Próg wyborczy, zwany również klauzulą zaporową – minimalny procent poparcia wyborców uprawniający komitet wyborczy do uczestniczenia w rozdziale mandatów.
Występuje on w proporcjonalnych systemach wyborczych.
Sytuacja w Polsce W Polsce próg wyborczy został wprowadzony w 1993 w wyborach do Sejmu, od 1998 r. także w wyborach samorządowych.
Jednym z najważniejszych celów wprowadzenia progu wyborczego do ordynacji wyborczej było uniemożliwienie uzyskania mandatów przez ugrupowania marginalne, a co za tym idzie zapobieżenie rozdrobnieniu politycznemu w parlamencie. W wyborach w 1991 do Sejmu weszli kandydaci 29 ugrupowań (przy czym 11 spośród nich uzyskało po 1 mandacie).
Obecnie w Polsce w wyborach do Sejmu stosuje się (w skali kraju) próg 5% głosów dla partii i dla komitetów wyborczych wyborców oraz 8% dla koalicji partii. W wyborach samorządowych w 1998 i 2002 próg wynosił 5% głosów (w skali danej rady); dotyczy to wyborów do sejmików województw, rad powiatów i rad miejskich w miastach na prawach powiatów. W wyborach do Sejmu z progu wyborczego zwolnione są komitety wyborcze wyborców mniejszości narodowych i etnicznych (w wyborach do Sejmu w latach 1993–2019 była to Mniejszość Niemiecka). W związku z tym te komitety nie muszą go przekraczać, by móc znaleźć się w Sejmie.
W związku z dokonaniem zmian w prawie wyborczym ordynacje wyborcze zostały zastąpione w 2011 roku Kodeksem wyborczym.
Po raz pierwszy w wyborach do samorządu terytorialnego radni gmin zostali wybrani w jednomandatowych okręgach wyborczych z wyjątkiem miast na prawach powiatu, gdzie radni zostali obsadzeni zgodnie z zasadą proporcjonalności.
Wysokość progów wyborczych w wyborach parlamentarnych w poszczególnych państwach Państwo Wysokość progu wyborczegoAlbania2,5%, dla koalicji: 4%Argentyna3%Armenia5%, dla koalicji: 7%Austria4%Belgia5% (nie obowiązuje w Brukseli, Brabancji Flamandzkiej oraz Brabancji Walońskiej – decyzja Sądu Konstytucyjnego)Bośnia i Hercegowina3%Bułgaria4%, dla koalicji: 8%Chorwacja5%Cypr1,8%Czarnogóra3%Czechy5%, koalicja dwupartyjna: 10%, koalicja trójpartyjna: 15%, koalicja czteropartyjna i większa: 20%Dania2%Estonia5%Grecja3%Gruzja5%Hiszpania3%Holandia0,67%Islandia5%Izrael3,25%Kazachstan7%Kolumbia2%Liechtenstein8%Litwa3%, dla koalicji: 5%Łotwa5%Mołdawia5%, dla kandydatów niezależnych: 3%Niemcy5% (nie obowiązuje, jeśli przynajmniej 3 przedstawicieli danej partii dostanie się do Bundestagu poprzez bezpośredni wybór w swoim okręgu)Norwegia4%Polska5%, dla koalicji: 8% (nie obowiązuje, jeżeli dana partia reprezentuje mniejszość narodową)Rosja5%, do 2013 roku: 7%Rumunia5%, dla koalicji: 8%San Marino3,5%Serbia5%Słowacja5%Słowenia4%Szwecja4% (nie obowiązuje, jeśli partia zdobędzie w przynajmniej jednym okręgu 12 lub więcej procent głosów)Turcja10%Ukraina5%Węgry5%Włochy4%, dla koalicji: 10%
Przypisy
Kategoria:Prawo wyborcze Kategoria:Teoria systemów wyborczych