Artis Pabriks (ur. 22 marca 1966 w Jurmale) – łotewski polityk i politolog. Deputowany krajowy, poseł do Parlamentu Europejskiego VIII kadencji. Minister spraw zagranicznych (2004–2007), w latach 2010–2011 i 2019–2022 wicepremier, od 2010 do 2014 i od 2019 do 2022 minister obrony.
Życiorys W 1992 ukończył studia na wydziale historycznym Uniwersytetu Łotewskiego, a cztery lata później uzyskał stopień doktora nauk politycznych na duńskim Uniwersytecie Aarhus. W 1996 został rektorem Vidzemes Augstskola z siedzibą w miejscowości Valmiera. Autor i współautor publikacji książkowych, napisał m.in. Etniskās proporcijas, nodarbinātība un diskriminācija Latvijā (2002), poświęconą proporcjom etnicznym i dyskryminacji w strukturze zawodowej Łotwy.
W 1998 Artis Pabriks dołączył do Partii Ludowej i z jej ramienia w 2004 wszedł w skład Sejmu. 21 lipca 2004 został mianowany ministrem spraw zagranicznych Łotwy – urząd sprawował do 28 października 2007. Był zwolennikiem tzw. deklaracji wyjaśniającej do umowy granicznej z Rosją. Z powodu tej deklaracji Rosja odmawiała ratyfikacji umowy granicznej. Dopiero po rezygnacji z dodatkowych warunków przez stronę łotewską udało się w 2008 ratyfikować umowę.
W 2006 ponownie wybrany do Sejmu, rok później odszedł z Partii Ludowej. 6 września 2008 został współprzewodniczącym nowego ugrupowania politycznego Stowarzyszenie na rzecz Innej Polityki (SCP). Uzyskał mandat poselski z ramienia SCP w wyborach parlamentarnych w 2010, jednak 3 listopada 2010 objął funkcję wicepremiera i ministra obrony w drugim rządzie Valdisa Dombrovskisa, pozostając poza parlamentem. W wyborach w 2011 uzyskał reelekcję do Sejmu, ponownie zawieszając mandat w związku z wejściem do rządu. 25 października 2011 objął stanowisko ministra obrony w trzecim gabinecie Valdisa Dombrovskisa. Funkcję piastował do stycznia 2014. Odnowił mandat poselski, wracając do pracy w parlamencie.
W wyborach europejskich w 2014 uzyskał mandat deputowanego do PE VIII kadencji jako jeden z czterech kandydatów Jedności. W 2018 zrezygnował z członkostwa w Jedności, dołączając do koalicji Dla Rozwoju/Za!, tworzonej przez ugrupowania Kustība Par! i Dla Rozwoju Łotwy. W kampanii wyborczej był kandydatem tej formacji na premiera. Uzyskał wówczas ponownie mandat posła na Sejm.
W styczniu 2019 ponownie stanowiska wicepremiera i ministra obrony, dołączając do rządu Artursa Krišjānisa Kariņša. W tymże roku wstąpił do ugrupowania Dla Rozwoju Łotwy. W kampanii wyborczej w 2022 ponownie był kandydatem liberałów na premiera. Koalicja nie uzyskała jednak poselskiej reprezentacji, w grudniu 2022 Artis Pabriks zakończył pełnienie funkcji rządowych. W tym samym miesiącu został jednym ze współprzewodniczących partii Dla Rozwoju Łotwy. Pełnił tę funkcję do listopada 2024, pozostał następnie członkiem zarządu ugrupowania. Po odejściu z rządu został prezesem think tanku Northern Europe Policy Centre.
Odznaczenia Krzyż Wielki Orderu Izabeli Katolickiej (Hiszpania, 2004) Honorary Companion with Breast Star Narodowego Orderu Zasługi (Malta, 2006) Wielki Krzyż Komandorski Orderu Wielkiego Księcia Giedymina (Litwa, 2008) Order Krzyża Ziemi Maryjnej II klasy (Estonia, 2012) Wielka Wstęga Orderu Wschodzącego Słońca (Japonia, 2017) Order „Za zasługi” I klasy (Ukraina, 2022) Medal Rady Bałtyckiej (2010)
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Łotwy w Rydze Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu w Aarhus Kategoria:Łotewscy ministrowie obrony Kategoria:Łotewscy ministrowie spraw zagranicznych Kategoria:Łotewscy posłowie do Parlamentu Europejskiego VIII kadencji Kategoria:Odznaczeni Orderem Izabeli Katolickiej Kategoria:Odznaczeni Orderem Krzyża Ziemi Maryjnej Kategoria:Odznaczeni Orderem Narodowym Zasługi (Malta) Kategoria:Odznaczeni Orderem Wielkiego Księcia Giedymina Kategoria:Odznaczeni Orderem Wschodzącego Słońca Kategoria:Odznaczeni Orderem „Za zasługi” (Ukraina) Kategoria:Politycy Dla Rozwoju Łotwy Kategoria:Politycy Dla Rozwoju/Za! Kategoria:Politycy Partii Ludowej (Łotwa) Kategoria:Politycy SCP Kategoria:Politycy Jedności Kategoria:Posłowie do Saeimy Kategoria:Rektorzy uczelni na Łotwie Kategoria:Wicepremierzy Łotwy Kategoria:Nauczyciele akademiccy Vidzemes Augstskola Kategoria:Ludzie urodzeni w Jurmale Kategoria:Urodzeni w 1966