Trałowce typu A – seria czterech holenderskich trałowców przybrzeżnych z okresu międzywojennego i II wojny światowej, zbudowanych dla Koninklijke Marine w stoczni marynarki w z przeznaczeniem do służby w Holenderskich Indiach Wschodnich. Nosiły oznaczenia alfabetyczne od A do D. Trzy z nich zostały zdobyte przez Japonię i wcielone do służby w Cesarskiej Marynarce Japonii, wszystkie zostały zatopione podczas wojny.
Projekt i budowa Trałowce typu A były pierwszymi trałowcami specjalnej budowy dla marynarki holenderskiej, która wcześniej miała jedynie cztery okręty typu M zaadaptowane z holowników. Zbudowane były specjalnie w celu służby kolonialnej w Holenderskich Indiach Wschodnich. Ich konstrukcja była wzorowana na niemieckich trałowcach przybrzeżnych typu FM z I wojny światowej. Serię czterech jednostek zbudowano w stoczni marynarki w – budowę rozpoczęto w latach 1928–29, wodowano je w 1929 roku, a ukończono w 1930 roku. Otrzymały tylko oznaczenia alfabetyczne od A do D.
Okręty + Trałowce typu ANazwa(znak burtowy)położenie stępkiwodowaniewejście do służbylosA 13 września 192819 kwietnia 19294 sierpnia 1930→ japoński Cha-113, zatop. 23 czerwca 1945B 22 września 192824 września 19294 sierpnia 1930→ japoński Cha-112, zatop. 4 czerwca 1945C 19 kwietnia 1929 19294 sierpnia 1930→ japoński Cha-116, zatop. 13 listopada 1944 D 1928 19294 sierpnia 1930samozatopiony 6 marca 1942
Opis konstrukcyjny thumb|Hr.Ms. A od rufy Okręty miały, podobnie jak niemiecki pierwowzór, podwyższony pokład dziobowy (stwarzający wrażenie częściowo tylko podwyższonego z uwagi na wysokie nadburcia pozostałej części kadłuba). Wyróżniały je ściany nadbudówki dziobowej na jednej płaszczyźnie z burtamiNa podstawie fotografii . Pośrodku długości okrętu znajdował się cienki pojedynczy komin. Wyporność okrętów wynosiła 179 ton, długość 42,8 m, szerokość 6 m, a zanurzenie 1,5 m. Załoga jest podawana od 31 do 38 osób.
Napędzały je dwie pionowe maszyny parowe potrójnego rozprężania o mocy indykowanej 700 KM. Parę dostarczał jeden kocioł wodnorurkowy. Maszyny poruszały dwie śruby. Napęd pozwalał na osiągnięcie prędkości 14,5 węzła. Zapas paliwa płynnego wynosił 35 ton.
Uzbrojenie składało się jedynie z dwóch karabinów maszynowych kalibru 12,7 mm. W japońskiej służbie otrzymały uzbrojenie z armaty kalibru 47 mm, trzech działek przeciwlotniczych kalibru 25 mm Typ 96, przeciwlotniczego karabinu maszynowego kalibru 13,2 mm i ośmiu bomb głębinowych.
Służba thumb|Hr.Ms. D Po ukończeniu okręty zostały przebazowane do Holenderskich Indiach Wschodnich z pomocą holowników „Friesland” i „Vlaanderen”.
Podczas II wojny światowej wzięły udział w początkowej fazie wojny na Pacyfiku i wszystkie zostały zatopione na początku marca na Jawie. Trałowce A i B zostały zatopione przez japońskie lotnictwo 1 marca 1942 roku w Surabai (według innych źródeł, B został zatopiony 2 marca w Tanjung Priok lub A został uszkodzony 28 lutego w Surabai i samozatopiony 1 marca, a B został samozatopiony tam 2 marca). Trałowce C i D zostały natomiast samozatopione w Surabai 6 marca tego roku, przed zajęciem przez Japończyków (według innych źródeł, D został zniszczony w Surabai 2 marca).
Trałowce A, B i C zostały następnie podniesione przez Japończyków i wcielone do służby w Cesarskiej Marynarce Wojennej Japonii jako pomocnicze ścigacze okrętów podwodnych o oznaczeniach odpowiednio Cha-113 (wcielony 17 stycznia 1943 roku), Cha-112 (wcielony 20 grudnia 1942 roku) i Cha-116 (wcielony 8 kwietnia 1943 roku). Wzmocniono im przy tym uzbrojenie.
Cha-116 (ex C) został zatopiony 13 listopada 1944 roku na zachód od Cavite przez amerykańskie lotnictwo pokładowe zespołu TF 38, Cha-112 (ex B) został zatopiony 4 czerwca 1945 roku na Morzu Jawajskim pod Laut Ketjil przez amerykańskie lotnictwo, a Cha-113 (ex A) został zatopiony 23 czerwca 1945 roku na Morzu Jawajskim pod Talembau przez amerykański okręt podwodny USS „Hardhead” (SS-365).
Przypisy
Bibliografia
A