Nagroda Literacka Skrzydła Dedala – wyróżnienie ustanowione przez Bibliotekę Narodową w 2015 roku. Nagroda jest przyznawana corocznie pisarzom za książkę lub całokształt twórczości w dziedzinie literatury pięknej, ze szczególnym uwzględnieniem prozy, krytyki literackiej, artystycznej, historii oraz szeroko rozumianej problematyki społecznej.
Nagroda nawiązuje do idei Nagrody im. Andrzeja Kijowskiego, przyznawanej w latach 1985–1989 przez Komitet Kultury Niezależnej, a następnie w latach 1995–2008 przez Zakład Narodowy im. Ossolińskich we Wrocławiu (Ossolineum) i w latach 2010–2012 przez Bibliotekę Narodową.
W związku z wybuchem pandemii koronawirusa, przyznawanie nagród wstrzymano po 2019 roku, w 2023 zdecydowano się przyznać ją wstecznie za trzy ostatnie lata.
Laureaci 2015: Przemysław Dakowicz za całokształt twórczości, ze szczególnym uwzględnieniem książki Afazja polska, Wydawnictwo Sic! 2016: dwa równorzędne wyróżnienia Marta Kwaśnicka za książkę Jadwiga, wyd. Teologia Polityczna Renata Lis za książkę W lodach Prowansji. Bunin na wygnaniu, Wydawnictwo Sic! 2017: Andrzej Nowak za całokształt twórczości, ze szczególnym uwzględnieniem trzech tomów Dziejów Polski, wyd. Biały Kruk 2018: Wojciech Tomczyk za książkę Dramaty, Państwowy Instytut Wydawniczy, Teologia Polityczna 2019: Piotr Nowak za "bezkompromisową analizę problemów współczesnej kultury", ze szczególnym uwzględnieniem książki Przemoc i słowa. W kręgu filozofii politycznej Hannah Arendt, Fundacja Augusta Hrabiego Cieszkowskiego 2020: Małgorzata Musierowicz za całokształt twórczości, "w której z odwagą, humorem i przenikliwością uchwycone zostało piękno i dobro codziennego życia w sposób wolny od banału i kiczu. Za pochwałę etosu inteligenta, wysokiej próby kunszt literacki i swadę narracyjną" 2021: Jan Tomkowski za całokształt twórczości 2022: Piotr Wierzbicki za całokształt twórczości "ze szczególnym uwzględnieniem różnorodności tematów, mistrzowską precyzję języka i trafność sądów oraz za nonkonformizm i wierność zdrowemu rozsądkowi we wszystkim, o czym pisał" 2023 : Andrzej Kopacki za "twórcze poszukiwanie języka poetyckiego, który w zmodyfikowanych formach klasycznych wyraża zagubienie człowieka pospolitego w chaotycznym świecie współczesnym" 2024: Henryk Grynberg za trylogię Żydowska wojna, Zwycięstwo, Ojczyzna (wydanie zbiorcze poprawione: Żydowska wojna raz jeszcze, Państwowy Instytut Wydawniczy), „w których w bezkompromisowy, ale i sprawiedliwy sposób podejmuje newralgiczny temat stosunków polsko-żydowskich w okresie okupacji i po wojnie – dając świadectwo prawdzie i wstrząsając sumieniem czytelnika”
Kapituła Laureaci są wskazywani przez jurorów, powołanych przez Dyrektora Biblioteki Narodowej: 2015: Włodzimierz Bolecki (przewodniczący), Tomasz Burek, Dariusz Gawin, Antoni Libera, Wanda Zwinogrodzka 2016-2023: Włodzimierz Bolecki (przewodniczący), Tomasz Bocheński, Antoni Libera, o. Janusz Pyda OP 2024: Włodzimierz Bolecki (przewodniczący), Antoni Libera, Olga Płaszczewska, o. Janusz Pyda OP, Violetta Wejs-Milewska
W ocenie jury brane są pod uwagę istotne walory poznawcze twórczości nominowanych autorów, a także niekonwencjonalność sądów, opinii, odwaga i precyzja myśli oraz piękno słowa.
Forma nagrody Laureat Nagrody otrzymuje list gratulacyjny oraz nagrodę pieniężną ufundowaną przez Bibliotekę Narodową.
Zobacz też Nagroda Fundacji im. Kościelskich Nagroda Literacka im. Marka Nowakowskiego
Przypisy
Linki zewnętrzne Oficjalna strona nagrody
Skrzydła Dedala