscowi Serbowie, kierowani w główniej mierze przez Milana Babicia i Milana Marticia, ogłosili powstanie w sierpniu 1990 r. Serbskiego Autonomicznego Obwodu Kninskej Krajiny i rozpoczęli blokady dróg łączących Dalmację z resztą Chorwacji. Blokady zostały w większości wykonane z kloców drewna wziętych prosto ze ściętych drzew z pobliskich lasów, dlatego wydarzenie zostało nazwane „Rewolucją Klocową”. Organizatorzy byli także uzbrojeni w nielegalną broń dostarczoną im przez Marticia. .
Zbuntowana ludność ogłosiła niedługo potem, że jest „terroryzowana przez chorwacki rząd” i walczy o więcej praw kulturalnych, językowych i oświatowych dla serbskiej mniejszości w Chorwacji. Wkrótce serbska gazeta „Večernje Novosti” napisała, że „2 miliony Serbów jest gotowych do walki w Chorwacji”. Zachodni dyplomaci byli coraz bardziej zaniepokojeni gorącymi nastrojami w Jugosławii, przy okazji mówiąc o tym, że serbskie media starają się specjalnie podgrzewać emocje. Chorwacki rząd zareagował na te doniesienia ogłaszając, że o wszystkim wcześniej wiedziałRoads Sealed as Yugoslav Unrest Mounts, New York Times, Sierpień 1990..
W czasie powstania dochodziło do potyczek serbskich ochotników z chorwacką policją. Nocą z 22 na 23 listopada 1990 r. na wzgórzu w pobliżu Obrovaca ostrzelano chorwacki radiowóz i jeden z policjantów, 27-letni Goran Alavanja, Serb z pochodzenia, zmarł z powodu odniesienia 7 ran postrzałowych. Ponadto w tym incydencie uczestniczyło też trzech innych policjantów serbskiej narodowościNaša domovina – I Jovan je branio Hrvatsku, Slobodna Dalmacija. 26 października 2009., którzy zostali podobno zastrzeleni przez rebeliantów, ale ta sprawa nigdy nie została w pełni wyjaśnionahttps://web.archive.org/web/20100418174438/http://www.nacional.hr/clanak/10152/406-ubojica-slobodno-sece-hrvatskom 406 ubojica slobodno šeće Hrvatskom, Nacional, 2002-01-08.. .
Rezultat 21 grudnia 1990 r. gminy Knin, Benkovac, Vojnić, Obrovac, Gračac, Dvor i Kostajnica zgłosiły akces do Serbskiego Obwodu Autonomicznego Krajiny, stając się przy tym pierwszym już oficjalnie zbuntowanym regionem na terenie Chorwacji. Od sierpnia 1990 do kwietnia 1991 roku doszło do ponad 200 zbrojnych incydentów z udziałem serbskich rebeliantów i chorwackiej policji.
Zobacz też Rozpad Jugosławii
Przypisy
Kategoria:1990 w Jugosławii Kategoria:Chorwacja w XX wieku Kategoria:Republika Serbskiej Krajiny Kategoria:Wojna w Chorwacji