Zbigniew Machej (ur. 17 sierpnia 1958 w Cieszynie) – poeta, eseista, tłumacz literatury czeskiej i słowackiej, działacz kultury.
Życiorys Ukończył polonistykę (1982) i religioznawstwo (1987) na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Pracował jako nauczyciel, niezależny dziennikarz, menedżer kultury i dyplomata (wicedyrektor Instytutu Polskiego w Pradze w latach 1991–1996 i 2000–2004 i dyrektor Instytutu Polskiego w Bratysławie w latach 2006–2010), a także jako wicedyrektor Międzynarodowego Funduszu Wyszehradzkiego w Bratysławie.
Zadebiutował w 1980 roku na łamach „Tygodnika Powszechnego”. Współpracował z „brulionem”, „Krasnogrudą”, „Literaturą na Świecie”, „Europą i „Foyer” oraz z „Przekrojem”. Jest laureatem nagrody krakowskiego kwartalnika „Arka” (1988), Nagrody Młodych im. St. Wyspiańskiego (1991), Nagrody „Literatury na Świecie” (2017) oraz Nagrody Poetyckiej im. K.I. Gałczyńskiego - Orfeusz (2022). W 2022 roku jego esej Domniemania o wolności uzyskał główną nagrodę w konkursie Wolność myśli – wolność wyrazu zorganizowanym przez Stowarzyszenie Autorów ZAiKS i Polski PEN Club. Nominowany w 2003 do Paszportu Polityki, a także do Wrocławskiej Nagrody Poetyckiej Silesius (2008) oraz Nagrody Literackiej Gdynia (2008 i 2021) i Nagrody Poetyckiej im. Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego (2015).
Mieszka w Cieszynie.
Twórczość mały|Literatura na Granicy 2025
Poezja Smakosze, kochankowie i płatni mordercy (1984) Śpiąca muza (1988) Wiersze dla moich przyjaciół (1988) Dwa zbiory wierszy (1990) Trzeci brzeg (1992) Legendy praskiego metra (1996) Kraina wiecznych zer (2000) Prolegomena. Nieprzyjemne wiersze dla dorosłych (2003) Wspomnienia z poezji nowoczesnej (2005) Wiersze przeciwko opodatkowaniu poezji (2007) Przygody przyrody (2008) Zima w małym mieście na granicy (2008) Mroczny przedmiot podążania (2014) 2020 (2021) Iskierka w tunelu (2023) mały|Widokówki z niebytu, 2024
Proza Anitdotum noctis (2018) Môj rodák Tranoscius, môj sused Hviezdoslav (tłum. na słowacki: Karol Chmel, 2021) Praga in flagranti (2023) Widokówki z niebytu (2024) Pilchissimo! Literacki hedonizm w czasach kryzysu (2026)
Przekłady Klątwa siedmiu kościołów Miloša Urbana (2005, z czeskiego) Cicha ręka. Dziesięć elegii Ivana Štrpki (2009, ze słowackiego) wiersze Ivana Wernischa Pieśni duchowe z kancjonału Cithara sanctorum Jerzego Trzanowskiego (2017, z czeskiego) Pojęcia podstawowe Petra Krála (2020, z czeskiego) Przełykanie włosa Jána Ondruša (2021, ze słowackiego) Nasza apokalipsa jest podobna do nas Štefana Strážaya (2022, ze słowackiego) Widziałem pierś ssącą niemowlę. Czeska liryka i antyliryka XX wieku (antologia: Ivan Blatný, Ivan Diviš, Zbyněk Havlíček, Miroslav Holub, Ivan Martin Jirous, Jiří Kolář, Petr Král, Vitězslav Nezval, Jan Skácel, Milada Součková, Ivan Wernisch, 2026)
Inne publikacje Opowiadania cieszyńskie Kornela Filipowicza (red.) (2000) Beniowski a iné básne Juliusza Słowackiego (red.) (2010)
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Recenzja M. Orlińskiego z Zimy w małym mieście na granicy i Przygód przyrody, Twórczość nr 10/2008
Kategoria:Absolwenci Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego Kategoria:Dyrektorzy Instytutów Polskich Kategoria:Laureaci Nagrody „Literatury na Świecie” Kategoria:Ludzie urodzeni w Cieszynie Kategoria:Polscy poeci Kategoria:Polscy tłumacze literatury czeskiej Kategoria:Polscy tłumacze literatury słowackiej Kategoria:Uczestnicy ruchu Solidarność Polsko-Czesko-Słowacka Kategoria:Urodzeni w 1958