Olejarka (Guizotia Cass.) – rodzaj roślin z rodziny astrowatych. Obejmuje 6–7 gatunków. Zasięg rodzaju obejmuje środkową i wschodnią Afrykę – od Sudanu po Mozambik oraz Jemen na Półwyspie Arabskim. Olejarka abisyńska G. abyssinica introdukowana i dziczejąca rośnie na Bliskim Wschodzie, w południowej i wschodniej Azji, we wschodniej Australii, w Ameryce Północnej i wielu krajach Europy. W Polsce gatunek ten ma status efemerofita – przejściowo tylko dziczejącego.
Istotne znaczenie użytkowe ma olejarka abisyńska Guizotia abyssinica, której nasiona służą jako karma dla ptaków i surowiec do produkcji oleju używanego jako jadalny i do wyrobu farb.
Morfologia Pokrój Rośliny jednoroczne, byliny i krzewy. Liście Naprzeciwległe, choć górne zwykle skrętoległe. Blaszka liściowa od spodu kropkowana z powodu gruczołków zawierających oleje i żywice. Kwiaty Zebrane w szczytowe koszyczki powstające pojedynczo lub zebrane w wierzchotkowate lub wiechowate kwiatostany złożone. Okrywa z listkami wyrastającymi w dwóch rzędach, z których listki zewnętrzne są duże i liściaste, a wewnętrzne drobne. Korony żeńskich kwiatów brzeżnych są języczkowate, z języczkiem trójząbkowym na końcu. Kwiaty rurkowate mają kształt walcowaty, w środku są owłosione, zwieńczone są 5 łatkami. Pręciki z główkami u nasady strzałkowatymi lub tępymi, z przydatkiem na wierzchołku. Ramiona słupka krótkie i szczecinkowato owłosione. Owoce Niełupki jajowate, powstające z kwiatów języczkowatych trójkanciaste, a z kwiatów rurkowych – czterokanciaste. Owoce pozbawione są puchu kielichowego, mają barwę brązową do czarnej.
Systematyka Rodzaj z rodziny astrowatych Asteraceae z podrodziny Asteroideae i z plemienia Millerieae.
Wykaz gatunków Guizotia abyssinica (L.f.) Cass. – olejarka abisyńska Guizotia arborescens Friis Guizotia jacksonii (S.Moore) J.Baagøe Guizotia scabra (Vis.) Chiov. Guizotia schimperi Sch.Bip. Guizotia villosa Sch.Bip. ex A.Rich. Guizotia zavattarii Lanza
Przypisy
Kategoria:Asteroideae