Władysław Maurycy Wolański herbu Przyjaciel (ur. 30 września 1886 w Rzepińcach, zm. wiosną 1940 w Kijowie) – polski inżynier rolnik, działacz społeczny, rotmistrz Wojska Polskiego, ostatni właściciel zamku w Grzymałowie, ofiara zbrodni katyńskiej.

Życiorys Pochodził z rodziny ziemiańskiej spod Buczacza, syn Władysława (1837–1891) i Anny Natalii, córki hr. Maurycego Ignacego Aleksandra Dzieduszyckiego.

W czasie I wojny światowej walczył w szeregach cesarskiej i królewskiej Armii. Jego oddziałem macierzystym był 1 pułk ułanów. Na stopień podporucznika rezerwy został mianowany ze starszeństwem z 1 sierpnia 1916.

Do 1921 w Wojsku Polskim, biorąc udział w walkach o niepodległość. Służył w 14 pułku ułanów jazłowieckich. 27 sierpnia 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu rotmistrza, w kawalerii, w grupie oficerów byłej armii austro-węgierskiej.

Po rodzicach odziedziczył majątki w miejscowościach Duliby, Nowosiółka Jazłowiecka i Żyźnomierz w województwie tarnopolskim. Wraz z żoną stał się właścicielem zamku w Grzymałowie, który uległ poważnym zniszczeniom w czasie I wojny światowej. Prowadząc gruntowny remont obiektu rozparcelował dwa z trzech swoich majątków, a także majątki Eleonorówka i Zarubińce koło Skałatu, należące do żony. W ciągu kilkunastu lat zbudował w Grzymałowie także duży młyn handlowy oraz nowe budynki gospodarcze, murowane i kryte materiałami ogniotrwałymi. Angażował się przy tym w działalność społeczną. Był wieloletnim prezesem Wojewódzkiego Oddziału Towarzystwa Szkoły Lu­dowej w Tarnopolu. Brał czynny udział w różnych akcjach charytatywnych Wojewódzkiego Zarządu Obywatelskiego Komitetu Pomocy Zimowej Bezrobotnym w Tar­nopolu, którego był członkiem. Uczestniczył też w pracach Rady Miejskiej w Grzymałowie. Z chwilą wybuchu II wojny światowej wraz z żoną przygotował w zamku szpital polowy dla rannych żołnierzy.

23 września 1939 został aresztowany przez NKWD. Więziony był początkowo w Skalacie, potem w Tarnopolu, wreszcie w Kijowie, gdzie został stra­cony wiosną 1940. Jego nazwisko znalazło się na tzw. Ukraińskiej Liście Katyńskiej opublikowanej w 1994 (został wymieniony na liście wywózkowej nr 41/2 pod poz. 44). Ofiary tej zbrodni zostały pochowane na otwartym w 2012 Polskim Cmentarzu Wojennym w Kijowie-Bykowni.

30 sierpnia 1919 we Lwowie poślubił Julię Marię hr. Pinińską h. Jastrzębiec, bratanicę Leona Pinińskiego i wnuczkę Leonarda Pinińskiego. Żona wraz z czwórką dzieci została eksmitowana z zamku, który uległ całkowitej dewastacji. Zmarła w 1975 r. w Warszawie. Jedną z córek Władysława była profesor Anna Komornicka.

Ordery i odznaczenia Brązowy Medal Zasługi Wojskowej z mieczami na wstążce Krzyża Zasługi Wojskowej Srebrny Medal Waleczności 2 klasy Krzyż Wojskowy Karola

Zobacz też jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku) obozy NKWD dla jeńców polskich ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani z Ukraińskiej Listy Katyńskiej

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Ludzie związani z Tarnopolem Kategoria:Ludzie związani z Kresami Wschodnimi II Rzeczypospolitej Kategoria:Oficerowie 14 Pułku Ułanów Jazłowieckich Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani z Ukraińskiej Listy Katyńskiej Kategoria:Polacy odznaczeni Krzyżem Wojskowym Karola Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem Waleczności Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem Zasługi Wojskowej Signum Laudis Kategoria:Polscy inżynierowie rolnictwa Kategoria:Polacy – oficerowie armii austro-węgierskiej Kategoria:Polacy – żołnierze Cesarskiej i Królewskiej Armii w I wojnie światowej Kategoria:Polscy ziemianie (II Rzeczpospolita) Kategoria:Przyjacielowie Kategoria:Rotmistrzowie II Rzeczypospolitej Kategoria:Urodzeni w 1886 Kategoria:Zmarli w 1940