Prościejów (cz. , wym. ; ) – miasto w Czechach, na Morawach, w kraju ołomunieckim.
Położone jest w zachodniej części historycznej krainy Haná, w obrębie zapadliska Obniżenie Górnomorawskie, na wschód od Wyżyny Drahańskiej i na południowy wschód od Wyżyny Zabrzeskiej. Leży ok. 225 m n.p.m. Przez miasto przepływają rzeki Hloučela i Romže.
Według danych z 1 stycznia 2024, liczba mieszkańców miasta wynosi 43 563 osób (25. miejsce w kraju).
Demografia Rok 1970 1980 1991 2001 2003 2021 2024 Liczba ludności 42 862 48 505 50 074 48 159 47 374 43 381 43 563
Źródło: Czeski Urząd Statystyczny
Historia Pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi z 1141 roku. W połowie XIII w. była już znaną wsią targową. W tym czasie sprowadzono osadników z Niemiec, którzy w rejonie dzisiejszego placu T.G. Masaryka założyli nową osadę. W 1390 miasto otrzymało od Panów z Kravař przywilej corocznego targu. W czasie wojen husyckich obie strony dokonały w mieście spustoszeń, a w 1431 strawił je pożar. Po 1490 roku przez ponad 100 lat miastem władali Pernsteinowie. W 1495 zaczęto budować kamienne mury miejskie z czterema bramami oraz basztami. W latach 1521–1538 wystawiono renesansowy ratusz. Pod koniec XVI w. miasto stało się własnością Liechtensteinów, co pociągnęło za sobą jego stagnację. Tutaj w 1527 roku, w drukarni Kašpara Aorga, wydrukowano pierwszą książkę na Morawach. W czasie wojny trzydziestoletniej doszło do spustoszenia miasta. W 1697 wybuchł pożar, którego ofiarą padł ratusz, kościół i szkoła. Później zaczęła się barokowa przebudowa miasta. Około połowy XVII w. nastąpił rozwój przemysłu spożywczego, tekstylnego i odzieżowego, głównie dzięki miejscowym Żydom. W latach 60. XIX w. kolej połączyła miasto z Brnem i Ołomuńcem. Na przełomie XIX i XX w. powstało wiele budowli w stylu historyzmu i secesji. W latach 20., a zwłaszcza 30. XX w. dominującym stylem stał się funkcjonalizm.
Zabytki Do dziś zachowały się: zabytki świeckie: baszta z XV w. oraz fragmenty murów obronnych, renesansowy ratusz z XVI w., służący za muzeum, barokowa kolumna morowa z figurą NMP z 1714 r., figura Panny Marie Karlovské, Špalíček – dawne getto żydowskie, pałac z neorenesansową dekoracją sgraffitową, secesyjny Národní dům, nowy ratusz z 1914 r. z wieżą o wysokości 66 m i zegarem, Masarykova škola, kościoły: kościół pw. Podwyższenia Krzyża św., dawny klasztor augustianów, kościół husycki, kościół pw. św. Piotra i Pawła, kościół pw. św. Cyryla i Metodego.
Znane osoby związane z miastem W mieście urodzili się: Petra Cetkovská – tenisistka Milena Dvorská – aktorka Alois Fišárek – malarz Edmund Husserl – filozof Lukáš Krajíček – hokeista Oldřich Machač – hokeista Radek Meidl – hokeista Jakub Menšík – tenisista Paulina Porizkova (właściwie Pavlina Pořízková) – modelka i aktorka Matěj Rejsek – średniowieczny rzeźbiarz i budowniczy Martin Richter – hokeista Rudolf Vysloužil – wojskowy Otto Wichterle – chemik Jiří Wolker – poeta
Gospodarka W mieście rozwinął się przemysł odzieżowy, skórzany, maszynowy, hutniczy, materiałów budowlanych, spożywczy.
Sport VK Prostějov – klub siatkarski kobiet.
Galeria
Miasta partnerskie Środa Wielkopolska Borlänge
Zobacz też Synagoga w Prościejowie
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Miasta w kraju ołomunieckim