Szlak Puszczy Białej i Kamienieckiej – pieszy, długodystansowy szlak turystyczny w województwie mazowieckim, oznakowany kolorem czerwonym , biegnący przez tereny dawnych puszcz: Białej i Kamienieckiej, pomiędzy dolinami Narwi i Bugu.

Opis Szlak Puszczy Białej i Kamienieckiej wytyczony został w latach 90. XX wieku przez Lechosława Herza i posiada znaczenie ponadregionalne. Przebiega przez pozostałości obu puszcz, od których bierze swoją nazwę – Puszczy Białej i Puszczy Kamienieckiej – z zachodu na wschód. Mimo że większość jego trasy prowadzi mniej uczęszczanymi drogami lasów gospodarczych, mija cztery rezerwaty przyrody i długim odcinkiem wiedzie przez Nadbużański Park Krajobrazowy.

Pierwszy etap szlaku, tereny Puszczy Białej położone na Międzyrzeczu Łomżyńskim, w widłach dolnej Narwi i dolnego Bugu, to ziemie osiedlane od I poł. XVIII w. przez przybywających z północy Kurpiów, nazywających siebie później Kurpiami Białymi. Na trasie szlaku zobaczyć można dawne poręby, czyli zamieniane stopniowo we wsie śródpuszczańskie osady (Bartodzieje, Wielgolas, Jaszczułty, Knurowiec), a w nich – chaty z końca XIX / początku XX w. w unikalnym białokurpiowskim stylu.

Drugi etap rozpoczyna się w dawnej flisackiej wsi Kamieńczyk i prowadzi początkowo przez tereny Nadbużańskiego Parku Krajobrazowego na wysokim, południowym brzegu Bugu. Następnie biegnie dalej na zachód przez Puszczę Kamieniecką i, mijając Rezerwat Czaplowizna, kończy się na stacji kolejowej w Sadownem Węgrowskiem.

Szlak oceniany jest jako łatwy, oznakowany jest dobrze lub nieźle. Zalecany czas na jego przejście to 3-5 dni. Ponieważ trasa prowadzi głównie mało uczęszczanymi leśnymi drogami i ścieżkami, rzadko mijając większe miejscowości, sugerowane jest zadbanie o odpowiedni zapas wody i jedzenia.

Ze względu na zamknięcie w 2020 r. przeprawy promowej Brańszczyk-Kamieńczyk na rzece Bug, stanowiącej łącznik między dwoma etapami szlaku, pojawił się problem z jego ciągłością. Do tej pory (stan na czerwiec 2022 r.) nie zostało zaproponowane i wytyczone obejście przeszkody. Nieoficjalna, stosowana przez turystów trasa obejścia to: Brańszczyk-Nakiel – Turzyn – most na Obwodnicy Wyszkowa – Suwiec – Kamieńczyk.

Przebieg szlaku

+ Szlak Puszczy Białej i Kamienieckiej Odległość (km) Miejsce / Miejscowość Atrakcje Skrzyżowania szlaków 0,0 Pułtusk 8px 16px 16px 16px najdłuższy brukowany rynek w Europie (380 m) Pułtusk – Dalekie, Pułtusk – Wierzbica 0,45 Pieszy most nad Narwią 16px rzeka Narew 0,45 Pułtusk, ul. Gajkowicza Pułtusk – Dalekie 2,31 Nadleśnictwo Pułtusk 16px początek ścieżki przyrodniczej dookoła Uroczyska Popławy Pułtusk – Wierzbica 7,12 Rezerwat przyrody Popławy 16px Pułtusk – Wierzbica 11,70 Bartodzieje 16px 13,09 Rezerwat przyrody Wielgolas 16px 16px 20,10 Obryte 8px 16px 12px 24,22 Sadykierz 8px 16px 33,49 Trzecie Pole 16px Wyszków – Lipnik Majorat 36,40 Porządzie 8px 42,77 Dalekie-Tartak 16px 16px Leśniczówka Tuchlin – Przetycz, Pułtusk – Dalekie 43,69 Dalekie, ul. Modrzewiowa Pułtusk – Dalekie 46,24 Jaszczułty 16px 53,24 Uroczysko Jegiel Leśniczówka Tuchlin – Przetycz 53,93 Stawy Rybakówka 16px 54,88 przejście pod trasą S8 60,31 pod Leśniczówką Tuchlin Leśniczówka Tuchlin – Przetycz 60,59 Leśniczówka Tuchlin 16px 8px 16px Leśniczówka Tuchlin – Przetycz 62,35 Przyjmy 16px 65,73 Brańszczyk 8px 16px 16px 16px 16px 16px 16px 16px rzeka Bug 71,00 Brańszczyk-Nakiel 16px 16px 16px 16px rzeka Bug uwaga! nieczynna przeprawa promowa Brańszczyk-Kamieńczyk – brak wytyczonego obejścia szlaku 71,10 Kamieńczyk-Rybaki 16px 16px rzeka Bug 71,15 Kamieńczyk Urle – Rybienko 71,21 Kamieńczyk 8px 16px 16px 16px 12px Kamieńczyk – Uroczysko Wilżanka 73,09 most nad rzeką Liwiec Urle – Rybienko, Kamieńczyk – Uroczysko Wilżanka 74,24 Kamieńczyk-kolonia Rafa 16px 16px 75,42 Nadbużański Park Krajobrazowy 16px 16px rzeka Bug 79,70 Szumin 16px 16px rzeka Bug 81,40 Rezerwat przyrody Jegiel 16px 83,29 Wywłoka 16px Łochów – Wywłoka 84,13 Łojewski Rów Szlak Doliny Bugu (Łochów – Knychówek), Łochów – Wywłoka 92,09 Czaplowizna 16px Szlak Rezerwatu Czaplowizna (Topór PKP – Topór PKP) 92,81 Rezerwat przyrody Czaplowizna 16px Szlak Rezerwatu Czaplowizna (Topór PKP – Topór PKP) 96,09 Krupińskie 8px 16px 98,15 Torfowisko Kules 16px 16px 100 PKP Sadowne Węgrowskie 16px

Przypisy

Bibliografia Lechosław Herz, 2005, Puszcze Kamieniecka i Biała. Przewodnik dla dociekliwych, Pruszków, Oficyna Wydawnicza Rewasz, Puszcza Biała – część zachodnia, mapa topograficzno-turystyczna, WZKart, skala 1:50000 Puszcza Biała – część wschodnia, mapa topograficzno-turystyczna, WZKart, skala 1:50000

Kategoria:Szlaki turystyczne w województwie mazowieckim Kategoria:Mazowsze