Sprzedaż lawinowa (również system promocyjny typu „piramida”) – polega na „proponowaniu nabywania towarów lub usług poprzez składanie nabywcom tych towarów lub usług obietnicy uzyskania korzyści materialnych w zamian za nakłonienie innych osób do dokonania takich samych transakcji, które to osoby uzyskałyby podobne korzyści materialne wskutek nakłonienia kolejnych osób do udziału w systemie”Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji ()..
Kwalifikacja prawna Zakładanie, prowadzenie lub propagowanie systemów promocyjnych typu „piramida”, w ramach których konsument wykonuje świadczenie w zamian za możliwość otrzymania wynagrodzenia, które jest uzależnione przede wszystkim od wprowadzenia innych konsumentów do systemu, a nie od sprzedaży lub konsumpcji produktów stanowi praktykę handlową wprowadzającą w błądDyrektywa 2005/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 maja 2005 r. dotycząca nieuczciwych praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów na rynku wewnętrznym oraz zmieniająca dyrektywę Rady 84/450/EWG, dyrektywy 97/7/WE, 98/27/WE i 2002/65/WE Parlamentu Europejskiego i Rady oraz rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady („Dyrektywa o nieuczciwych praktykach handlowych”) ()..
Zawieranie umów lawinowych zostało zdefiniowane po raz pierwszy w prawie polskim jako zachowanie przestępne w art. 8 ust. 3 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji z 1926 r. ().
Definicję sprzedaży lawinowej do polskiego systemu prawnego wprowadziła Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Ustawa penalizuje tę formę sprzedaży. W myśl tego aktu, organizowanie bądź kierowanie systemem sprzedaży lawinowej w Polsce jest czynem nieuczciwej konkurencji, zagrożonym karą pozbawienia wolności od 6 miesięcy do 8 lat.
Sprzedaż lawinowa a marketing wielopoziomowy Równocześnie ten akt prawny dokonał rozróżnienia pomiędzy nieuczciwą sprzedażą lawinową a legalnie działającymi systemami marketingu wielopoziomowego. Ustawa precyzuje, że organizowanie takiego systemu sprzedaży nie stanowi czynu nieuczciwej konkurencji jeśli spełnione zostaną dwa warunki: korzyści materialne uzyskiwane z tytułu uczestnictwa w takim systemie pochodzą ze środków pochodzących z zakupu lub ze sprzedaży dóbr (i usług) po cenie, której wysokość nie przekracza rażąco faktycznej rynkowej wartości tych dóbr czy usług, uczestnikowi rezygnującemu z udziału w tym systemie sprzedaży przysługuje prawo do odprzedania organizatorowi wszystkich nabytych od niego zdatnych do sprzedaży towarów, materiałów informacyjnych i instruktażowych, zestawów prezentacyjnych lub próbek towarów nabytych w okresie 6 miesięcy przed datą zgłoszenia organizatorowi rezygnacji – za co najmniej 90% ceny zakupu.
W literaturze przedmiotu można napotkać błędne utożsamianie zabronionej sprzedaży lawinowej z legalnie działającymi systemami marketingu wielopoziomowego.
+ Porównanie cech sprzedaży lawinowej (system piramidowy) i marketingu wielopoziomowego(Sypniewska 2013) sprzedaż lawinowa(piramida) marketing wielopoziomowy Przychód Nie jest sprzedawany żaden produkt, lub sprzedawany produkt jest niskiej jakości, na który brak naturalnego popytu (szczególnie w piramidach handlowych), a łączny przychód pochodzi z wpłat nowych uczestników włączanych do struktury Pochodzi w większości ze sprzedaży produktów o wysokiej jakości, na które występuje naturalny popyt Konstrukcja systemu Zyski uczestników znajdujących się na szczycie piramidy (zazwyczaj organizatorów) są finansowane z opłat wstępnych dużej liczby uczestników systemu na dole piramidy Uczestnik sieci, niezależnie od miejsca w strukturze, może otrzymywać wynagrodzenie które jest uzależnione wyłącznie od wkładu pracy i zdolności osobistej oraz tych członków sieci, a ich obrót jest także uzależniony od ich sprzedaży towarów o wysokiej jakości Siedziba firmy Organizatorzy zwykle nie podają adresów i danych teleadresowych swoich przedsiębiorstw. Siedziby są lokalizowane w lokalach albo dane o nich są fikcyjne. Podawane numery telefonów należą zwykle do sieci komórkowych Przedstawiciele sieci mają obowiązek podawać klientom pełną nazwę przedsiębiorstwa i dane teleadresowe organizatora Zapasy Brak gwarancji zwrotnej odsprzedaży zapasów przez sprzedawców i brak możliwości odstąpienia od zawartej umowy sprzedaży Gwarancja zwrotnej odsprzedaży zapasów przez sprzedawców za co najmniej 90% ceny zakupu i możliwość odstąpienia od zawartej umowy sprzedaży Sieć sprzedaży System wymusza od uczestników prowadzenie rekrutacji kolejnych osób, pod rygorem utraty wniesionego wkładu finansowego Sprzedawca nie ma obowiązku budowania i zarządzania swojej sieci sprzedawców Dochody Organizator obiecuje bardzo wysokie dochody przy minimalnym wkładzie pracy Organizator nie obiecuje wysokich dochodów bez wkładu pracy
Przypisy
Kategoria:Prawo konkurencji Kategoria:Marketing