Ferenc Puskás, pierwotnie Ferenc Purczeld (wym. ; ur. 1 kwietnia 1927 roku w Budapeszcie, zm. 17 listopada 2006 roku tamże) – węgierski piłkarz i trener piłkarski. Wicemistrz świata 1954 i złoty medalista Igrzysk Olimpijskich 1952. Jeden z najwybitniejszych piłkarzy w historii piłki nożnej.

Nazywany przez rodaków Puskás Öcsi (öcsi tłumaczy się jako „młodszy brat”), a z powodu stopnia uzyskanego w węgierskiej armii, Puskása określano również pseudonimem Galopujący major.

Lata młodzieńcze W wieku 12 lat Puskás porzucił szkołę i już jako nastolatek stał się profesjonalnym piłkarzem. Klubową karierę rozpoczął w roku 1943 w klubie Kispest Budapest Honvéd FC. Puskás, występujący na pozycji napastnika, był zawodnikiem lewonożnym.

Reprezentacja narodowa Węgier Przez wiele lat był kapitanem Złotej jedenastki. Puskás grał w olimpijskiej reprezentacji Węgier, która zdobyła złoty medal na igrzyskach w 1952 roku. W latach 1945–1956 Puskás wystąpił w zespole narodowym 85 razy i zdobył 84 bramki. W 1954 roku awansował z drużyną do finału mistrzostw świata, w którym jego drużyna przegrała z Niemcami Zachodnimi 2:3, mimo prowadzenia 2:0 (pierwszego z goli dla Węgier strzelił właśnie Puskás).

mały|lewo|Piłkarska licencja Ferenca Puskása

Emigracja do Hiszpanii i gra w Realu Madryt Po upadku powstania węgierskiego Puskás opuścił w roku 1956 Węgry i wyemigrował do Hiszpanii. W 1958 roku przeniósł się do Realu Madryt, z którym trzy razy zdobył Puchar Europy Mistrzów Krajowych w 1959, 1960 i 1966 roku. W 1960, w finale z Eintrachtem Frankfurt zdobył 4 gole. Puskás dokonał tego jako jedyny gracz w historii rozgrywek. W latach 1961–1962 zaliczył również 4 występy reprezentacji Hiszpanii (także podczas MŚ 1962), jednak nie zdobył w nich gola.

Osiągnięcia i rekordy Łącznie w dwóch reprezentacjach rozegrał 89 spotkań międzypaństwowych i strzelił 84 bramki, co do 2003, kiedy to pobił go piłkarz reprezentacji Iranu Ali Daei, było rekordem skuteczności na szczeblu reprezentacyjnym. W całej klubowej karierze Puskás zdobył 616 goli w 620 występach, co czyni go najskuteczniejszym napastnikiem w Europie po Josefie Bicanie, a na równi z Gerdem Müllerem. W sezonie 1959/60 strzelił 47 goli we wszystkich rozgrywkach, co było rekordem Hiszpanii do 2011 roku, kiedy rekord poprawili Cristiano Ronaldo i Lionel Messi. Jest najlepszym strzelcem Realu Madryt w Pucharze Króla z 49 golami, ze średnią 0,92 gola na mecz był też najbardziej bramkostrzelnym piłkarzem Realu (nie uwzględniając C. Ronaldo).

Zakończenie kariery Puskás zakończył karierę w 1966 roku. W 1981 wrócił na Węgry. Trenował zespoły w takich krajach jak: Hiszpania, Australia, Stany Zjednoczone, Kanada, Paragwaj, Chile, Arabia Saudyjska i Egipt, zanim w 1993 roku objął posadę selekcjonera reprezentacji Węgier, jednak tylko na 4 mecze. Największym jego trenerskim osiągnięciem było doprowadzenie w 1971 roku Panathinaikosu Ateny do finału Klubowego Pucharu Europy.

Choroba i śmierć W ostatnich latach życia Ferenc Puskás cierpiał na chorobę Alzheimera. W połowie września 2006 roku Puskas trafił do budapeszteńskiego szpitala na oddział intensywnej terapii. Zmarł 17 listopada 2006 roku. Bezpośrednią przyczyną śmierci była niewydolność oddechowo-krążeniowa, spowodowana zapaleniem płuc.

Upamiętnienie W 2001 roku jego imieniem nazwano węgierski stadion narodowy, na którym 14 sierpnia 2005 roku rozegrany został mecz Real Madryt – All Stars 2006, z którego dochód został przeznaczony na leczenie chorego Puskása.

Jego imieniem nazwano również jedną z ulic w pobliżu Stadionu Bozsika w Budapeszcie. Od 2009 roku patronuje on również nagrodzie nadawanej przez FIFA strzelcowi najpiękniejszej bramki sezonu.

Został nakręcony o nim film dokumentalny pt. Puskás Hungary reżyserii Tamása Almásiego (2009). Film wyświetlany był na festiwalu Era Nowe Horyzonty.

Sukcesy Zawodnicze Budapest Honvéd FC Mistrzostwo Węgier: 1949/1950, 1950, 1952, 1954, 1955

Real Madryt Mistrzostwo Hiszpanii: 1961, 1962, 1963, 1964, 1965 Puchar Króla: 1962 Puchar Europy: 1959, 1960, 1966 Puchar Interkontynentalny: 1960

Reprezentacja Węgier Mistrz olimpijski: 1952 Wicemistrz świata: 1954 Balkan Cup: 1947

Indywidualne Król strzelców ligi węgierskiej: 1948, 1949/1950, 1950, 1953 Trofeo Pichichi: 1960, 1961, 1963, 1964 Piłkarz roku na Węgrzech: 1950 Piłkarz Roku na świecie: 1953Ferenc Puskas – Bestfootballplayersever.com . Piłkarz Roku w Europie: 1953 Najlepszy zawodnik mistrzostw świata (Złota piłka): 1954 Trzeci strzelec mistrzostw świata (Brązowy But): 1954 Drużyna marzeń mistrzostw świata: 1954 Najlepszy piłkarz w Europie XX wieku według dziennika L’Équipe Członek listy FIFA 100

Trenerskie Panathinaikos Mistrzostwo Grecji: 1970, 1972 Finał Pucharu Europy: 1971 Finał Pucharu Interkontynentalnego: 1971

Sol de América Mistrzostwo Paragwaju: 1986

South Melbourne Hellas Mistrzostwo NSL: 1991 Puchar NSL: 1990 Dockerty Cup: 1989, 1991

Statystyki Klub Sezon Ligi krajowe Puchary krajoweUwzględniono Puchar Węgier, Puchar Króla. Europejskie Puchary Łączniewystępy bramki występy bramki występy bramki występy bramki Kispest-Honved Budapeszt1943–4418 7 194414 7 194520 10 1945–4633 35 1946–4730 32 1947–4832 50 1948–4930 46 Budapest Honvéd FC1949–5030 31 195015 25 195121 21 195226 22 195326 27 195420 21 195526 18 4 4 30 22Łącznie341 352 11 17 6 5 358 374 Real Madryt1958–5924 21 5 2 5 2 34 251959–6024 25 5 10 7 12 36 471960–6128 28 9 14 2 0 39 421961–6223 20 8 13 9 7 40 401962–6330 26 7 5 2 0 39 311963–6425 21 0 0 8 7 33 281964–6518 11 4 4 3 2 25 171965–668 4 3 1 3 5 14 10Łącznie180 156 41 49 41 37 262 242 Łącznie w karierze521 508 52 66 47 42 620 616Statystyki na Football National Teams. Reprezentacja narodowa Rok Występy Gole Węgry1945 2 31946 3 31947 5 51948 6 71949 8 111950 6 121951 3 41952 12 101953 7 61954 11 81955 12 101956 10 5 Łącznie 85 84 Reprezentacja narodowa Rok Występy Gole Hiszpania1961 1 01962 3 0 Łącznie 4 0Gole na RSSSF.com .

Przypisy

Kategoria:Reprezentanci Węgier w piłce nożnej Kategoria:Węgierscy medaliści olimpijscy Kategoria:Węgierscy trenerzy piłkarscy Kategoria:Reprezentanci Hiszpanii w piłce nożnej Kategoria:Piłkarze Budapest Honvéd FC Kategoria:Piłkarze Realu Madryt Kategoria:Zdobywcy Pucharu Europy i Ligi Mistrzów UEFA Kategoria:Królowie strzelców Pucharu Europy i Ligi Mistrzów UEFA Kategoria:Królowie strzelców Primera División Kategoria:Królowie strzelców węgierskiej ekstraklasy piłkarskiej Kategoria:Trenerzy piłkarzy Deportivo Alavés Kategoria:Trenerzy piłkarzy Panathinaikosu AO Kategoria:Trenerzy piłkarzy AEK Ateny Kategoria:Trenerzy piłkarzy CSD Colo-Colo Kategoria:Trenerzy piłkarzy Al-Masry Port Said Kategoria:Selekcjonerzy reprezentacji Arabii Saudyjskiej w piłce nożnej mężczyzn Kategoria:Selekcjonerzy reprezentacji Węgier w piłce nożnej mężczyzn Kategoria:Węgierscy olimpijczycy (Helsinki 1952) Kategoria:Piłkarze nożni na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1952 Kategoria:Medaliści Letnich Igrzysk Olimpijskich 1952 Kategoria:Uczestnicy Mistrzostw Świata w Piłce Nożnej 1954 Kategoria:Uczestnicy Mistrzostw Świata w Piłce Nożnej 1962 Kategoria:Piłkarze z 50 i więcej golami w reprezentacji Kategoria:Piłkarze FIFA 100 Kategoria:Ludzie urodzeni w Budapeszcie Kategoria:Piłkarze jubileuszu UEFA Kategoria:Hiszpanie pochodzenia niemieckiego Kategoria:Urodzeni w 1927 Kategoria:Zmarli w 2006 Kategoria:Zdobywcy Pucharu Interkontynentalnego w piłce nożnej