Mosze Szklar, także Mojsze Szklar, właśc. Szklarek (ur. 1920 w Warszawie, zm. 2014 w Los Angeles) – polsko-żydowski poeta i dziennikarz piszący w jidysz.

Życiorys Urodził się w 1920 roku w Warszawie. Uczył się w chederze, następnie uczęszczał na kursy literatury i psychologii, jednocześnie utrzymując się jako włókniarz. Podczas II wojny światowej pracował w ciężkim przemyśle w Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich. Po wojnie powrócił do Polski, gdzie zaczął pracować w redakcjach periodyków żydowskich. Został sekretarzem „Fołks Sztyme”, należał do redakcji „Jidisze Szriftn”, pisał także dla czasopism wydawanych w ZSRR, Izraelu i Stanach Zjednoczonych.

Po raz pierwszy wiersze Szklara ukazały się w 1947 roku na łamach „Ojfgang”. Podobnie jak Kalman Segal, początkowo pisał w duchu socrealizmu, tworząc m.in. panegiryki na cześć Stalina, choć w utworach obu pisarzy pojawiały się wątki żydowskie, co wyróżniało je na tle innych prac tego okresu. W 1951 roku ukazał się pierwszy tomik Szklara, Ruinen un rusztowanies. Z czasem coraz więcej jego utworów zaczęło skupiać się na tematyce w żydowskiej, pojawiły się także znaczące treści na temat Zagłady, którym poświęcał kolejne cykle w tomikach wydawanych po 1956 roku. W tomie Bleterfal z 1959 widać próbę zmierzenia się z prawdziwym obliczem Związku Radzieckiego. W utworach z tego okresu pojawia się częsty motyw poczucia straty i niepewności. W wierszach Szklara znalazł się także wątek poczucia przynależności do dwóch kultur: polskiej i jidysz.

W 1968 roku Szklar wyjechał do Stanów Zjednoczonych. Wraz z takimi postaciami, jak Dawid Sfard, Kalman Segal czy Lili Berger, należał do ostatniej fali emigracyjnej pisarzy w Polsce tworzących w jidysz. Działał w diasporze żydowskiej w Los Angeles, przez dwie dekady należał do redakcji czasopisma „Heszbn” poświęconego literaturze w jidysz. Kolejne zbiory poezji publikował w Tel Awiwie. Jego twórczość została wyróżniona licznymi nagrodami w Stanach Zjednoczonych i Izraelu.

Zmarł w 2014 roku w Los Angeles.

W polskim tłumaczeniu ukazał się wybór poezji Szklara pt. Słowa moje, pieśni moje w tłumaczeniu Arnolda Słuckiego i Romana Pytla (2008) oraz proza Gdy ziemia płonęła w przekładzie Magdaleny Ruty (2020).

Wybrana twórczość Ruinen un rusztowanies, 1951 Tegleche mi, 1954 Bleterfal, 1959 Poszete werter, 1962 Farszpetikter friling, 1966 In dimjen farziglt, 1975 In cwiszn grin, 1981 Lid un lebn, 1988 Moln di amoln, 1997

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne nagranie wywiadu przeprowadzonego ze Szklarem w 2013 roku, Yiddish Book Center

Kategoria:Emigranci marcowi Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Pisarze jidysz Kategoria:Pisarze związani z Warszawą Kategoria:Polscy dziennikarze prasowi Kategoria:Polscy poeci emigracyjni 1939–1989 Kategoria:Polscy poeci XX wieku Kategoria:Urodzeni w 1920 Kategoria:Zmarli w 2014