Trogon cytrynowy (Trogon citreolus) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny trogonów (Trogonidae). Endemit zachodniego Meksyku. Opisany po raz pierwszy w 1835. Jest gatunkiem najmniejszej troski.
Systematyka Gatunek ten po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał John Gould pod nazwą Trogon citreolus. Opis ukazał się w 1835 roku w „Proceedings of the Zoological Society of London”. Jako miejsce typowe autor wskazał Meksyk, ale nie podał dokładnej lokalizacji. Wyróżnia się dwa podgatunki: T. c. citreolus Gould, 1835 T. c. sumichrasti Brodkorb, 1942
Etymologia Trogon: trōgōn „owocożerny, gryzący”, od τρωγω trōgō „gryźć”. citreolus: – cytrynowy, w kolorze cytrusa.
Morfologia Średniej wielkości ptak o długości ciała 27 cm. Występuje dymorfizm płciowy. Samce mają żółte tęczówki, wokół oka naga, szara skóra, dziób silny, bladoniebiesko-szary. Głowa i pierś matowe szaroczarne. Na piersi kremowobiała opaska, reszta dolnych części ciała: brzuch, boki i pokrywy podogonowe żółte. Skrzydła szaroczarne. Krawędzie lotek pierwszego rzędu z białawymi krawędziami. Górna część ciała zielonkawa, kuper i pokrywy górne ogona ciemnoniebieskie. Sterówki od spodu białawe z czarną obwódką. Samice mają żółte tęczówki, wokół oka naga, szara skóra, dziób matowy, nieco ciemniejszy niż u samca. Głowa, pierś, skrzydła, plecy, kuper ciemnoszare. Na piersi kremowobiała opaska, reszta dolnych części ciała: brzuch, boki i pokrywy podogonowe żółte. Krawędzie lotek pierwszego rzędu z białawymi krawędziami. Sterówki łupkowe, od spodu białawe z ciemnoszarymi obwódkami. Podgatunek T. c. sumichrasti jest nieco większy od podgatunku nominatywnego z szerszymi białymi zakończeniami zewnętrznych sterówek. Młode osobniki mają ciemne oczy i są bardziej czarne w części podogonowej.
Zasięg występowania Trogon cytrynowy jest gatunkiem osiadłym. Jego zasięg występowania według szacunków organizacji BirdLife International obejmuje 539 tys. km². Poszczególne podgatunki zamieszkują: T. c. citreolus – stoki gór w zachodniej części Meksyku od stanu Sinaloa do stanu Oaxaca. T. c. sumichrasti – przybrzeżne równiny na zachodnich wybrzeżach Meksyku w stanach Oaxaca i Chiapas.
Ekologia Głównym habitatem trogona cytrynowego są suche i półpustynne otwarte lasy. Występuje także w niskiej przybrzeżnej dżungli, zaroślach, lasach wtórnych, lasach bagiennych, namorzynach i na plantacjach. Występuje do 1000 m n.p.m. Dieta różni się w zależności od pory roku, w lutym–czerwcu składa się głównie z owoców, w lipcu–październiku z owadów, a w listopadzie–styczniu mniej więcej pół na pół z owoców i owadów. Do zjadanych owadów należą owady latające i duże gąsienice. Stwierdzono zjadanie owoców pestkowych niewielkich drzew Recchia mexicana i Comocladia engleriana, jagód Trichostigma octandrum i sykonium Ficus pertusa. Długość pokolenia jest określana na 7,3 roku.
Rozmnażanie Sezon lęgowy trwa od maja do sierpnia. Gniazda tego gatunku są budowane w nadrzewnych termitierach termitów głównie z rodzaju Nasutitermes. W lęgu 2–4 jaja. Brak dalszych informacji.
Status W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych IUCN trogon cytrynowy jest klasyfikowany jako gatunek najmniejszej troski (LC – Least Concern). Liczebność populacji według szacunków organizacji Partners in Flight z 2008 roku mieści się w przedziale 50–500 tys. osobników. Ze względu na brak dowodów na spadki liczebności bądź istotne zagrożenia dla gatunku BirdLife International ocenia trend liczebności populacji jako stabilny.
Przypisy
Systematyka i nazwa polska za:
Linki zewnętrzne
Kategoria:Trogony Kategoria:Ptaki Ameryki Północnej Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1835 roku Kategoria:Taksony opisane przez Johna Goulda Kategoria:Fauna endemiczna Meksyku