Anna żagańska, (ur. ok. 1480 w Żaganiu, zm. 28 października 1541 w Oleśnicy) – księżniczka żagańska jako córka Jana II Szalonego, księżna ziębicka w 1498–1536, oleśnicka w 1502–1536 i hrabina kłodzka w 1511–1536 jako żona Karola I Podiebradowicza, z głogowsko-żagańskiej linii Piastów śląskich.
Życiorys Urodziła się jako czwarta z pięciu córek Jana II Szalonego (1435–1504), księcia żagańskiego, i jego żony Katarzyny Przemyślidki (1443–1505), córki Wilhelma (ok. 1410–1452), księcia opawskiego. Najstarsza z sióstr Małgorzata (1465–1502) została wydana za węgierskiego możnowładcę Mikołaja Bánffy'ego, pana Alsólendvy, a po jego śmierci za Jana Hampę (ok. 1465–1528). Ojciec Anny podjął politykę zbliżenia do obozu husyckiego, co potwierdził wydaniem kolejnych córek za synów czeskiego królewicza Henryka I Starszego (1448–1498). Salomeę (1475–1514) za Albrechta (1468–1511), dziedzicznego hrabiego kłodzkiego, a Jadwigę (1476–1524) za Jerzego (1470–1502), następcę księstwa oleśnickiego.
Sama Anna 7 stycznia 1488 w Żaganiu poślubiła trzeciego z braci Karola (1476–1536), dziedzicznego księcia ziębickiego. Przy jego boku, wraz ze śmiercią teścia, 24 czerwca 1498 została księżną ziębicką. Po bezpotomnej śmierci młodszego szwagra – oleśnicką (10 listopada 1502). Pierwszy ze szwagrów również nie pozostawił po sobie męskiego potomka, dzięki czemu 12 lipca 1511 objęła przy mężu hrabstwo kłodzkie.
Zmarła w 1541 w Oleśnicy. Została pochowana w kościele św. Anny w Ząbkowicach Śląskich.
Krąg rodzinny Z małżeństwa Anny i Karola pochodzi dwanaścioro dzieci: Henryk Starszy (1497); Anna (1499–1504); Katarzyna (1500–1507); Małgorzata (1501–1551) ⚭ Jan Zjąc z Klap (1486–1553) pan Bydyni nad Orlą; Joachim (1503–1562), biskup Brandenburga; Kunegunda (1504–1532) ⚭ Krzysztof Černohorský z Božkovíc; Urszula (1505–1539) ⚭ Hieronim Biberstein; Henryk II Młodszy (1507–1548), książę oleśnicki ⚭ Małgorzata (1515–1559), córka Henryka V Zgodnego (1479–1552), księcia Meklemburgii-Schwerinu, i Heleny reńskiej (1493–1524); Jadwiga (1508–1531) ⚭ Jerzy Pobożny (1484–1543), książę karniowski, syn Fryderyka IV Starszego (1460–1536), księcia Ansbach i Bayreuth, oraz Zofii Jagiellonki (1464–1512), królewny polskiej; Jan (1509–1565), książę ziębicki ⚭ 1) Krystyna Katarzyna (1519–1556), hrabina szydłowiecka, córka Krzysztofa (1466–1532), kanclerza wielkiego koronnego, i Zofii Targowskiej, 2) Małgorzata (1516–1580), córka Henryka II Młodszego (1489–1568), księcia Brunszwiku-Wolfenbüttel, i Marii wirtemberskiej (1496–1541); Barbara (1511–1539), ksieni norbertanek w Strzelinie; Jerzy II (1512–1553), hrabia kłodzki ⚭ Elżbieta Kostka z Pustopic.
Przodkowie Prapradziadkowieks. żagański
Henryk V Żelazny
(1312–1369)
∞1337
Anna płocka
(1318–1363)ks. opolski
Władysław Naderspan
(1326–1401)
∞ok. 1365
Eufemia mazowiecka
(1344–1424)elektor Saksonii
Wacław
(ok. 1337–1388)
∞1376
Cecylia z Carrary
(ok. 1360–1435)ks. legnicki
Robert
(1347–1409)
∞1372
Jadwiga żagańska
(ok. 1340–1390)ks. opawski
Mikołaj II
(ok. 1288–1365)
∞ok. 1360
Judyta niemodlińska
(ok. 1340–1379)ks. ziębicki
Bolesław III
(ok. 1344–1410)
∞ok. 1370
Eufemia Zofia bytomska
(ok. 1350–1411)Půta Starszy, pan Častolovic
(ok. 1360–1403)
∞ok. 1382
Anna oświęcimska
(ok. 1366–1454)Albrecht, pan Koldic
(ok. 1380–1448)
∞ok. 1400
Anna ze Saidy
(ok. 1385–ok. 1450)Pradziadkowieks. żagański
Henryk VIII Wróbel
(1357–1397)
∞1388
Katarzyna opolska
(ok. 1367–1420)elektor Saksonii
Rudolf III
(ok. 1367–1419)
∞1396
Barbara legnicka
(1372–1436)ks. opawski
Przemysł I
(1365–1433)
∞ok. 1405
Katarzyna ziębicka
(ok. 1390–1422)Půta Młodszy, pan Častolovic
(ok. 1385–1434)
∞ok. 1420
Anna z Koldic
(ok. 1405–ok. 1450)Dziadkowieks. żagański
Jan I
(ok. 1385–1439)
∞1408
Scholastyka saska
(1391–1463)ks. opawski
Wilhelm
(ok. 1410–1452)
∞1442
Salomea z Častolovic
(ok. 1426–1489)Rodziceks. żagański
Jan II Szalony
(1435–1504)
∞1462
Katarzyna Przemyślidka
(1443–1505)Anna żagańska (ok. 1480–1541)
Sarkofag thumb|240 px| W kaplicy Kauffunga kościoła św. Anny w Ząbkowicach znajduje się sarkofag księcia Karola I Podiebradowicza i jego żony księżnej Anny Żagańskiej, który pierwotnie stał w prezbiterium oraz epitafia Sigismunda Kaufunga von Chlum (zm. 1573) i jego syna (zm. 1634), rycerzy z ziemi ząbkowickiej. Na ścianach sarkofagu według Hansa Lutscha były herby.
Herby leżący nad głową: Karola I Podiebradowicza księstwa ziębickiego leżący nad głową: Anny Żagańskiej księstwa żagańskiego z przodu: Sicilien (Królestwa Sycylii)Dziadkiem Fryderyka Bawarskiego, ojca Elżbiety bawarskiej był Fryderyk II Sycylijski; Koldicz (von Colditz)Anny z Koldic (1405–1450) z tyłu: Sagan (księstwo żagańskie), Brandenburg (Brandenburgii)
po lewej stronie: Mesisen (Marchii Miśnieńskiej); Bayern (Bawarii), Meiland (Księstwa Mediolanu)Praprababką Karola była Elżbieta bawarska; Luthringen (Lotaryngii)Urszuli z Lotaryngii; Wirtemberg (Wirtembergii); Baden (Badenii)Małgorzaty Badeńskiej
po prawej stronie: Tschestolowicz (von Czastolowicz)Salomei z Častolovic (1426–1489); Monsterberg (księstwa ziębickiego)Katarzyny ziębickiej, Troppen (księstwa opawskiego)Katarzyny opawskiej, Duringen (Thüringen, Turyngii)Anny z Turyngii, Sachsen (Saksonii)Scholastyki saskiej; Oppeln (księstwa opolskiego)Eufemii bytomskiej.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Piastowie głogowscy i żagańscy Kategoria:Ludzie związani z Oleśnicą (Królestwo Czech) Kategoria:Ludzie związani z Ząbkowicami Śląskimi Kategoria:Ludzie urodzeni w Żaganiu Kategoria:Urodzeni w XV wieku Kategoria:Zmarli w 1541